БЕЙНЯЛХАЛГ КОНВЕНСИЙА 1978

эяmи хябярляри сисtеmляриндя вя онларда ишtирак еtmяк проседурларында;

БДT-нин Aeronaviqasiya vԥ Dԥnizdԥ Axtarış vԥ Xilasetmԥ haqqında Beynԥlxalq

Qaylarında nԥzԥrdԥ tutulan радиорабиtя проседурларында (İAMSAR);

радио иля tибби mяслящяtлярин верилmя сисtеmляриндя вя проседураларда; вя

йаланчы фялакяt сигналларынын сябябляриндя вя онларын гаршысыны алан васиtялярдя^.

Пракtики щазырлыг

13 Mцвафиг лабораtорийа иши иля mцшайияt едилян пракtики щазырлыг ашаьыдакы mясяляляр цзря

tяmин едилmялидир:

радиодальаларын норmал шяраиtдя вя tипик mанеяляр шяраиtиндя йайылдыьы заmан бцtцн

ГДФЯРС йарыmсисtеmляринин вя аваданлыьынын дцзэцн вя сяmяряли исtисmары;

бцtцн ГДФЯРС рабиtя аваданлыьынын вя йардыmчы гурьуларын tящлцкясиз исtисmары,

tялцкясизлик tядбирляри дахил олmагла;

радиохябярлярин tяmинедижи mцбадилясини апарmаг mягсяди иля клавиаtурада лазыmи вя

дягиг иш бажарыьы;

исtисmар tехникасы:

.4.1 гябуледижинин вя юtцрцжцнцн лазыmи иш реъиmиндя кюклянmяси, рягяmли сечижи

чаьырышыны вя дцз щярфчапедижи tелеграф аваданлыьыны дахил еtmякля;

.4.2 анtенанын кюклянmяси вя башга анtенайа кечmяк;

.4.3 хиласедижи васиtялярин радиоаваданлыьы; вя

.4.4 гяза радионишанэащлары - жоьрафи mювге эюсtярижиляри (ГРН)

анtенанын гурулmасы, mцвафиг олараг tяmири вя tехники хидmяt;

пикtографик, mянtиги вя tяфсилаtлы принсипиал сисtеmлярини щесаблаmаг вя анлаmаг;

дяниздя елекtрон апараtларына tехники хидmяtин эюсtярилmяси вя tяmири цчцн лазыm олан

аляtлярин вя нязаряtедижи-юлчц жищазларынын исtифадяси вя онлара гуллуг;

ялля лещиmляmя вя лещиmи ачmа, йарыmкечирижилярля вя mцасир дюврялярля олан гурьулар

да дахил олmагла, вя конкреt дюврянин ял иля лещиmляня вя лещидян ачыла билmясини

mцяййянляшдирmяк габилиййяtи;

коmпоненtляр сявиййясиндя насазлыьын ашкар едилmяси вя tяmири, яэяр пракtики

жящяtдян mягсядяуйьундурса, башга щалларда жищаз/mодул сявиййясиндя;

.10

насазлыгларын йаранmасына сябяб олан шяраиtин ашкарланmасы вя арадан галдырылmасы;

.11

бцtцн ГДФЯРС рабиtя аваданлыьынын вя радионавигасийа аваданлыьынын tехники хидmяt

проседуралары вя tяmири

(исtяр профилакtики, исtярся дя насазлыгларын арадан

галдырылmасы);

.12

елекtрик mанеяляринин вя йерля бирляшдирmя, екранлаmа вя шунtлаmа киmи

елекtроmагниt mанеяляринин азалдылmасы mеtодлары.

Mцхtялиф

14 Ашаьыдакылар цзря билик вя/вя йа щазырлыг:

дяниздя инсан щяйаtынын mцщафизяси иля баьлы гянаяtбяхшедижи цнсиййяt йараtmаг

mягсяди иля исtяр йазылы, исtярся дя шифащи инэилис дили;

дцнйа жоьрафийасы, хцсусиля ясас дянизчилик йоллары, хиласедижи-ялагяляндирижи mяркязлярин

хидmяtляри (ХЯM) вя онлара аид олан рабиtя хяtляри;

^ Бах. COM/Circ.127 - Sԥhv фялакяt сигналларынын верилmясинин гаршысыны алmаг цзря tԥlimat

324

дяниздя саь галыб йашаmаг, хиласедижи qayıqların, нювбяtчи qayıqların, хиласедижи

салларын вя диэяр цзцжц васиtялярин вя онларын аваданлыьынын вя tяжщизаtынын исtисmары,

хцсусиля хиласедижи васиtялярин радиоаваданлыьы цзря;

йаньынларын гаршысыны алmаг вя йаньыны сюндцрmяк, радиогурьуйа хцсуси диггяt

йеtирmякля;

эяmинин вя эяmинин борtунда олан инсанларын радиоаваданлыьын исtифадяси заmаны

йарана биляжяк tящлцкялярдян, елекtрик, радиасийа, киmйяви вя mеханики mянбялярин

йараtдыьы tящлцкяляр дя дахил олmагла, горунmасыны tяmин еtmяк цзря ещtийаt

tядбирляри;

щяйаt фяалиййяtини бярпа еtmяк дя дахил олmагла, илк tибби йардыmын эюсtярилmяси; вя

.7 ялагяляндирилmиш цmуmдцнйа вахtы (UTC), дцнйа сааt кяmярляри вя бейнялхалг tарих

хяtляри (дяйишян tарих хяtляри).

2-CI DƏRƏCƏLI GƏMI RADIOELEKTRONIKI СЕРTИФИКАTЫНА АИД ОЛАН ЩАЗЫРЛЫГ

Цmуmи mцддяалар

15 Щазырлыьа башлаmаздан яввял наmизяд саьлаmлыьынын вязиййяtиня, хцсусиля ешиtmя, эюрmя

вя nitq габилиййяtиня dair tялябляря жаваб верmялидир.

16 Щазырлыг DHDNÇ Konvensiyasının вя Дяниздя инсан щяйаtынын mцщафизяси щаггында

Бейнялхалг Конвенсийанын (SOLAS) mцддяаларына уйьун эялmяли, хцсуси диггяt Глобал дяниз

фялакяt вя яmниййяtли рабиtя сисtеmинин

(ГДФЯРС) mцддяаларына йеtирилmялидир. Щазырлыьа

tялябляри ишляйиб щазырлайаркян, щеч олmазса, ашаьыдакы 17-28-жц бяндлярдяки билик вя щазырлыьы

нязяря алmаг лазыmдыр.^

Нязяри щазырлыг

17 Глобал дяниз фялакяt вя яmниййяtли рабиtя сисtеmиндя tяляб олунан бцtцн йарыmсисtеmлярин

вя аваданлыьын tящлцкясиз вя сяmяряли исtифадяси цчцн лазыm олан цmуmи принсип вя ясас

аmилляр щаггында билик, щансы ки 27-жи бянддя эюсtярилян пракtики щазырлыьын mцддяларынын ижрасы

цчцн кифайяtдир.

18 ГДФЯРС йарыmсисtеmляринин исtифадяси, иш вя хидmяt районлары щаггында билик, бура пейк

рабиtя сисtеmинин харакtерисtикасы, навигасийа вя mеtеоролоъи хябярдарлыг вя лазыmи рабиtя

хяttинин сечиmи дя дахил едилир.

20-24-жц бяндлярдя nԥzԥrdԥ tutulan mцддяаларын ижрасы цчцн кифайяt едяжяк ясас елекtрик

prinsiplԥri вя радио вя елекtроника нязяриййяси щаггында билик.

20 ГДФЯРС радиорабиtя аваданлыьы щаггында цmуmи нязяри билик, бура дцз щярфчапедижи

дарзолаглы tелеграф аваданлыьы вя радиоtелефон верижиляри вя гябуледижиляри; рягяmли сечижи чаьырыш

аваданлыьы; йерли эяmи сtансийасы, гяза радионишанэащлары - чоьрафи mювге эюсtярижиляри (ГРН);

дяниз анtеналары сисtеmи; бцtцн йардыmчы гурьуларла бирликдя хиласедижи qayıq вя салларын

радиоаваданлыьы, гида mянбяйи, щабеля адяtян радионавигасийа цчцн исtифадя едилян башга

аваданлыьын иш принсипляринин цmуmи билийи дахилдир, хцсуси диггяt исtисmар заmаны tехники

хидmяtин вя аваданлыьын tяmириня йеtирилир.

21 Сисtеmлярин еtибарлыьына, онларын иш габилиййяtиня, tехники хидmяtя вя tяmир проседураларына

tясир эюсtярян аmилляр аггында цmуmи билик вя нязаряtедижи-юлчц аваданлыьындан дцзэцн

исtифадяеtmя.

22 Mикропросессорлар вя mикропроссеорлардан исtифадя олунан сисtеmлярдя насазлыьын

диагносtикасы щаггында цmуmи билик.

^ Kursların hazırlanmasında BDT-nin müvafiq Model kurslarından istifadԥ edilԥ bilԥr.

325

23 ГДФЯРС радиоаваданлыьында идаряеtmя сисtеmи щаггында цmуmи билик, йохлаmа вя

анализ дя дахил едилmякля.

24 ГДФЯРС радиоаваданлыьы цчцн коmпцtер програmларындан вя програm tяmинаtынын

бошдайанmасына сябяб олан насасзлыьын арадан галдырmа mеtодларындан исtифадяеtmя

бажарыьы.

Гайдалар вя сянядляр

25 Билик:

SOLAS Конвенсийасы вя Радиорабиtя реглаmенtи щаггында, хцсусиля ашаьыдакылара

диггяt йеtирmякля:

.1.1 фялакяt щалларында, tяжили олдугда вя tящлцкясизлийин tяmин олунmасы цчцн

радиорабиtя;

.1.2 mанеялярин гаршысыны алmаг, хцсусиля фялакяt заmаны вя tящлцкясизлийи tяmин

еtmяк цчцн радиоmцбадиля апардыгда вя

.1.3 ижазя верилmяmиш радио ötürmԥnin гаршысыны алmаг.

фялакяtля баьлы проседурлара аид, tящлцкясизлийи вя цmуmи tяйинаtлы радиорабиtя tяmинаtы

цчцн башга сянядляр, бура хябярляр цчцн юдянишляр; навигасийа хябярдарлыглары вя

Дяниз mцtящяррик хидmяtи вя Дяниз mцtящяррик пейк хидmяtинин щава щаггында

mялуmаtлары да дахил едилир; вя

Бейнялхалг сигналлар tоплусундан вя БДT-нин Дяниздя цнсиййяt цчцн сtандарt

жцmляляри иля явяз олунmуш Сtандарt дяниз навигасийа лцьяt-данышыг киtабчасындан

исtифадя еtmя.

Нювбя чякmԥ вя проседурlar

26 Щазырлыьы ашаьыдакы исtигаmяtлярдя апарmаг лазыmдыр:

радиорабиtя проседурлары вя ГДФЯРС йарыmсисtеmляриндя mанеялярин арадан галдырылmасы

цzrԥ qaydalar;

рабиtя цчцн опtиmал tезликляри mцяййянляшдирmяк mягсяди иля радиодальаларын йайылmасы

щаггында mялуmаtларын исtифадя едилmяси проседурлары;

бцtцн ГДФЯРС йарыmсисtеmляриня аид олан радионювбянин чякилmяси, радиоmцбадилянин

щяйаtа кечирилmяси, хцсусиля фялакяt заmаны, tяжили олдугда вя tящлцкясизлийин tяmин олунmасы

цчцн проседуралара аид, щабеля радиосtансийанын нювбяtчи ъурналынын апарылmасында;

бейнялхалг фонеtика ялифбасиндан исtифадя едилmяси;

фялакяt tезлийиндя mцшащидя, ейни заmанда, щеч олmазса, бир башга tезликдя

mцшащидя апарараг вя йа ишляйяряк;

эяmи хябярляри сисtеmляри вя онларда ишtирак еtmяк проседуралары;

БДT-нин Aeronaviqasiya vԥ Dԥnizdԥ axtarış vԥ xilasetmԥ haqqında Beynԥlxalq

Qaydalarda nԥzԥrdԥ tutulan радиорабиtя проседуралары (İAMSAR);

радио иля tибби йардыmын эюсtярилmясинин tяшкили вя гайдасы;

йаланчы фялакяt сигналларынын сябябляри вя онларын гаршысыны алан васиtяляр^.

Пракtики щазырлыг

27 Лазыmдыр ки, пракtики щазырлыг ашаьыдакы mясяляляр цзря лазыmи лабораtорийа иши иля

узлашдырылараг tяmин едилсин:

радиодальаларын норmал шяраиtдя вя tипик mанеяляр шяраиtиндя йайылдыьы заmан бцtцн

ГДФЯРС йарыmсисtеmляринин вя аваданлыьынын дцзэцн вя сяmяряли исtисmары;

^ Bax -Sԥhv fԥlakԥt siqnallarının verilmԥsinin qarşısının alınmasına dair COM/Circ.127 vԥ BDT

Assa mbleya sının A.814(19) nömrԥli qԥtna mԥsinԥ.

326

бцtцн ГДФЯРС рабиtя аваданлыьынын вя йардыmчы гурьуларын tящлцкясиз исtисmары,

tялцкясизлик tядбирляри дахил олmагла;

радиохябярлярин tяmинедижи mцбадилясини апарmаг mягсяди иля клавиаtурада лазыmи вя

дягиг иш бажарыьы;

исtисmар tехникасы:

.4.1 гябуледижинин вя юtцрцжцнцн лазыmи иш реъиmиндя кюклянmяси, рягяmли сечижи

чаьырышыны вя дцз щярфчапедижи tелеграф аваданлыьыны дахил еtmякля;

.4.2 анtенанын лазыmи суряtдя кюклянmяси вя башга анtенайа кечmя;

.4.3 хиласедижи васиtялярин радиоаваданлыьыndan istifdԥ;

.4.4 гяза радионишанэащлары - жоьрафи mювге эюсtярижиляри (ГРН) istifadԥ

анtенанын гурулmасы, tяmири вя tехники хидmяt;

пикtограmлары, mянtиги графикалары вя mодулларын бирляшmя схеmлярини охуmаг вя

анлаmаг бажарыьы;

дяниздя блок вя mодуллары дяйишдирmяк сявиййясиндя tехники хидmяtин эюсtярилmяси вя

tяmири цчцн лазыm олан аляtлярин вя нязаряtедижи-юлчц жищазларынын исtифадяси вя онлара

гуллуг;

ялля лещиmляmя вя лещиmи ачmанын ясас mеtодлары вя онларын mящдудиййяtляри;

жищаз/mодул сявиййясиндя насазлыьын ашкарланmасы вя tяmир иши;

.10 насазлыгларын йаранmасына сябяб олан шяраиtин ашкарланmасы вя арадан галдырылmасы;

.11 бцtцн ГДФЯРС рабиtя аваданлыьынын вя радионавигасийа аваданлыьынын исtяр профилакtики,

исtярся дя насазлыгларын арадан галдырылmасы üzrԥ tехники хидmяt проседуралары; вя

.12 елекtрик mанеяляринин вя йерля бирляшдирmя, екранлаmа вя шунtлаmа киmи елекtроmагниt

mанеяляринин азалдылmасы mеtодлары.

Mцхtялиф

28 Ашаьыдакылар цзря билик вя/вя йа щазырлыг:

дяниздя инсан щяйаtынын mцщафизяси иля баьлы гянаяtбяхшедижи цнсиййяt йараtmаг

mягсяди иля исtяр йазылы, исtярся дя шифащи инэилис дили;

дцнйа жоьрафийасы, хцсусиля ясас дянизчилик йоллары, хиласедижи-ялагяляндирижи mяркязлярин

хидmяtляри (ХЯM) вя онлара аид олан рабиtя хяtляри;

дяниздя саь галыб йашаmаг, хиласедижи шлйупкаларын, нювбяtчи шлйупкаларынын, хиласедижи

салларын вя диэяр цзцжц васиtялярин вя онларын аваданлыьынын вя tяжщизаtынын исtисmары,

хцсусиля хиласедижи васиtялярин радиоаваданлыьы цзря;

йаньынларын гаршысыны алmаг вя йаньыны сюндцрmяк, радиогурьуйа хцсуси диггяt

йеtирmякля;

эяmинин вя щейяtин радиоаваданлыьын исtифадяси заmаны йарана биляжяк tящлцкялярдян,

елекtрик, радиасийа, киmйяви вя mеханики mянбялярин йараtдыьы tящлцкяляр дя дахил

олmагла, горунmасыны tяmин еtmяк цзря ещtийаt tядбирляри;

щяйаt фяалиййяtини бярпа еtmяк дя дахил олmагла, илк tибби йардыmын эюсtярилmяси; вя

ялагяляндирилmиш цmуmдцнйа вахtы (UTC), дцнйа сааt кяmярляри вя бейнялхалг tарих

хяtляри (тарихин дяйишмя хятляри).

ÜMUMI RAYON OPERATORU ÜZRƏ СЕРTИФИКАTLAŞDIRILMA ÜZRƏ ЩАЗЫРЛЫГ

Цmуmи mцддяалар

327

29 Щазырлыьа башлаmаздан яввял наmизяд саьлаmлыьынын вязиййяtиня, хцсусиля ешиtmя, эюрmя

вя nitq габилиййяtиня эюря tялябляря жаваб верmялидир.

30 Щазырлыг DHDNÇ Konvensiyasının, Радиореглаmенtин вя Дяниздя инсан щяйаtынын

mцщафизяси щаггында Бейнялхалг Конвенсийанын

(SOLAS) mцддяаларына уйьун эялmяли,

Глобал дяниз фялакяt вя яmниййяtли рабиtя сисtеmинин (ГДФЯРС) mцддяаларына хцсуси диггят

йеtирилmялидир. Щазырлыьа tялябляри ишляйиб щазырлайаркян, щеч олmазса, ашаьыдакы

31-36-жы

бяндлярдяки билик вя щазырлыьы нязяря алmаг лазыmдыр^.

Нязяри щазырлыг

31 Глобал дяниз фялакяt вя яmниййяtли рабиtя сисtеmиндя tяляб олунан бцtцн йарыmсисtеmлярин

вя аваданлыьын tящлцкясиз вя сяmяряли исtифадяси цчцн лазыm олан цmуmи принсип вя ясас

аmилляр щаггында билик, щансы ки 35-жи бянддя эюсtярилян пракtики щазырлыьын mцддяаларынын ижрасы

цчцн кифайяtдир.

32 ГДФЯРС йарыmсисtеmляринин исtифадяси, иш вя хидmяt районлары щаггында билик, бура пейк

рабиtя сисtеmинин харакtерисtикасы, навигасийа вя mеtеоролоъи хябярдарлыг сисtеmляри вя лазыmи

рабиtя хяttинин сечиmи дя дахил едилир.

Гайдалар вя сянядляр

33 Билик:

SOLAS Конвенсийасы вя Радoреглаmенt, хцсусиля ашаьыдакылара диггяt йеtирmякля:

.1.1 фялакяt vԥ tԥxirԥsalınmaz hallarda вя tящлцкясизлийин tяmин олунmасы цчцн

радиорабиtя;

.1.2 mанеялярин гаршысыны алmаг, хцсусиля фялакяt заmаны вя tящлцкясизлийи tяmин

еtmяк цчцн радиоmцбадиля апардыгда; вя

.1.3 ижазя верилmяmиш радиоötürmԥnin гаршысыны алmаг.

фялакяtля баьлы проседуралара аид, tящлцкясизлийи вя цmуmи tяйинаtлы радиорабиtя

tяmинаtы цчцн башга сянядляр, бура хябярляр цчцн юдянишляр; навигасийа

хябярдарлыглары вя Дяниз Mobil хидmяtи вя Дяниз Mobil пейк хидmяtинин щава

щаггында mялуmаtлары да дахил едилир вя

.3 Бейнялхалг сигналлар tоплусундан вя БДT-нин Дяниздя цнсиййяt цчцн сtандарt

жцmляляри иля явяз олунmуш Сtандарt дяниз навигасийа лцьяt-данышыг киtабчасындан

исtифадяеtmя.

Нювбя чякmԥ вя проседураlar

34 Щазырлыьы ашаьыдакы исtигаmяtлярдя tяmин еtmяк лазыmдыр:

радиорабиtя проседурлары вя ГДФЯРС йарыmсисtеmляриндя mанеялярин арадан

галдырылmасы üzrԥ qaydalar;

рабиtя цчцн опtиmал tезликляри mцяййянляшдирmяк mягсяди иля радиодальаларын

йайылmасы щаггында mялуmаtларын исtифадя едилmяси проседурлары;

бцtцн ГДФЯРС йарыmсисtеmляриня аид олан радионювбянин чякилmяси,

радиоmцбадилянин щяйаtа кечирилmяси, хцсусиля фялакяt заmаны, tяжили олдугда вя

tящлцкясизлийин tяmин олунmасы цчцн проседуралара аид, щабеля радиосtансийанын

нювбяtчи ъурналынын апарылmасында;

бейнялхалг фонеtика ялифбасиндан исtифадя едилmяси;

фялакяt tезлийиндя mцшащидя, ейни заmанда, щеч олmазса, бир башга tезликдя

mцшащидя апарараг вя йа ишляйяряк;

^ Kursların hazırlanmasında BDT-nin müvafiq Model Kurslarından istifadԥ edilԥ bilԥr

328

эяmи хябярляри сисtеmляри вя онларда ишtирак еtmяк проседуралары;

БДT-нин Aeronaviqasiya vԥ Dԥnizdԥ Axtarış vԥ Xilasetmԥ üzrԥ Beynԥlxalq

Qaydalarının радиорабиtя проседуралары (İAMSAR);

радио иля tибби йардыmын эюсtярилmясинин tяшкили вя гайдасы; вя

йаланчы фялакяt сигналларынын сябябляри вя онларын гаршысыны алан васиtяляр^.

Пракtики щазырлыг

35 Пракtики щазырлыг ашаьыдакы mясяляляр цзря апарылmалыдыр:

радиодальаларын норmал шяраиtдя вя tипик mанеяляр шяраиtиндя йайылдыьы заmан бцtцн

ГДФЯРС йарыmсисtеmляринин вя аваданлыьынын дцзэцн вя сяmяряли исtисmары;

бцtцн ГДФЯРС рабиtя аваданлыьынын вя йардыmчы гурьуларын tящлцкясиз исtисmары,

tящлцкясизлик tядбирляри дахил олmагла;

радиохябярлярин tяmинедижи mцбадилясини апарmаг mягсяди иля клавиаtурада лазыmи вя

дягиг иш бажарыьы;

исtисmар tехникасы:

.4.1 гябуледижинин вя юtцрцжцнцн лазыmи иш реъиmиндя кюклянmяси, рягяmли сечижи

чаьырышыны вя дцз щярфчапедижи tелеграф аваданлыьыны дахил еtmякля;

.4.2 анtенанын лазыmи суряtдя кюклянmяси вя башга анtенайа кечmя;

.4.3 хиласедижи васиtялярин радиоаваданлыьыndan istifadԥ;

.4.4 гяза радионишанэащлары - жоьрафи mювге эюсtярижилярdın istifadԥ (ГРН)

Mцхtялиф

36 Ашаьыдакылар цзря билик вя/вя йа щазырлыг:

дяниздя инсан щяйаtынын mцщафизяси иля баьлы гянаяtбяхшедижи цнсиййяt йараtmаг

mягсяди иля исtяр йазылы, исtярся дя шифащи инэилис дили;

дцнйа жоьрафийасы, хцсусиля ясас дяниз йоллары, хиласедижи-ялагяляндирижи mяркязлярин

хидmяtляри (ХЯM) вя онлара аид олан рабиtя хяtляри;

дяниздя саь галыб йашаmаг, хиласедижи qayıqların, нювбяtчи qayıqların, хиласедижи

салларын вя диэяр цзцжц васиtялярин вя онларын аваданлыьынын вя tяжщизаtынын исtисmары,

хцсусиля хиласедижи васиtялярин радиоаваданлыьы цзря;

йаньынларын гаршысыны алmаг вя йаньыны сюндцрmяк, радиогурьуйа хцсуси диггяt

йеtирmякля;

эяmинин вя щейяtин радиоаваданлыьын исtифадяси заmаны йарана биляжяк tящлцкялярдян,

елекtрик, радиасийа, киmйяви вя mеханики mянбялярин йараtдыьы tящлцкяляр дя дахил

олmагла, горунmасыны tяmин еtmяк цзря ещtийаt tядбирляри;

щяйаt фяалиййяtини бярпа еtmяк дя дахил олmагла, илк tибби йардыmын эюсtярилmяси; вя

.7 ялагяляндирилmиш цmуmдцнйа вахtы (UTC), дцнйа сааt кяmярляри вя бейнялхалг tарих.

MƏHDUD RAYON OPERATORU ÜZRƏ SERTIFIKATLAŞDIRILMAYA DAIR ЩАЗЫРЛЫГ

Цmуmи mцддяалар

37 Щазырлыьа башлаmаздан яввял наmизяд саьлаmлыьынын вязиййяtиня, хцсусиля ешиtmя, эюрmя

вя nitq габилиййяtиня эюря tялябляря жаваб верmялидир.

^ Бах. COM/Circ.127vԥ BDT-nin Assamblyeası tԥrԥfindԥn qԥbul edilԥn А.814(19) nömrԥli qԥtnamԥ - Йаланчы

фялакяt сигналларынын верилmясинин гаршысыны алmаг цзря tԥlimat

329

38 Щазырлыг DHDNÇ Konvensiyasının, Радио реглаmенtин вя Дяниздя инсан щяйаtынын

mцщафизяси щаггында Бейнялхалг Конвенсийанын

(SOLAS) mцддяаларына уйьун эялmяли,

хцсуси диггяt Глобал дяниз фялакяt вя яmниййяtли рабиtя сисtеmинин (ГДФЯРС) mцддяаларына

йеtирилmялидир. Щазырлыьа tялябляри ишляйиб щазырлайаркян, щеч олmазса, ашаьыдакы

39-44-жц

бяндлярдяки билик вя щазырлыьы нязяря алmаг лазыmдыр^.

Нязяри щазырлыг

43-жц бянддя эюсtярилян щазырлыьын tяmин едилmяси цчцн кифайяt едян А1 дяниз районунда

ГДФЯРС сисtеmиндя tяляб олунан бцtцн йарыmсисtеmлярин вя аваданлыьын tящлцкясиз вя

сяmяряли исtифадяси цчцн лазыm олан цmуmи принсип вя ясас аmилляр щаггында билик, бура УГД

йайылmа узаглыьынын mящдудиййяtляри вя анtенанын tясиредижи щцндцрлцйц дя дахилдир.

40 ГДФЯРС йарыmсисtеmляринин А1 дяниз районунда исtифадяси, исtисmары вя хидmяt районлары

щаггында билик, mясялян, навигасийа вя mеtеоролоъи хябярдарлыг сисtеmляри вя лазыmи рабиtя

хяtляри.

Гайдалар вя сянядляр

41 Билик:

SOLAS Конвенсийасы вя Радио реглаmенtин А1 дяниз районуна аид олан

щиссяляриндя, хцсусиля ашаьыдакылара диггяt йеtирmякля:

.1.1 фялакяt щалларында, tяжили олдугда вя tящлцкясизлийин tяmин олунmасы цчцн

радиорабиtя;

.1.2 mанеялярин гаршысыны алmаг, хцсусиля фялакяt заmаны вя tящлцкясизлийи tяmин

еtmяк цчцн радиоmцбадиля апардыгда; вя

.1.3 ижазя верилmяmиш радио ötürmԥnin гаршысыны алmаг.

фялакяtля баьлы проседуралара аид, tящлцкясизлийи вя цmуmи tяйинаtлы радиорабиtя

tяmинаtы цчцн башга сянядляр, бура хябярляр цчцн юдянишляр; навигасийа

хябярдарлыглары вя Дяниз Mobil хидmяtи вя Дяниз Mobil пейк хидmяtинин А1 дяниз

районунда щава щаггында mялуmаtлары да дахил едилир; вя

Бейнялхалг сигналлар tоплусундан вя Сtандарt дяниз навигасийа лцьяt-данышыг

киtабчасындан, БДT-нин дяйишдирдийи Дяниздя цнсиййяt цчцн сtандарt жцmляляриндян

исtифадяеtmя.

Нювбянин чякилmяси вя проседурlar

42 Щазырлыьы ашаьыдакы исtигаmяtлярдя tяmин еtmяк лазыmдыр:

радиорабиtя проседуралары вя А1 дяниз районунда ГДФЯР йарыmсисtеmляриндя

mанеялярин арадан галдырылmасы mягсяди иля фянн;

УГД диапозонунда ашаьыдакылар цчцн рабиtя проседуралары:

.2.1 радионювбянин чякилmяси, радиоmцбадилянин, хцсусиля фялакяt щаггында, tяжили

вя tящлцкясизлийин tяmин олунmасы цчцн хябярлярля ялагяли, щяйаtа кечирилmяси,

щабеля радиосtансийанын нювбяtчи ъурналынын апарылmасында;

.2.2 фялакяt tезлийиндя mцшащидя, ейни заmанда, щеч олmазса, бир башга tезликдя

mцшащидя апарараг вя йа ишляйяряк;

.2.3 рягяmли сечmя чаьырыш сисtеmляри;

бейнялхалг фонеtика ялифбасиндан исtифадя еtmя;

^ Kursların hazırlanması zamanı БДT-nin Model kurslarından istifadԥ edilԥ bilԥr

330

эяmи хябярляри сисtеmляри вя онларда ишtирак еtmяк проседуралары;

БДT-нин Aeronaviqasiya vԥ Dԥnizdԥ Axtarış vԥ Xilasetmԥ üzrԥ Beynԥlxalq

Qaydalarda nԥzԥrdԥ tutulan УГД радиорабиtя проседуралары (İAMSAR);

радио иля tибби йардыmын эюсtярилmясинин tяшкили вя гайдасы; вя

sԥhv фялакяt сигналларынын сябябляри вя онларын гаршысыны алан васиtяляр^.

Пракtики щазырлыг

43 Пракtики щазырлыг ашаьыдакы mясяляляр цзря tяmин едилmялидир:

А1 дяниз районунда цзян эяmиляр цчцн бцtцн ГДФЯРС йарыmсисtеmляринин вя

аваданлыьынын радиодальаларын норmал шяраиtдя вя tипик mанеяляр шяраиtиндя йайылдыьы

заmан дцзэцн вя сяmяряли исtисmары;

бцtцн ГДФЯРС рабиtя аваданлыьынын вя йардыmчы гурьуларын tящлцкясиз исtисmары,

tялцкясизлик tядбирляри дахил олmагла;

исtифадя цчцн исtисmар tехникасы:

.3.1 УГД, каналларын лазыmи кюклянmяси, кцйцн боьулmасы вя иш реъиmинин

сечилmяси;

.3.2 хиласедижи васиtялярин радиоаваданлыьы;

.3.3 гяза радионишанэащлары - жоьрафи mювге эюсtярижиляри (ГРН); вя

.3.4 NAVTEX гябуледижиляри.

Mцхtялиф

44 Ашаьыдакылар цзря билик вя/вя йа щазырлыг:

дяниздя инсан щяйаtынын mцщафизяси иля баьлы гянаяtбяхшедижи цнсиййяt йараtmаг

mягсяди иля исtяр йазылы, исtярся дя шифащи инэилис дили;

хиласедижи-ялагяляндирижи mяркязлярин хидmяtляри (ХЯM) вя онлара аид олан рабиtя хяtляри;

дяниздя саь галыб йашаmаг, хиласедижи шлйупкаларын, нювбяtчи шлйупкаларынын, хиласедижи

салларын вя диэяр цзцжц васиtялярин вя онларын аваданлыьынын вя tяжщизаtынын исtисmары,

хцсусиля хиласедижи васиtялярин радиоаваданлыьы цзря;

радиогурьуйа хцсуси диггяt йеtирmякля, йаньынларын гаршысыны алmаг вя йаньыны

сюндцрmяк;

эяmинин вя щейяtин радиоаваданлыьын исtифадяси заmаны йарана биляжяк tящлцкялярдян,

елекtрик, радиасийа, киmйяви вя mеханики mянбялярин йараtдыьы tящлцкяляр дя дахил

олmагла, горунmасыны tяmин еtmяк цзря ещtийаt tядбирляри;

щяйаt фяалиййяtини бярпа еtmяк дя дахил олmагла, илк tибби йардыmын эюсtярилmяси.

ЭЯMИЛЯРДЯ ГДФЯРС ГУРЬУЛАРЫНА TЕХНИКИ ХИДMЯTИН ЭЮСTЯРИЛMЯСИНЯ ВЯ

TЯMИРИНЯ ДАИР ЩАЗЫРЛЫГ

Цmуmи mцддяалар

45 Дяниздя инсан щяйаtынын mцщафизяси щаггында Бейнялхалг Конвенсийанын

(SOLAS)

tехники хидmяtя вя tяmир haqqında tԥlԥblԥrԥ dair IV/15 гайдасынın , щабеля БДT-нин - А3

вя А4 дяниз районларында ГДФЯРС радиоаваданлыьына tехники хидmяtин эюсtярилmяси вя

tяmир цзря tяlimat haqqında А.702(17) nömrԥli гяtнаmясинin aşağıdakı müddԥani ehtiva

edԥn Ялавясиня istinad edilir:

^ Бах. COM/Circ.127vԥ BDT-nin Assamblyeası tԥrԥfindԥn qԥbul edilԥn А.814(19) nömrԥli qԥtnamԥ - Йаланчы

фялакяt сигналларынын верилmясинин гаршысыны алmаг цзря tԥlimat

331

“4.2. Дяниздя tехники хидmяtи вя tяmири tяmин еtmяк цзря функсийаларын ижрасыны йериня

йеtирmяйя tяйин едилmиш шяхс, Радиорабиtя реглаmенtи иля mцяййянляшдирилmиш mцвафиг

серtификаtа вя йа дяниздя ихtисаслы tехники хидmяt вя tяmир щяйаtа кечирmяк цчцн, Tяшкилаtын

беля щейяt цзвляринин щазырланmасына даир tювсийялярини нязяря алmагла Адmинисtрасийа

tяряфиндян бу нежя tягдир олунарса, бярабяр гцввяли ихtисаса mалик олmалыдыр.”

46 Mцвафиг исtифадяеtmя цчцн Адmинисtрасийалар елекtрик аваданлыьына tехники хидmяt вя tяmир

цчцн бярабяргцввяли ихtисас цзря рящбярлийи нязярдя tуtурлар.

47 Ашаьыда tювсийя олунан щазырлыг mцtяхяссися ГДФЯРС радиоаваданлыьы опреtору киmи

ишляmяк цчцн ихtисас верmир, яэяр о, радиоопераtорун mцвафиг серtификаtына mалик дейился.

Birincii dԥrԥcԥli gԥmi radioelektriki серtификаtына бярабяргцввяли sertifikatının verilmԥsi

üzrԥ texniki xidmԥtԥ dair hazırlıq

1-ci dԥrԥcԥli gԥmi radioelektroniki серtификаtынын елеmенtляриня бярабяр гцввядя олан

tехники хидmяt вя tяmир цзря щазырлыг mцяййянляшдириляркян:

нязяри щазырлыг ян азы 3-10-жу бяндлярдя шярщ олунmуш mясяляляри ящаtя еtmялидир;

пракtики щазырлыг ян азы 13-жц бянддяки mясяляляри ящаtя еtmялидир.

.3 mцхtялиф биликляр ян азы 14-жц бянддяки mясяляляри ящаtя еtmялидир.

Икинжи дяряжяли радиоelektrik серtификаtына бярабяргцввяли tехники хидmяt вя tяmир цзря

щазырлыг

49 Икинжи дяряжяли радиоelektrik серtификаtынын бярабяр гцввядя олан tехники хидmяt вя tяmир цзря

щазырлыг mцяййянляшдириляркян:

нязяри щазырлыг ян азы 17-24-жу бяндлярдя шярщ олунmуш mясяляляри ящаtя еtmялидир;

пракtики щазырлыг ян азы 27-жи бянддяки mясяляляри ящаtя еtmялидир.

mцхtялиф биликляр ян азы 28-жц бянддяки mясяляляри ящаtя еtmялидир.

ФЯСИЛ V

MЦЯЙЙЯН TИПЛИ ЭЯMИЛЯРИН ЩЕЙЯTЛЯРИНИН ЩАЗЫРЛАНMАСЫНА ДАИР ХЦСУСИ

TЯЛЯБЛЯРЯ MЦНАСИБЯTДЯ TƏLIMAT

Бюлmя B-V/1

Tankerlԥrdԥ gԥmi heyԥtinin hazırlığı vԥ ixtisasına dair tԥlimat

Birbaşa mԥsuliyyԥt daşıyan şԥxs

1 V/1-1 qay dasının

3 vԥ 5-ci bԥndlԥrindԥ, hԥmçinin V/1-2 qaydasının

3-cü bԥndindԥ

“Birbaşa mԥsuliyyԥt daşıyan şԥxs” dedikdԥ, yüklԥmԥ, boşaltma,daşıma zamanı nԥzarԥt,

yüklԥrin idarԥ edilmԥsi, tankların (yük çԥnlԥrinin) tԥmizlԥnmԥsi vԥ yük ilԥ ԥlaqԥdar digԥr

ԥmԥliyyatlar üzrԥ qԥrar vermԥk sԥlahiyyԥti olan şԥxs nԥzԥrdԥ tutulur.

Tankerlԥrin gԥmi heyԥtinin bütün üzvlԥri üçün tanışlıq hazırlığı

2 Hԥr hansı vԥzifԥyԥ tԥyin edilmԥzdԥn ԥvvԥl tanker heyԥtinin bütün üzvlԥri neft,

kimyԥvi maddԥlԥr vԥ ya maye qaz yüklԥrin idarԥ edilmԥsi vԥ xarakteristikaları, o

cümlԥdԥn tԥhlükԥsizliyԥ dair müvafiq tԥdbirlԥr üzrԥ tԥcrübԥli vԥ ixtisaslı şԥxs tԥrԥfindԥn

332

gԥmidԥ, mükmün olduğu tԥqdirdԥ sahildԥ aparılan tanışlıq hazırlığı keçmԥlidirlԥr. Hazırlıq

ԥn azı 3-8-ci bԥndlԥrdԥ nԥzԥrdԥ tututlan mԥsԥlԥlԥri ԥhatԥ etmԥlidir.

Гайдаlar

3 Tанкер лиmанда вя дяниздя olarkԥn щейяtин tящлцкясизлийиня даир эяmиdԥki ганун вя

гайдалары щаггында билик.

Саьлаmлыг цчцн tящлцкяляр вя ещtийаt tядбирляри

4 Дяри иля tяmас tящлцкяси; йцк щавасынын удулmасы вя йцкцн tясадцфи олараг гида борусуна

дцшmяси; дашынан йцклярин зярярли хассяляри, инсанларла бядбяхt щадисяляр вя бунунла ялагядар

илк йардыm; tövsiyԥ edilԥn vԥ ya edilmԥyԥn hԥrԥkԥtlԥrin siyahısı.

Йаньынın qarşısının alınması вя йаньынла mцбаризя

5 Сигареt чякmяйя вя йеmяйин щазырланmасына нязаряt; алышmа mянбяляри; йаньын вя

парtлайышын гаршысынын алынmасы; йаньынла mцбаризя mеtодлары; ялдя дашынан одсюндцрянляр вя

сtасионар йаньынсюндцрян гурьулар.

Чиркляндирmянин гаршысынын алынmасы

6 Щава вя суйун чиркляндирилmясинин гаршысыны алmаг üçün prosedurlar, habelԥ axıdılma

zamanı яmял едилmяси лазыm олан tԥdbirlԥr

Tԥhlükԥsizlik avadanlıqlarы вя онун исtифадя едилmяси

7 Mцщафизя эейиmиндян вя лявазиmаtындан, щуша гайtарmаг васиtяляриндян, tяхлийя вя

хиласеtmя лявазиmаtындан лазыmи исtифадя еtmя.

Fövqԥladԥ hallarla mübarizԥ üzrԥ prosedurlar

8 Fövqԥladԥ tԥdbirlԥr planı ilԥ tanışlıq.

Ихtисасын Сцбуtу

9 Щяр бир нефt tанкеринин, киmйяви вя газдашыйан tанкерин капиtаны яmин олmалыдыр ки, йцкя

эюря билавасиtя жавабдещ олан коmандир щейяtинин цзвц V/1-1 qaydasının 3-cü bԥndi; V/1-1

qaydasının 5-ci bԥndi vԥ ya V/1-2 qaydasının 3-cü бянди иля tяляб олундуьу киmи верилmиш вя

йа tясдиг едилmиш, йа да tанынmыш mцвафиг серtификаtа mаликдир вя кифайяt гядяр mцвафиг tипли

tанкердя пракtики цзэцчцлцк tяжрцбяси вардыр, щансы ки бу шяхся юз хидmяtи вязифялярини йериня

йеtирmяйи tяmин едир.

GƏMIDƏ TƏSDIQ EDILMIŞ HAZIRLIQ ÜZRƏ TƏLIMAT

Ümumi

Gԥmidԥ hԥyata keçirilԥn xidmtԥlԥr üz rԥ ixtisaslaşmanın ԥsas mԥqsԥdi tankerlԥrlԥ daşınan xüsusi

yüklԥrin tԥhlükԥsiz nԥqli üzrԥ hazırlıq vԥ biliklԥr tԥmin etmԥkdir.

Tankerl ԥrin V/1-1 qaydasının

4.2.2 bԥndindԥ, V/1-1 qaydasının

6.2.2 bԥndindԥ vԥ V/1-2

qaydasının 4. 2.2 bԥndindԥ istinad edil ԥn növlԥrindԥ müvafiq vԥzifԥlԥrԥ dair tԥlԥb edil ԥn tԥc rübԥ üz rԥ

gԥmidԥ hԥyata keçirilԥn hazırlıq:

.1 Praktiki tԥlimlԥri ehtiva etm ԥli vԥ dԥnizçinin v ԥzifԥlԥrinԥ uyğun olmal ıdır, bel ԥ ki göyԥrtԥ vԥ

maşın şöbԥlԥrinin hazırlığı fԥrqli ola bilԥr;

.2 Gԥmi vasitԥsilԥ daşınan yüklԥrin idarԥedilmԥsi, xarakteristikaları vԥ tԥhlükԥsizliyinin tԥmin

edilmԥsi üzrԥ pros edurlar haqqında tԥcrübԥli vԥ ixtisaslı olan şԥxsin kuratorluğunda hԥyata

keçirilmԥdir;

333

.3 Tankerdԥ xidmԥt etmԥk üçün tԥlԥb edilԥn İxtisas sertifikatına/Tԥsdiqnamԥsinԥ uyğun olan

maddԥlԥr daşıyan t ankerlԥrdԥ hԥyata keçirilmԥli vԥ xüsusi avadanlıqlardan istifadԥni nԥzԥrdԥ

tutumalıdır, lakin hԥmin avadanlıqdan yükün yüklԥnilmԥsindԥn ԥvvԥl ballast ilԥ sԥfԥr zamanı

istifadԥ edilԥ bilԥr.

ԥn azı 3 yüklԥmԥ vԥ boşaltma ԥmԥliyyatlarında iştirak etmԥk; vԥ^

“Gԥmidԥ hazırlığa dair meyarlar” adlı 19-cu bԥnddԥ nԥzԥrdԥ tutulan mԥsԥlԥlԥri ԥhatԥ etmԥk.

12 Gԥmidԥ keçirilԥn hazırlıqlar heç bir halda gԥminin tԥhlükԥsiz istismarına vԥ üzmԥ qabiliyyԥtinԥ

xԥlԥl gԥtirmԥmԥlidir.

Gԥmidԥ keçirilԥn hazırlıqların proqramı

13 Tԥcrübԥ keçԥn şԥxslԥr ştatdankԥnar olmalıdır (tԥc rübԥ keçԥn şԥxslԥr hazırlıq proqramını keçmԥk

vԥ fövqԥladԥ hallarla mübarizԥ aparmaq üzrԥ vԥzifԥlԥrdԥn başqa hԥr hansı öhdԥlik daşımamalıdır).

Gԥmidԥ keçirilԥn hazırlığa, xidmԥtlԥrin göstԥrilԥcԥyi gԥmini idarԥ edԥn şirkԥt nԥz arԥt etmԥli vԥ

onu koordinasiya etmԥli, elԥcԥ dԥ gԥmi şirkԥt tԥrԥfindԥn hazırlıq gԥmisi elan edilmԥlidir^

Stajçılar (müdavimlԥr) gԥmidԥ keçirilԥn hazırlıq proqramının idarԥedilmԥsi üzrԥ bilavasitԥ mԥsul

olan iki şԥxslԥ tanış olmalıdır. Onlardan biri gԥmi kapitanın rԥhbԥrliyi altında olmaqla “kapit anın t ԥdris

hissԥsi üzrԥ kömԥkçisi” kimi tanınır, komandir heyԥtinin ixtisaslı üzvü kimi tԥdris proqram ını tԥşkil edir

vԥ ona rԥhbԥrlik edir. İkinci şԥxs isԥ “şirkԥtin tԥdris hissԥsi üzrԥ kömԥkçisi” kimi tanınır, şirkԥt tԥrԥfindԥn

tԥyin edilir, tԥdris proqramı vԥ tԥlim-tԥdris müԥssisԥlԥri ilԥ ԥlaqԥ yaradılması üzrԥ ümumi mԥsuliyyԥt

daşıyır.

Dԥnizdԥ hԥyata keçirilԥn praktiki hazırlıq vԥ ԥldԥ edil ԥn tԥcrü bԥ haqqında ԥtraflı qeydlԥrin

aparılması üçün stajçilar

(müdavimlԥr) tԥlim üzrԥ tԥsdiq edilmiş qeydiyyat kitabçası ilԥ tԥmin

edilmԥlidirlԥr. Tԥlim üzrԥ tԥsdiq edilmiş qeydiyyat kitabçası yerinԥ yetirilmԥli olan tapşırıq vԥ vԥzifԥlԥri,

hԥmçinin onların icrası üzrԥ ԥtraflı mԥlumatları qeyd etmԥk üçün ԥlverişli formada tԥrtib edilm ԥlidir.

Lazıımi şԥkildԥ doldurulan vԥ gԥmi kapitanı tԥrԥfindԥn imzalanan tԥsdiq edilmiş qeydiyyat kitabçası,

Tankerlԥrdԥ Yük Əmԥliyyatları üzrԥ tԥkmillԥşdirilmiş Hazırlıq haqqında müvafiq Sertifikatın verilmԥsi

üçün tԥdris gԥmisindԥ müvafiq hazırlıq proqramı ԥsasında tԥlimin keçirildiyinԥ dair sübut qismindԥ çıxış

edir.

Tԥdris gԥmisindԥ tԥsdiq edilmiş hazırlıq proqramı zamanı stajçilara (müdaviml ԥrԥ) tankerl ԥrdԥ

yüklԥmԥ, boşaltma, daşıma zamanı yükԥ nԥzarԥt, yükün idarԥ edilmԥsi, yük çԥnlԥrinin (tankların)

tԥmizlԥnmԥsi vԥ yüklԥ ԥlaqԥdar digԥr ԥmԥliyyatlar üzrԥ tԥlim keçirilԥrkԥn ԥldԥ edilԥn tԥcrü bԥnin 3 aylıq

normal xidmԥt zamanı ԥldԥ edilԥcԥk tԥcrübԥyԥ ekvivalent olması tԥmin edilmԥlidir.

Tԥdris gԥmisindԥ 1 ay davam edԥn tԥsdiq edilmi ş hazırlıq ԥrzindԥ

3 yüklԥmԥ vԥ 3 boşaltma

ԥmԥliyyatlarını hԥyat a keçirmԥk mümkün olmadığı tԥqdirdԥ, qeyd edilԥn meyarlar üzrԥ qԥnaԥtbԥxş

nԥticԥ ԥldԥ edilԥnԥdԥk gԥmidԥ tԥlimin müddԥti uzadılmalıdır.

Gԥmidԥ tԥlim üzrԥ meyarlar

19 Gԥmidԥ keçirilԥn tԥlim tankerin müvafiq tipinԥ uyğun olaraq, ԥn azı aşağıdakı mԥsԥlԥlԥr üzrԥ bilik

vԥ tԥcrübԥni ԥhatԥ etmԥlidir:

.1 Tԥhlükԥsizlik

.1.1 Tankerin bütün tiplԥri

.1 Gԥminin tԥhlükԥsiz idarԥetmԥ sistemi

.2 Yük üçün sԥciyyԥvi olan yanğınsöndürmԥ avadanlıqları vԥ prosedurları

.3 Yük üçün sԥciyyԥvi olan ilk tibbi yardım prosedurları, o cümlԥdԥn t ԥhlükԥli

yüklԥrin cԥlb olunduğu qԥza halları zamanı ilk tibbi yardım haqqında tԥlimat

(MFAG)

^ Yüklԥmԥ vԥ boşaltma ԥmԥliyyatlarıı gԥminin ümumi yük çԥninin(tankının) 60%-dԥn çox hissԥsinin

yüklԥnmԥsi vԥ boşaldılması hesab edilir. Qeyd edilԥn hԥcmԥ ekvivalent olması mԥqsԥdilԥ, bu

hԥcmdԥn az olan yüklԥmԥ/boşaltma ԥmԥliyyatlarının miqdarı ümumi hesablana bilԥr.

^ Hazırlıq gԥmisi bu bölmԥnin tԥlԥblԥrinԥ uyğun olan vԥ şirkԥt tԥrԥfindԥn ad verilԥn ticarԥt gԥmiçiliyinԥ

cԥlb edilmiş gԥmidir.

334

Gԥmi/yük üçün sԥciyyԥvi olan tԥhlükԥlԥr, o cümlԥdԥn siqaret çԥkmԥ

qaydaları, oksigenin miqdarnın az olduğu hava, yükdԥn çıxan karbohidrogenin

bihuşedici tԥsiri vԥ zԥhԥrlԥmԥ qabiliyyԥti

.5 Riskin qiymԥtlԥndirilmԥsi sistemlԥri

İşlԥmԥk üçün icazԥ, o cümlԥdԥn odla işlԥm ԥk vԥ qapalı mԥkanlara daxil

olmaq üçün prosedurlar

.7 Fԥrdi qoruyucu vasitԥlԥrdԥn istifadԥ

.1.2 Maye qaz daşıyan tankerlԥr üçün ԥlavԥ olaraq:

Kriogen temperaturda yüklԥrin idarԥ edilmԥsi vԥ saxlanılması ilԥ ԥlaqԥdar

tԥhlükԥlԥr vԥ ehtiyat tԥdbirlԥri

Konstruksiya, yük, yük çԥnlԥri (tankları) vԥ boru kԥmԥrlԥri (xԥtlԥri)

.2.1 Tankerin bütün tiplԥri

.1 Gԥminin korpusu/yük çԥninin(tankın) konstruksiyası vԥ mԥhdudiyyԥtlԥr

.2 Yük üzrԥ birlԥşdirici borular

Daşınılan yük ilԥ ԥlaqԥdar tԥhlükԥlԥr vԥ onların xarakteristikaları, o cümlԥdԥn

Materialların tԥhlükԥsizliyi üzrԥ Mԥlumat vԥrԥqindԥn istifadԥ

.4 Yük ԥmԥliyyatlarının (yuyulma/qazdan tԥmizlԥmԥ/yük çԥninin(tankın) tԥmizlԥnm ԥsi)

yaşayış yerlԥrinin ventilyasiyasına tԥsiri ilԥ bağlı risklԥr vԥ onların azadılması üzrԥ

görülԥn tԥdbirlԥr

.5 Yük vԥ ballast sisteminin tԥnzimlԥnmԥsi

.6 Nasoslar vԥ ԥlaqԥli avadanlıqlar

.7 Yük ԥmԥliyyatları ilԥ ԥlaqԥli xüsusi avadanlıqlar

.8 Tankerin konstruksiyasına dair xüsusiyyԥtlԥr vԥ onların yük ԥmԥliyyatlarına tԥsiri

.2.2 Maye qaz daşıyan tankerlԥr üçün ԥlavԥ olaraq:

.1 sahԥlԥrin qazdan tԥmizlԥnmԥsimi tԥmin etmԥk üçün ayırıcılardan, seqreqasiya vԥ

hava şlüzlarından istifadԥ etmԥk

Yük tankları(çԥnlԥri),

daxili

bԥndlԥr,

izolyasiya

sahԥlԥri,

boru

xԥtlԥrinin(kԥmԥrlԥrinin) qoruyucu klapanları vԥ buxar ventilyasiya sistemlԥri

.3 yük buxarı kompressoru vԥ ԥlaqԥli avadanlıqlar

Differentlik vԥ dayanıqlılıq

.3.1 Tankerin bütün tiplԥri:

.1 Tankerin dayanıqlılığı haqqında mԥlumat vԥ hesablama avadanlığı

.2 gԥrginlik sԥviyyԥsinin qԥbul edilԥn hԥdd çԥrçivԥsindԥ tԥmin edilmԥsinin ԥhԥmiyyԥti

.3 “boş sԥth”in yaratdığı tԥhlükԥlԥr vԥ tanklardan mayelԥrin “hԥrԥkԥti”inin tԥsiri

Yük ԥmԥliyyatları

.4.1 Tankerlԥrin bütün tiplԥri üçün

yüklԥmԥnin/daşıma zamanı nԥzarԥtin, boşaltmanın/ballast

ԥmԥliyyatlarının

ԥvvԥlcԥdԥn planlaşdırıması

.2 Qeydiyyatın aparılması

.3 İşԥ salma/ dayandırma prosedurları, o cümlԥdԥn fövqԥladԥ hadisԥlԥr zamanı

avadanlıqların söndürülmԥsi

.4 yük ԥmԥliyyatları ԥrzindԥ yanalmanın tԥşkil edilmԥsi üçün tԥlԥb edilԥn diqqԥt

.5 Yumaq vԥ zԥrԥrsizlԥşdirmԥk üzrԥ tԥlԥblԥr vԥ ԥlaqԥli tԥhlükԥlԥr

.6 Yükün yüklԥnmԥsi, o cümlԥdԥn yükün yarı dolu olan yük çԥninin(tankın) üzԥrinԥ

yüklԥnmԥsi ԥmԥliyyatları

.7 Yükün boşaldılması, o cümlԥdԥn qurutma vԥ tԥmizlԥmԥ ԥmԥliyyatları

.8 Yüklԥmԥ/boşaltma ԥmԥliyyatları zamanı yükԥ nԥzarԥt, o cümlԥdԥn mümkün olduğu

tԥqdirdԥ nümunԥnin götürülmԥsi

.9 yük çԥninin(tankın) ölçülmԥsi vԥ hԥyԥcan siqnalı sistemlԥri

.10 Elektrostatik boşalma üzrԥ tԥhlükԥlԥr vԥ onun qarşısının alınması

.11 Ballast sularının yüklԥnmԥsi vԥ boşaldılması ԥmԥliyyatları

.12 Texniki xidmԥtԥ dair tԥlԥblԥr, o cümlԥdԥn örtüklԥrin yoxlanılması

.4.2 Kimyԥvi maddԥlԥr daşıyan tankerlԥr üçün ԥlavԥ olaraq:

.1 Polimerlԥşmԥ, yüklԥrin uyğunluğu, yük çԥnlԥrinin(tanklarının) uyğunluğu vԥ digԥr

reaksiyalar

.2 İnhibitor vԥ katalizatorun funksiyaları

335

.3buxarın/qazın yayılması

.4.3 Maye qaz daşıyan tankerlԥrüzrԥ ԥlavԥ olaraq:

.1 Polimerlԥşmԥ, yüklԥrin uyğunluğu, yük çԥnlԥrinin(tanklarının) uyğunluğu vԥ digԥr

reaksiyalar

.2 İnhibitor vԥ katalizatorun funksiyaları

.3 ԥks-tԥzyiqin vԥ hidravlik tԥzyiqin qԥfil artmasının sԥbԥblԥri

.4 buxarlanan qazdan yanacaq kimi istifadԥ edilmԥsi

.5 buxarın/qazın yayılması

.6 Yuma vԥ soyutma ԥmԥliyyatları

.7 Yenidԥn mayelԥşdirmԥ avadanlığının istismarı vԥ texniki xidmԥtin göstԥrilmԥsi

.8 Yüklԥrin boşaldılması üzrԥ qapalı sistemlԥr haqqında anlayış vԥ ondan istifadԥ

.4.4 Neft tankerlԥi üçün ԥlavԥ olaraq:

.1 Xam neftin yuyulması üzrԥ sistemlԥr

Yük çԥninin yuyulması/tԥmizlԥnmԥsi

.5.1 Tankerin bütün tiplԥri üçün

.1 Yük çԥninin(tankın) tԥmizlԥnmԥsi üzrԥ sistem vԥ tankerdԥ quraşdırılan avadanlıq

Yük çԥninin(tankın) yuyulması/tԥmizlԥnmԥsi

ԥm ԥliyyatlarının

ԥvvԥlcԥdԥn

planlaşdırılması

.3 Yük çԥninin(t ankın) yuyulması prosedurları, o cümlԥdԥn tԥmizlԥmԥ vԥ

zԥrԥrsizlԥşdirmԥ

.4 Çöküntülԥrԥ/zibillԥrԥ nԥzarԥt

.5 Elektrostatik tԥhlükԥlԥr

.6 Tԥmizliyԥ dair tԥlԥblԥr

.7 texniki xidmԥtԥ dair tԥlԥblԥr

.5.2 Kimyԥvi maddԥlԥr daşıyan tankerlԥr üçün ԥlavԥ olaraq:

.1 inhibitorların vԥ qalıqların aradan qaldırılması

.2 Hopduran vԥ tԥmizlԥyici vasitԥlԥrdԥn, hԥmçinin yuyucu vasitԥlԥrdԥn istifadԥ

.5.3 Maye qaz daşıyan tankerlԥr üçün ԥlavԥ olaraq:

.1 Maye qalıqların isti qazlarla/buxarlanma tԥmizlԥnmԥsi vԥ maye tԥbii qazların

reqazifikasiyası

Tԥsirsiz qaz sistemlԥri

.6.1 Tankerin bütün tiplԥri üçün

.1Qazların tԥsirsizlԥşdirilmԥsi sistemi vԥ tankerlԥrԥ quraşdırılan avadanlıqlar

.2 Yük çԥnlԥrinԥ

(tanklara) tԥhlükԥsiz daxil olmağa xüsusi diqqԥt

yetirmԥklԥ,Mԥkanlarda qazların zԥrԥrsizlԥşdirilmԥsi ilԥ ԥlaqԥdar tԥhlükԥlԥr

.3 yuyulma, havadakı qazların tԥsirsizlԥşdirilmԥsi vԥ deqazasiya ԥmԥliyyatları

.4 Texniki xidmԥtԥ dair tԥlԥblԥr

Çirklԥnmԥnin qarşısının alınması vԥ nԥzarԥt

.7.1 Tankerin bütün tiplԥri üçün

.1 Beynԥlxalq, bayraq dövlԥt vԥ şirkԥt qaydaları, sԥnԥdlԥri vԥ planları

.2 tankerl ԥrin çirklԥnm ԥnin qarşının alınması sistemlԥrinin, avadanlıqlarının

istismarı, o cümlԥdԥn axıdılmaya nԥzarԥt

.3 Çirklԥnmԥnin qarşısının alınması üzrԥ germetizasiya avadanlığının itismarı

Qaz aşkarlayıcı (detektor) avadanlqılar vԥ cihazlar

.8.1 Tankerin bütün tiplԥri üçün

.1 Oksigen vԥ karbohidrogenԥ nԥzarԥt avadanlıqlarına xüsusi diqqԥt yetirmԥklԥ, Fԥrdi, sԥyyar

vԥ stasionar qazoanalizatorun istifadԥsi vԥ seçilmԥsi

.2 yük çԥnlԥrinin(tanklarının) sԥviyyԥsinin ölçülmԥsi, yük çԥnlԥrinin(tanklarında) sԥviyyԥsi üzrԥ

hԥyԥcan siqnal ı vԥ temperaturu ölçmԥ sistemlԥrinin istismarı, texniki xidmԥti vԥ

mԥhdudiyyԥtlԥri

.8.2 Maye qaz daşıyan tankerlԥ üçün ԥlavԥ olaraq

.1 Gԥminin korpusunun temperaturunu ölçԥn avadanlıqların istismarı vԥ texniki xidmԥt

Nԥşrlԥr

.9.1 Tankerin bütün tiplԥri üçün

336

.1 Beynԥlxalq, bayraq dövlԥti vԥ şirkԥtin tankerl ԥtin istismarı ilԥ ԥlaqԥdar nԥşrlԥri, o cümlԥdԥn

SOLAS, MARPOL vԥ müvafiq tövsiyԥ xarakterli tԥlimatlar

.2 Gԥmidԥki mövcud avadanlıqlar üçün sԥciyyԥvi olan istismar vԥ texniki xidmԥtԥ dair

tԥlimatlar

.3 Dԥniz nԥqliyyatı sahԥsi üzrԥ tԥsdiq edilmiş standartlar vԥ ԥmԥyin tԥhlükԥsizliyi qaydaları

(mԥsԥlԥn, ICS, OCIMF, SIGTTO)

Bölmԥ B-V/1-1

Нефt tÀнкерляриндя və kimyəvi maddələr daşıyan tankerlərdə gəmi kapitanları, komandir

və sıravi heyət üzvlərinin hazırlığl və ixtisasına dair təlimat

Neft tankerlԥrindԥ hazırlıq

20 Нефt tанкерляриня mцнасибяtдя V/1-1 гайдасынын 2.2 vԥ 4.3 бянди иля tяляб олунан щазырлыг

aidiyyԥti şԥxslԥr üçün hazırlığın mԥqsԥdlԥrini aydın şԥkildԥ ifadԥ edԥn hazırlıq planında ԥks

etdirilmԥlidir. Münasib olduğu tԥqdirdԥ, tԥlim эяmидя вя йа сащилдя кечириля биляр. Щазырлыг

эяmидя вя яэяр лазыm оларса, сащилdԥ пракtики tялиmаtла tякmилляшдирилmялидир. Бцtцн щазырлыг вя

tялиmаtландырma ихtисаслы вя уйьун tяжрцбяйя mалик олан щейяt цзвляри tяряфиндян щяйаtа

кечирилmялидир.

21 Эяmи вя аваданлыьын исtисmарына даир эяmи tялиmаtларындан, филmлярдян вя mцнасиб яйани

вясаиtлярдян, щабеля эяmидя tящлцкясизлийин tяшкилинин вя tящлцкясизлийя эюря жавабдещ олан

коmандир щейяtи цзвляринин вя органларын ролунун mцзакирясини кечирmяк иmканындан mцmкцн

гядяр чох исtифадя еtmяк лазыmдыр.

Киmйяви mаддяляр дашыйан tанкерлярдя щазырлыг

22 Киmйяви mаддяляр дашыйан tанкерляря mцнасибяtдя V/1-1 гайдасынын 2.2 vԥ 6.3-cü бянди

иля tяляб олунан щазырлыг aidiyyԥti şԥxslԥr üçün hazırlığın mԥqsԥdlԥrini aydın şԥkildԥ ifadԥ edԥn

hazırlıq planında ԥks etdirilmԥlidir. Münasib olduğu tԥqdirdԥ, tԥlim эяmидя вя йа сащилдя

кечириля биляр. Щазырлыг эяmидя вя яэяр лазыm оларса, mцнасиб сащил базасында пракtики tялиmаtла

tякmилляшдирилmялидир. Бцtцн щазырлыг вя tялиmаtландырma ихtисаслы вя уйьун tяжрцбяйя mалик олан

щейяt цзвляри tяряфиндян щяйаtа кечирилmялидир^.

23 Эяmи вя аваданлыьын исtисmарына даир эяmи tялиmаtларындан, филmлярдян вя mцнасиб яйани

вясаиtлярдян, щабеля эяmидя tящлцкясизлийин tяшкилинин вя tящлцкясизлийя эюря жавабдещ олан

коmандир щейяtи цзвляринин вя органларын ролунун mцзакирясини кечирmяк иmканындан mцmкцн

гядяр чох исtифадя еtmяк лазыmдыр.

Bölmԥ B-V/1-2

Maye Газдашыйан tанкерлярin kapitanları, komandir vԥ sıravi heyԥt üzvlԥrinin щазырлыğı

vԥ ixtisasına dair tԥlimat

24 Maye qaz дашыйан tанкерляря mцнасибяtдя V/1-2 гайдасынын 2.2 vԥ 4.3-cü бянди иля tяляб

олунан щазырлыг aidiyyԥti şԥxslԥr üçün hazırlığın mԥqsԥdlԥrini aydın şԥkildԥ ifadԥ edԥn hazırlıq

planında ԥks etdirilmԥlidir. Münasib olduğu tԥqdirdԥ, tԥlim эяmидя вя йа сащилдя кечириля биляр.

Щазырлыг эяmидя вя яэяр лазыm оларса, сащилdԥ пракtики tялиmаtла tякmилляшдирилmялидир. Бцtцн

щазырлыг вя tялиmаtландырma ихtисаслы вя уйьун tяжрцбяйя mалик олан щейяt цзвляри tяряфиндян

щяйаtа кечирилmялидир.

25 Mцmкцн олдуьу гядяр чох эяmи вя аваданлыьын исtисmарына даир эяmи tялиmаtларындан,

филmлярдян вя mцнасиб яйани вясаиtлярдян, щабеля эяmидя tящлцкясизлийин tяшкилинин ролу вя

^ Kursların hazırlanmasında BDT-nin müvafiq Model Kurslarından istifadԥ edilԥ bilԥr.

337

tящлцкясизлийя эюря жавабдещ олан коmандир щейяtи цзвляринин вя органларын ойнадыьы ролун

mцзакирясини кечирmяк иmканындан исtифадя еtmяк лазыmдыр.

Бюлmя B-V/2

Sярнишин эяmилярində dənizçilərin щÀзырлыьıнÀ dair təlimat

Yanğınsöndürmԥ üzrԥ tԥkmillԥşdirilmiş hazırlıq

1 Sԥrnişin gԥmilԥrinin komandir heyԥtinin vԥ ekipajın üzvlԥri, yanğınsöndürmԥ zamanı yaranan

çԥtinliklԥr, o cümlԥdԥn qapalı mԥkanlara daxil olma vԥ yanğının yaxınlıqdakı

ԥrazilԥrԥ

yayılmasının qarşısının alınması üzrԥ mԥsԥlԥlԥrԥ xüsusi diqqԥt yetirilԥn

ԥlavԥ hazırlıq

keçmԥlidirlԥr.

Dayanqlılığa nԥzarԥt

Dayanıqlılığa nԥzarԥt vԥ gԥmil ԥrin sukeçirmԥzliyi üzrԥ Nԥzԥri biliklԥr, anlayış vԥ peşԥkarlığa

dair lazımi sԥviyyԥyԥ nail olmaq üçün A-II/1, A-II/2 vԥ A-III/2 bölmԥlԥrindԥ bacarıqlara dair

nԥzԥrdԥ tut ulan standartların müԥyyԥnlԥşdirilmԥsi zamanı, şirkԥtlԥrԥ vԥ tԥlim-t ԥdris

müԥssisԥlԥrinԥ dayanıqlılığa nԥzarԥt vԥ gԥmilԥrin sukeçirmԥzliyi haqqında aşağıda göstԥrilԥn

minimum bilik, anlayış vԥ peşԥkarlığı nԥzԥrԥ almaq tövsiyԥ olunur:

Bacarıqlar

Subasma riskinin minimuma e ndirilm ԥsi vԥ gԥminin sukeçirmԥzliyinԥ zԥrԥr verԥn fövqԥladԥ

hadisԥlԥrԥ qarşı cavab tԥdbirlԥrinin tԥtbiqi üzrԥ hazırlıq vԥziyyԥtinin tԥmin edilmԥsi

Bilik, anlayış vԥ peşԥkarlıq

Dayanıqlılığa nԥzarԥt üzrԥ gԥmi planları vԥ dayanıqlılığa nԥzarԥti onun tԥşkili

Dayanıqlılığa nəzarət sistemləri, avadanlıqlar(bağlamaq üçün) və təxliyyə (evakuasiya) yolları

Dayanıqlılığın vԥ sukeçirmԥzliyin tԥmin edilmԥsi zamanı ԥsas ünsürlԥr

Subasmanın qarşısının alınması vԥ sukeçirmԥz sԥddlԥrin tԥmin edilmԥsinin ԥhԥmiyyԥti

Partlayış, gəminin suyaoturumu, toqquşma və yanğın zamanı gəmidə həyata keçirilən tədbirlər

Gԥmidԥ mövcud olan avadanlıqlara uyğun olan dayanıqlılığa nԥzarԥt üsulları, o cümlԥdԥn

qurutma sistemlԥri vԥ nasoslar

Bölmԥ B-V/3

Qaz və aşağı alışma temperaturuna malik yanacaqdan istifadə edən gəmilərin təhlükəsizliyi

haqqında Beynəlxalq Məcəllənin tətbiq edildiyi gəmilərin kapitanları, komandir və sıravi heyət

üzvləri, həmçinin digər heyət üzvlərinin hazırlığı və ixtisası üzrə təlimat

Birbaşa mԥsuliyyԥt daşıyan şԥxslԥr

V/3 qaydasının 7 vԥ 9-cu bԥndlԥrindԥ “birbaşa mԥsuliyyԥt daşıyan şԥxs” dedikdԥ, Qaz vԥ

aşağı alışma temperaturuna malik yanacaqdan istifadԥ edԥn gԥmilԥrin tԥhlükԥsizliyi haqqında

Beynԥlxalq M ԥcԥllԥdԥ (İGF) nԥzԥrdԥ tutulan yanacağın idarԥ edilmԥsi vԥ yanacaqla ԥlaqԥdar digԥr

ԥmԥliyyatlar haqqında qԥrar vermԥk sԥlahiyyԥti olan şԥxs nԥzԥrdԥ tutulur.

İxtisasa dair sübut

Qaz vԥ aşağı alışma temperaturuna malik yanacaqdan istifad ԥ edԥn gԥmilԥrin

tԥhlükԥsizliyi haqqında Beynԥlxalq Mԥcԥllԥnin tԥtbiq olunduğu gԥmilԥrin kapitanları gԥmidԥki

yanacaq üzrԥ birbaşa m ԥsuliyyԥt daşıyan şԥxslԥrin V/3 qaydası ilԥ tԥlԥb edil ԥn şԥkildԥ verilԥn,

tԥsdiq edil ԥn vԥ y oxlanılan müvafiq sertifikata malik olduğunu , elԥcԥ dԥ müvafiq gԥmidԥ komandir

338

heyԥtinin üzvünԥ vԥ ya şԥxsԥ tapşırılan işlԥri tԥhlükԥsiz icra etmԥyԥ imk an verԥn adekvat praktiki

tԥcrübԥ keçdiyini yoxlamalıdır.

Üzmԥ stajı ilԥ ԥlaqԥdar tԥlimat

Tԥlԥb edilԥn üzmԥ stajının mԥqsԥdi Qaz vԥ aşağı alışma temperaturuna malik

yanacaqdan istifadԥ edԥn gԥmil ԥrin tԥhlükԥsizliyi haqqında Beynԥlxalq Mԥcԥllԥdԥ nԥzԥrdԥ tutulan

yanacaqlardan tԥhlükԥsiz istifadԥyԥ dair hazırlıq keçirilmԥsini vԥ biliklԥrin ԥldԥ edilmԥsini tԥmin

etmԥkdir.

V/3 qaydasında nԥzԥrdԥ tutulan gԥmidԥ yerinԥ yetirdiklԥri vԥzifԥlԥrԥ uyğun olan

tԥcrübԥyԥ dair tԥlԥblԥrԥ cavab vermԥk üçün, gԥmidԥ hԥyata keçirilԥn hazırlıq:

.1 Praktiki hazırlığaxüsusi diqqԥt yerirmԥli vԥ dԥnizçinin

ԥm ԥk funksiyalarına uyğun

olmaldır, belԥ ki göyԥrtԥ vԥ maşın şöbԥsi üzrԥ hazırlıq fԥrqli ola bilԥr;

.2 İxtisaslı, elԥcԥ dԥ gԥmidԥ istifadԥ edilԥn yanacaqların idarԥ edilm ԥsi, xarakteristikaları

vԥ tԥhlükԥsizlik prosedurları haqqında tԥcrübԥli olan heyԥt üzvünün rԥhbԥrliyi altında

keçirilmԥlidir; vԥ

.3 İxtisas sertifikatına/Tԥsdiqnamԥsinԥ uyğun olan maddԥlԥr daşıyan gԥmilԥrdԥ hԥyata

keçirilmԥli vԥ Qaz vԥ aşağı alışma temperat uruna malik yanacaqdan istifadԥ edԥn

gԥmilԥrin tԥhlükԥsizliyi haqqında Beynԥlxalq Mԥcԥllԥdԥ nԥzԥrԥd tutulan yanacağın

istifadԥsi üçün nԥzԥrdԥ tutulan xüsusi avadanlıqlardan istifadԥni ehtiva etmԥlidir.

5 Gԥmidԥ keçirilԥn hazılrlıqlar gԥmçinin tԥhlükԥsiz istismarına vԥ üzm ԥ qabiliyyԥtinԥ heç bir

halda xԥlԥl gԥtirmԥmԥlidir.

Bölmԥ B-V/4

Şimal qütb sularında üzԥn gԥmilԥrin kapitanları vԥ komandir heyԥtinin üzvlԥrinin hazırlığına

dair tԥlimat^

1 Şimal qütb sularında istismar edilԥn gԥmilԥrin kapitanl arının, kapitanın naviqasiya növbԥsi

üzrԥ kömԥkçilԥrinin vԥ növbԥ mexaniklԥrinin aşağıdakı qaydada tԥcrübԥyԥ malik olmaları

vԥ hazırlıq keçmԥlԥri vacibdir:

.1 Bu tip gԥmilԥrdԥ xidmԥtԥ başlamazdan ԥvvԥl:

.1.1 gԥmi kapitanları vԥ kapitanın naviqasiya növbԥsi üzrԥ kömԥkçilԥri üçün

hazırlıq

ԥn azı aşağıdakı

2-11-ci bԥndlԥrdԥ nԥzԥrdԥ tutulan mövzular

haqqında zԥruri biliklԥri ԥhatԥ etmԥlidir; vԥ

.1.2 növbԥ mexaniklԥri üçün hazırlıq

ԥn azı aşağıdakı

10 vԥ 11-ci

bԥndlԥrdԥ nԥzԥrdԥ tutulan mövzular haqqında zԥruri biliklԥri

ԥhatԥ

etmԥlidir.

.2 Gԥmi kapit anları vԥ baş mexaniklԥr gԥmilԥri şimal qüt b sularında idarԥ etmԥk üçün

müvafiq vԥ kifayԥt qԥdԥr tԥcrübԥyԥ malik olmalıdır.

Buzun xüsusiyyԥtlԥri - buz ilԥ örtülü ԥrazilԥr

2 Buzlu ԥrazilԥr haqqında xԥritԥlԥrin şԥrhi, hԥmçinin meteoroloji vԥ okeanoqrafik mԥlumatın

mԥhdudluğu, buzun fizikası, formalaşması, inkişafı, qatılaşması vԥ

ԥrimԥ m ԥrhԥlԥsi

haqqında xԥbԥrdar olmaq; buzların növü vԥ qatılığı; buzun tԥzyiqi; qar ilԥ örtülü buzların

çatlaması; buzun sԥpԥlԥnm ԥsinin vԥ buz bağlamanın nԥticԥlԥri; buz bağlamay a qarşı

ehtiyat tԥdbirlԥri vԥ onun nԥticԥlԥrinin aradan qaldılırması; müxtԥlif ԥrazilԥrdԥ vԥ fԥsillԥrdԥ

buzlanma rejimi, o cümlԥdԥn A rktika vԥ Antarktikanın fԥrqliliyi; buzlarda vԥ hava şԥraitindԥ

baş verԥn sürԥtli dԥyişikliyin nԥticԥlԥrini dԥrk etm ԥk; aysberql ԥrin vԥ qalın buzların

hԥrԥkԥti.

^ BDT-nın Şimal qütb sularında istismar edilԥn gԥmilԥr haqqında A.1024(26) nömrԥli qԥtnamԥsinԥ istinad edin

339

Buzlu ԥrazilԥrdԥ vԥ soyuq iqlim şԥraitindԥ gԥmilԥrin hԥrԥkԥti

3 Gԥmilԥrin xüsusiyyԥtlԥri; gԥmilԥrin tipi, korpusun konstruksiyası; buzadavamlılığa qarşı

tԥlԥblԥr; buzların xüsusiyyԥti

ԥsasında müxtԥlif tԥsnifat cԥmiyyԥtlԥrinin gԥmi tԥsnifatı -

şimal qütb tԥsnifatı vԥ yerli qaydalar; buzların xüsusiyyԥtlԥri

ԥsasında aparılan gԥmi

tԥsnifatının mԥhdudluğu; gԥminin soyuğadavamlılığının tԥmin edilmԥsi vԥ hazırlığı; aşağı

temperature sisteminin fԥaliyyԥti.

Gԥminin buzlu ԥrazilԥrԥ sԥfԥrinin vԥ hԥmin ԥrazilԥrdԥn keçidin planlaşdırılması^

Mümkün olduğu qԥdԥr buzlu ԥrazilԥrԥ sԥfԥr etmԥmԥk üçün tԥhlükԥsiz marşrutun vԥ keçid

planının hazırlanması, o cümlԥdԥn strateji keçid planının hazırlamasına kömԥklik

göstԥrmԥk mԥqsԥdilԥ buzlu ԥrazilԥrin tԥsvirinin vԥ onlar haqqında mԥlumatın müxtԥlif

formalarının şԥrh edilmԥsi; aysberqlԥrdԥn vԥ t ԥhlükԥli buzlu şԥraitlԥrdԥn uzaq olmaq

mԥqsԥdilԥ buzdan tԥmiz olan sulardan buzlu ԥrazilԥrԥ daxil olmaq; naviqasiya, buz vԥ

aysberql ԥrin olduğu ԥrazilԥrԥ qaranlıq, lԥpԥlԥnm ԥ, duman vԥ buz tԥzyiqi sԥbԥbilԥ daxil

olmanın nԥ zaman tԥhlükԥli vԥ ya tԥhlükԥsiz olduğunu müԥyyԥn etmԥk.

Buzlu ԥrazilԥrdԥ gԥmilԥrin istismarı vԥ idarԥ edilmԥsi

5 Buzla örtülü

ԥrazilԥrԥ yaxınlaşm azdan

ԥvvԥl hazırlıqların aparılması vԥ riskin

qiymԥtlԥndirilmԥsi; müxtԥlif buz növlԥri ilԥ örtülü

ԥrazilԥrdԥ hԥrԥkԥt edԥn buzların

xüsusiyyԥtinԥ görԥ tԥsniflԥşdirilԥn müxtԥlif gԥmilԥrin kömԥksiz idarԥ edilmԥsi; buzlu vԥ

aybeqrlԥrin olduğu ԥrazilԥrdԥ gԥmilԥrin tԥhlükԥsiz sürԥti; buzqıran vԥ digԥr gԥmil ԥrlԥ ԥlaqԥ

yaratmaq; müxtԥlif buz qatılığına vԥ örtüsünԥ malik

ԥrazilԥrdԥ naviqasiya(gԥmilԥrin

hԥrԥkԥti); kinetik enerjinin artması haqqında mԥlumatlı olmaq; aysberqlԥrdԥn sığınac aq

qismindԥ istifadԥ etmԥk vԥ buz dağının içindԥn keçmԥk.

6 Hԥrԥkԥtԥgԥtirici sistemlԥrin vԥ sükanın müxtԥlif növlԥrindԥn istifadԥ etmԥk, o cümlԥdԥn

sistemin dayanıqlılığının vԥ gücünün mԥhdudluğu haqqında mԥlumatlı olmaq; gԥminin yana

ԥyilmԥsi vԥ differenti üzrԥ sistemlԥrdԥn istifadԥ, mühԥrrikin gücü vԥ soyutma problemlԥri.

Qaydalar vԥ tövsiyԥlԥr

7 Müxtԥlif rayonlara daxil olmaq haqqında yerli tԥlԥblԥr, o cümlԥdԥn A ntarktika haqqında

Konvensiya; beynԥlxalq qaydalar vԥ tövsiyԥlԥr.

Avadanlıqların çatışmazlıqalrı

8 Şimal qütb sularında sahilyanı naviqasiya avadanlıqlarından istifadԥ vԥ bunla ԥlaqԥdar

tԥhlükԥlԥr; coğrafi en dairԥlԥrindԥ kompas xԥtaları; buzun nԥticԥsindԥ radarın ekranında

yaranan maneԥlԥr zamanı radiolokasiyanın hԥdԥfinin vԥ buzun xarakteristikasının

fԥqrlԥndirilmԥs; coğrafi en dairlԥrindԥ olduğu yeri müԥyyԥnlԥşdirԥn elektron sistemlԥrin

mԥhdudluğu; dԥniz xԥritԥlԥrinԥ vԥ losmanların(dԥniz bԥlԥdçilԥrinin) tԥsvirlԥrinԥ dair

mԥhudiyyԥtlԥr; kommunikasiya sistemlԥrinin mԥhdudluğu.

Tԥhlükԥsizlik üzrԥ ehtiyat tԥdbirlԥri vԥ fövqԥladԥ hadisԥlԥrԥ qarşı mübarizԥ prosedurları

9 Gԥmilԥrin tԥhlükԥsiz hԥrԥkԥti üçün lazımi hidroqrafik mԥlumatın mövcudluğu; xԥritԥlԥri

qeyri-mük ԥmmԥl tԥrtib edilmiş sularda hԥrԥkԥt edԥrkԥn hԥyata keçirilԥn ehtiyat tԥdbirlԥri;

axtarış vԥ xilasetmԥyԥ hazırlığa dair mԥhdudiyyԥtlԥr vԥ bu sahԥdԥ öhdԥliklԥr, o cümlԥdԥn

Qlobal dԥniz fԥlakԥt vԥ ԥmniyyԥtli rabitԥ sistemi(QDF ƏRS ) ԥrazisi A4 vԥ bu ԥrazi üzrԥ

^ BDT-nin A.999(25) nömrԥli Uzaq ԥrazilԥrdԥ üzԥn sԥrnişin gԥmilԥrinin sԥfԥrinin planlaşdırılması

haqqında Tԥlimata dair qԥtnamԥsinԥ istinad edin.

340

axtarış vԥ xilasetmԥyԥ dair kommunikasiya avadanlıqlarının mԥhdudluğu; fövqԥladԥ

tԥdbirlԥr planı planları; yedԥklԥmԥ prosedurları; digԥr gԥmilԥr vԥ axtarış xԥ xilasetmԥ üzrԥ

yerli tԥşkilatlara

ԥlaqԥ yaratmağın ԥhԥmiyyԥti; aşağı temperatrda gԥmi heyԥtinin üzvlԥri

üçün yaranan tԥhlükԥlԥrin dԥrk edilmԥsi; buzla örtülü ԥrazilԥrdԥ gԥminin tԥrk edilmԥsi vԥ

sağ qalmaq üzrԥ pros edurlar v üsullar; sԥs vԥ vibrasiya sԥbԥbilԥ gԥminin heyԥt üzvlԥrinin

yorğunluq problemi; yanacaq,

ԥrzaq vԥ geyim kimi

ԥlavԥ ehtiyatların daşınması; qütb

sularında baş verԥn qԥzaların daha ağır nԥticԥlԥr yaradacağı haqqında mԥlumatlı olmaq.

10 Əmԥyin tԥhükԥsizliyi üzrԥ prosedurlar hazırlamaq; korpus vԥ avadanlıqlar üzrԥ tez-tez

tԥsadüf edil ԥn zԥdԥlԥnmԥlԥr vԥ onların qarşısının alınması haqqında mԥlumatlı olmaq;

yanğınsöndürmԥ sistemlԥrinin çatışmazlıqları.

Ətraf mühitԥ dair amillԥr

11 Axıdılma üzrԥ hԥssas

ԥrazilԥr; gԥmil ԥrin hԥrԥkԥtinin qadağan edildiyi vԥ ya mԥslԥhԥt

görülmԥdiyi ԥrazilԥr; Dԥnizin gԥmilԥrdԥn çirklԥndirilm ԥsinԥ dair Beynԥlx alq Konvensiya

(MARPOL) üzrԥ xüsusi ԥrazilԥr; neft axıdlınması üzrԥ avadanlıqların çatışmazlqıları; zibilin,

döşԥm ԥaltı suların, şlamların, çirkab suların vԥ s. artan hԥcmi ilԥ mübarizԥ planları; soyuq

iqlim şԥraitindԥ çirklԥndirmԥnin nԥticԥlԥri.

Бюлmя B-V/a^

Böyük эяmилярин вя гейри-ади mаневреtmя харакtерисtикаларына mалик олан эяmилярин

капиtанларынын вя капиtанларын бюйцк кюmякчиляринин ялавя щазырлыьына dair təlimat

1 Важибдир ки, капиtанлар вя бюйцк кюmякчиляр ири эяmилярдя вя йа гейри-ади mаневреtmя

харакtерисtикаларына

вя онларын буна киmи ишлядикляри эяmилярдяки идаряеtmя

харакtерисtикаларындан фяргли харакtерисtикалара mалик олан эяmилярдя капиtан вя йа бюйцк

кюmякчи вязифялярини ижра едянядяк, mцвафиг tяжрцбяйя вя щазырлыьа mалик олсунлар. Беля

харакtерисtикалар, цmуmиййяtля, ящяmиййяtли дедвейtя вя йа узунлуьа, йа хцсуси

консtруксийайа, йа да бюйцк сцряtя mалик олан эяmиляря mяхсусдур.

2 Беля эяmиляря tяйин олунана гядяр капиtан вя бюйцк(baş) кюmякчиляр:

ширкяt tяряфиндян эяmинин идаряеtmя харакtерисtикалары барядя, хцсусиля Цmуmи

tуtуmу 500 ton вя даща арtыг олан эяmилярин капиtанларынын вя бюйцк кюmякчилярин

сяришtяляриня олан mиниmал tяляблярин спесификасийасы - А-II/2 жядвялинин 2-жи сцtунунда

эюсtярилmиш билийя, анлайыша вя пешякарлыьа mцнасибяtдя хябярдар едилmялидирляр; вя

эюсtярилян эяmидя бцtцн навигасийа вя mаневреtmя васиtяляридян исtифадяеtmя иля

tаm шякилдя, бу васиtялярин иmкан вя mящдудиййяtляри дя дахил олmагла, tаныш

едилmялидирляр.

3 Йухарыда садаланан эяmилярин бириндя вязифяйя башлаmаздан яввял, эяляжяк капиtан

кифайяt гядяр капиtан вя йа капиtанын баш кюmякчиси вязифясиндя mцвафиг цmуmи иш

tяжрцбясиня mалик олmалыдыр; вя йахуд

бу эяmидя нязаряt вя mцшащидя алtында mцвафиг mаневреtmя tяжрцбясиня вя йа

mаневр харакtерисtикаларына эюря бу эяmийя охшар олан эяmидя mаневреtmя

tяжрцбясиня mалик олmалыдыр; йахуд

беля эяmинин mаневр харакtерисtикаларыны tяглид еtmяйя иmкан верян tренаъорун

tяtбиги иля tягдир едилmиш щазырлыг курсу кечmялидир^.

^ Konvensiyada vԥ Mԥcԥllԥnin A Hisԥԥsinin bölmԥlԥrindԥ B-V/a, B-V/b, B-V/c, B-V/d, B-V/e vԥ B-V/f

bölmԥlԥrinԥ müvafiq qaydalar olmadığını nԥzԥrԥ alın.

^ Kurslar hazırlanarkԥn BDT-nin Model kurslarından istifadԥ edilԥ bilԥr.

341

4 Динаmик сахлаmа принсипляриня mалик олан эяmилярин вя йцксяксцряtли эяmилярин

капиtанларынын вя капиtанларын бюйцк кюmякчиляринин ялавя щазырлыьы вя ихtисасы tяtбиг олунан

БДT-nin Динаmик Сахлаmа Принсипляриня Mалик Олан Эяmилярин Tящлцкясизлийи haqqında

Mяжялляyԥ вя БДT-nin Йцксяксцряtли Эяmиляр haqqında Mяжяллясинԥ mцвафиг суряtдя

кечирилmялидир,

(1994 YSG Mԥcԥllԥ and 2000 YSG Mԥcԥllԥ), müvafiq olaraq.

Бюлmя B-V/b^

Təhlükəli və zərərli bərk maddələri qalama üsulu ilə daşıyan gəmilərdə yük əməliyyatlarına

cavabdeh olan komandir və sıravi heyət üzvlərinin hazırlıqlarına dair təlimat

1 Щазырлыг ики щиссяйя бюлцнmялидир: mцвафиг принсипляря аид олан цmуmи щисс яйя вя щяmин

принсиплярин эяmинин исtисmарына tяtбиг едилmяси цзря щиссяйя. Бцtцн щазырлыг вя

tялиmаtландырmа лазыmи суряtдя ихtисаслы вя tяжрцбясиня эюря уйьун эялян щейяt tяряфиндян

апарылmалы вя ян азы ашаьыда 2-14-жü бяндлярдя шярщ едилmиш mясяляляри ящаtя еtmялидир.

ПРИНСИПЛЯР

Йцкцн харакtерисtикасы вя хассяляри

2 Tящлцкяли mаддялярин mцщцm физики харакtерисtикалары вя киmйяви хассяляри кифайяtдир ки, бу

mаддяляря mяхсус олан tящлцкяни вя онларла баьлы рисклярин ясас анлайышыны верmяк олсун.

Киmйяви tящлцкяляря mалик олан mаддялярин tяснифаtы

3 БДT-нин tяснифаtына ԥsasԥn 4-9-жу синиф tящлцкяли йцкляр вя щяр бир синифля баьлы олан

tящлцкяляр, elԥcԥ dԥ Dԥniz yolları ilԥ bԥrk maddԥlԥrin qalama üsulu ilԥ daşınması haqqında

Beynԥlxalq Mԥcԥllԥdԥ (İMSBS) nԥzԥrdԥ tutulan йалныз галаmа щалында (MHB) дашынаrkԥn

tящлцкяли олан mаtериаллар.

Саьлаmлыг цчцн tящлцкяlԥr

4 Дяри иля tяmас, инщалйасийа, ağız yolu ilԥ зящярлянmя вя шцаланmа tящлцкяси.

Конвенсийалар, гайдалар вя tювсийяляр

1974-жц ил tарихли дцзялишляр edilmiş Dԥnizdԥ insane hԥyatının mühafizԥsinԥ dair

Конвенсийасынын II - 2 вя VII фясилляринин mцвафиг tялябляри иля цmуmи tанышлыг.

6 Dԥniz yolları ilԥ bԥrk maddԥlԥrin qalama üsulu ilԥ daşınması haqqında Beynԥlxalq

Mԥcԥllԥ (İMSBC Code) цmуmи исtифадя вя tанышлыг, ашаьыдакылара хцсуси диггяt йеtирmякля:

heyԥtin tԥhlükԥsizliyi, o cümlԥdԥn tԥhlükԥsizlik avadanlıqlarы, нязаряtедижи-юлчц

жищазлары, онларın исtифадяsi вя пракtики tяtбигi, щабеля онларын эюсtярижиляринин шярщи;

йердяйишmяйя mейилли олан йцклярин tящлцкяси; вя

инсан цчцн tящлцкяли киmйяви хассяляря mалик олан mаtериаллар.

БИЛИКЛЯРИН ЭЯMИДЯ TЯTБИГИ

Синиф 4.1 Алышан бярк mаддяляр

Синиф 4.2 Юзüözünԥалышан mаддяляр

^ Konvensiyada vԥ Mԥcԥllԥnin A Hisԥԥsinin bölmԥlԥrindԥ B-V/a, B-V/b, B-V/c, B-V/d, B-V/e vԥ B-V/f

bölmԥlԥrinԥ müvafiq qaydalar olmadığını nԥzԥrԥ alın.

342

Синиф

4.3 Су иля гаршылыглы tясирдя олдугда аловланан

газлар айыран mаддяляр

7 Дашынmа, йерляшдирmя, парчаланmа вя mцmкцн ола биляжяк парtлайышын габаьыны алmаг

цчцн tеmпераtура нязаряt; йерляшдирmянин каtегорийалары; йерляшдирmя заmаны цmуmи ещtийаt

tядбирляри, бура юз-юзцня реаксийайа эирян mаддяляря вя онлара охшар олан mаддяляря tяtбиг

едилян tядбирляр дя дахил едилир; гызmа вя алышmанын гаршысыны алmаг цчцн йцклярин айрылmасы

цзря tялябляр; зящярли вя йа алышан газларын айырmалары вя парtлайыжы гарышыьын йаранmасы.

Синиф 5.1 Оксидляшян mаддяляр

8 Дашынmа, йерляшдирmя парчаланmа вя mцmкцн ола биляжяк парtлайышын гаршысыны алmаг

цчцн tеmпераtура нязаряt; йерляшдирmянин каtегорийалары; йерляшдирmя заmаны цmуmи ещtийаt

tядбирляри вя йаньынын, парtлайышын вя зящярляйижи газларын йаранmасынын гаршысыны алmаг

mягсядиля йцкляри алышган mаtериаллардан, tуршулардан вя исtилик mянбяляриндян аралы олmасыны

tяmин еtmяк цчцн онларын айрылmасы цзря tялябляр.

Синиф 6.1 Зящярли mаддяляр

9 Ярзаьын, иш зоналарынын вя йашайыш йерляринин зящярлянmяси вя йерлярин венtилйасийасы.

Синиф 7 Радиоакtив mаддяляр

10 Дашыmанын няглиййаt индекси; филиз вя консенtрасийаларын tипляри; суряtи чыхарылmаmыш

фоtоплйонка вя пласtинлярин, щабеля ярзаьын йерляшдирилmяси вя инсанлардан аралы сахланmасы;

йерляшдирmя каtегорийалары; йерляшдирmя цзря цmуmи tялябляр; йерляшдирmя цзря хцсуси tялябляр;

айырmаг цзря tялябляр вя аралаmа mясафяси; диэяр tящлцкяли йцклярдян айырmа.

Синиф 8 коррозийа qabiliyyԥtli mаддяляр

11 Mаддялярин няmлянmяси иля баьлы tящлцкяляр.

Синиф 9 Диэяр müxtԥlif tящлцкяли mаддяляр vԥ cisimlԥr

12 Nümunԥlԥr vԥ ԥlaqԥli tԥhlükԥlԥr; йалныз галаmа щалында дашынан заmан tящлцкяли ола билян

mаtериалларын tящлцкяси(IMSBC Code); йерляшдирmя заmаны цmуmи вя хцсуси ещtийаt tядбирляри;

иш вя дашыmа заmаны ещtийаt tядбирляри; seqreqasiya tԥlԥblԥri

Ещtийаt tядбирляри вя fövqԥladԥ hadisԥlԥr zamanı prosedurlar

13 Йцк йерляриндя елекtрик tящлцкясизлийи; баьлы йерляря дахилолmа заmаны ещtийаt tядбирляри,

беля ки, бу йерлярдя оксиэен азлыьы, зящярли вя алышан аtmосферин олmасы mцmкцндцр; щяр бир

синиф mаддяляринин йцк парtийаларында mцmкцн ола биляжяк йаньынын няtижяляри; Tящлцкяли йцкляр

дашыйан эяmиляр цчцн гяза баш вердикдя щярякяtляр цзря рящбярлийин исtифадя едилmяси, бу

рящбярлийя tящлцкяли вя зярярли mаддялярля щадися баш вердикдя яmял олунmалыдыр вя Bԥrk

галаmа йцклярин tящлцкясиз дашынmа haqqında Mяжяллянин айры-айры бюлmяляринин исtифадя

едилmяси.

Илк tибби йардыm

14 Tящлцкяли йцклярин дашынmасы иля баьлы бядбяхt щадисялярдя БДT-нин илк tибби йардыm

эюсtярmяк цзря рящбярлийи вя онун исtифадя едилmяси вя диэяр рящбярликляр вя радио иля верилян

tибби mяслящяtлярля ялагяли tяtбiги.

Бюлmя B-V/c^

^ Konvensiyada vԥ Mԥcԥllԥnin A Hisԥԥsinin bölmԥlԥrindԥ B-V/a, B-V/b, B-V/c, B-V/d, B-V/e vԥ B-V/f

bölmԥlԥrinԥ müvafiq qaydalar olmadığını nԥzԥrԥ alın.

343

Габлашдырылmыш щалда tящлцкяли və zərərli mаддяляр дашыйан эяmилярдя йцк яmялиййаtларынa

жавабдещ олан коmандир вя сырави щейяt цзвляринин щазырлыьына dair təlimat

1 Щазырлыг ики щиссяйя бюлцнmялидир: mювжуд принсипляря аид олан цmуmи щиссяйя вя щяmин

принсиплярин эяmинин исtисmарына tяtбиг едилmяси цзря щиссяйя. Бцtцн щазырлыг вя

tялиmаtландырmа лазыm олдуьу киmи ихtисаслы вя tяжрцбясиня эюря уйьун эялян щейяt tяряфиндян

кечирилmяли вя ян азы ашаьыдакы 2-19-жу бяндлярдя шярщ едилян mясяляляри ящаtя еtmялидир.

ПРИНСИПЛЯР

Йцкцн харакtерисtикасы вя хассяляри

2 Tялцкяли mаддялярин mцщцm физики вя киmйяви хассяляри кифайяt гядяр олmалыдыр ки, бу

mаддяляря mяхсус олан tящлцкяляр вя онларла баьлы рискляр щаггында ясас анлайыш верmяк

олсун.

Киmйяви tящлцкяйя mалик олан tяшлцкяли mаддя вя mаtериалларын tяснифаtы

3 БДT-нин tяснифаtына эюря 1-9 синифляриня mяхсус tящлцкяли йцкляр вя бу синифлярин щяр бири иля

баьлы tящлцкяляр;

Саьлаmлыг цчцн tящлцкя

4 Дяри иля tяmас, инщалйасийа, ağız yolu ilԥ зящярлянmя вя шцаланmа tящлцкяси.

Конвенсийалар, гайдалар вя tювсийяляр

1974-жц ил tарихли, дцзялишлрля олан СОЛАС Конвенсийасынын II - 2 вя VII фясилляринин mцвафиг

tялябляри, щабеля MАРПОЛ - 73/78 Конвенсийасынын III Ялавясиnin Tԥhlükԥli yüklԥrin dԥniz

nԥqliyyatı ilԥ daşınması haqqında Beynԥlxalq Mԥcԥllԥ (İMDG) иля birgԥ tԥtbiqi haqqında

цmуmи tанышлыг.

Tԥhlükԥli yüklԥrin dԥniz nԥqliyyatı ilԥ daşınması haqqında Beynԥlxalq Mԥcԥllԥ (İMDG)

иля tанышлыг вя онун исtифадя едилmяси

6 IMDG Mяжяллясинин декларасийа, сянядляр, габлашдырmа, mаркаланmа вя tящлцкя

ишаряляриня даир tялябляри щаггында цmуmи билик; йцк конtейнериндя габлашдырmа вя няглиййаt

васиtяляри; чыхарылыб-салына билян сисtернляр, tанк-конtейнерляр вя авtоmобил йоллары цчцн олан

сисtернляр, щабеля tящлцкяли mаддяляр цчцн исtифадя едилян бaшга няглиййаt васиtяляри.

7 IMDG Mяжяллясиндя эюсtярилян mцхtялиф tип эяmилярдя иденtификасийа, mаркаланmа,

йерляшдирmя цчцн йарлыклар, бяркидижиляр, айырmа вя аралаmа щаггында билик.

8 Heyԥtin tԥhlükԥsizliyi, o cümlԥdԥn mцщафизя лявазиmаtы, нязаряtедижи-юлчц жищазлары, онларын

исtифадяси вя пракtики tяtбиги, щабеля эюсtярижилярин шярщ едилmяси

БИЛИКЛЯРИН ЭЯMИДЯ TЯTБИГИ

Синиф 1 Парtлайыжы mаддяляр

9 Tящлцкянин алtы каtегорийасы вя он цч уйьунлуг групу; габлашдырmа вя парtлайыжы

mаддяляри дашыmаг цчцн исtифадя едилян сандыглар; йцк конtейнерляринин консtрукtив жящяtдян

исtисmар цчцн еtибарлы олmасы вя tякярли tехника; йерляшдирmя щаггында рящбярлик, эюйярtядя вя

эюйярtя алtында йерлишдирmя цчцн хцсуси рящбярликляр дахил олmагла;

1 синиф чярчивясиндя диэяр

синифлярин tящлцкяли йцкляриндян вя гейри-tящлцкяли йцклярдян айырmа; сярнишин эяmиляриндя

дашынmалар вя йерляшдирmя; йцк йерляринин mягбул олmасы; tящлцкясизлик tядбирляри; йцклядилmя

вя бошалдылmа заmаны ещtийаt tядбирляри.

Синиф

2 Аловланан, tязйиг алtында олmайан, зящярсиз вя зящярли газлар

(сыхылmыш,

mайеляшдирилmиш, сойудулmуш вя йа щялл едилmиш)

344

10 Исtифадя олунан горуйужу вя баьлайыжы гурьулар да дахил едилmякля, tязйиг алtында олан

габлар tипи вя чыхарылыб-салынан сисtернляр; йерляшдирmя каtегорийалары; аловланан зящярли

газларда вя дянизи чиркляндирян газларда исtифадя едилян tядбирляри дя дахил еtmякля,

йерляшдирmя цчцн цmуmи горуйужу tядбирляр.

Синиф 3 Аловланан mайеляр

11 Габлаmалар, tанк-конtейнерляр, чыхарылыб-салынан сисtернляр вя авtоmобил йоллары цчцн олан

сисtернляр; пласtик габлар цчцн хцсуси tялябляри дахил еtmякля, йерляшдирmя каtегорийалары; дяниз

чиркляндирижиляри цчцн исtифадя едилян tядбирляр дя дахил олунmагла, йерляшдирmя заmаны цmуmи

ещtийаt tядбирляри; айырmаг цзря tялябляр; арtан tеmпераtурларда аловланан mайелярин дашынmасы

заmаны исtифадя едилян ещtийаt tядбирляри.

Синиф 4.1 Аловланан бярк mаддяляр

Синиф 4.2 Юзцндяналыша билян mаддяляр

Синиф

4.3 Су иля гаршылыглы tясирдя олдугда аловланан

газлар айыран mаддяляр

12 Габлаmаларын tипляри; парчаланmа вя mцmкцн ола биляжяк парtлайышын гаршысыны алmаг

mягсяди иля нязаряt едилян tеmпераtурларда йерляшдирmя вя дашыmа; йерляшдирmянин

каtегорийалары; юз-юзцня реаксийайа эирян mаддяляря вя онлара охшар олан mаддяляря tяtбиг

едилян tядбирляр дя дахил олmагла, йерляшдирmя заmаны цmуmи ещtийаt tядбирлярi; десенсибилизя

олунmуш парtлайыжы mаддяляр вя дяниз чиркляндирижиляри; гызmа вя аловланmанын, зящярли вя йа

аловланан газларын айрылmасынын вя парtлайыжы гаршыгларын йаранmасынын гаршысыны алmаг цчцн

йцкляри айырmаг цзря tялябляр.

Синиф 5.1. Оксидляшян mаддяляр

Синиф 5.2 Цзви пероксидляр

13 Габлаmаларын tипляри; парчаланmа вя mцmкцн ола биляжяк парtлайышын гаршысыны алmаг

mягсяди иля нязаряt едилян tеmпераtурларда йерляшдирmя вя дашыmа; йерляшдирmя

каtегорийалары; дяниз чиркляндирижиляриня tяtбиг едилян tядбирляр, йаньын, парtлайыш вя tоксиолоъи

газларын айрылmасынын гаршысыны алmаг цчцн йцкцн аловланан mаtериаллардан, tуршу вя исtилик

mянбяляриндян аралы олmасыны tяmин еtmяк айрылmасы tялябляри дя дахил олунmагла, йерляшдирmя

заmаны цmуmи ещtийаt tядбирляри; парчаланmайа сябяб ола биляжяк сцрtцнmя вя зярбя tясирини

mиниmуmа ендирmяк цчцн ещtийаt tядбирляри.

Синиф 6.1 Зящярли (tоксик) mаддяляр

Синиф 6.2 Инфексийалы mаддяляр

14 Габлаmа tипляри; йерляшдирmя каtегорийалары; tоксик, аловланан mайеляр вя дяниз

чиркляндирижиляри цчцн tяtбиг олунан tядбирляр дя дахил едилmякля, йерляшдирmя заmаны эюрцлян

цmуmи ещtийаt tядбирляри; айырmа цзря tялябляр, хцсусиля бу mаддялярин юлцmя сябяб ола вя йа

инсан саьлаmлыьына жидди зяряр вура билmяк киmи цmуmи харакtерик ялаmяtини нязяря алmагла;

даьылmа вя йа tюкцлmя заmаны зярярсизляшдирmя tядбирляри.

Синиф 7 Радиоакtив mаддяляр

15 Габлаmа tипляри; йерляшдирmя вя айырmайа mцнасибяtдя няглиййаt индекси; суряtи

чыхарылmаmыш фоtоплйонкаларын вя пласtинлярин адаmлардан, щабеля ярзагдан айрылmасы вя

йерляшдирилmяси; йер каtегорийалары; йерляшдирmяйя цmуmи tялябляр; айырmайа олан tялябляр вя

айрылmалар арасында mясафяляр; башга tящлцкяли mаддялярдян айырmа.

Синиф 8 Ашындырыжы вя коррозийалы mаддяляр

16 Габлаmа tипляри; йерляшдирmя каtегорийалары; коррозийа, аловланан mайеляр вя дяниз

чиркляндирижиляриня tяtбиг едилян tядбирляр дя дахил едилmякля, йерляшдирmя заmаны эюрцлян цmуmи

345

ещtийаt tядбирляри; айырmайа олан tялябляр, хцсусиля бу mаддялярин жанлы tохуmалара жидди зяряр

вурmаг габиллийяtи киmи цmуmи харакtерик ялаmяtини нязяря алmагла.

Синиф 9 Башга tящлцкяли mаддяляр

17 Tящлцкя нцmуняляри, дянизин чиркляндирилmяси дя дахил олmагла.

Ещtийаt tядбирляри вя гяза заmаны щярякяtляр

18 Йцк йерляриндя елекtрик tящлцкясизлийи; баьлы йерляря дахилолmа заmаны ещtийаt tядбирляри,

беля ки, бу йерлярдя оксиэен азлыьы, зящярли вя алышан аtmосферин олmасы mцmкцндцр; щяр бир

синиф mаддяляринин йцк парtийаларында mцmкцн ола биляжяк даьылmанын вя йа ахmанын вя йа

йаньынын няtижяляри; бу щадисялярин эюйярtядя вя эюйярtя алtында йаранmа щадисяляриня

бахылmасы; БДT-нин tящлцкяли йцкляр дашыйан эяmиляр цчцн гяза баш вердикдя щярякяtляр цзря

рящбярлийинин исtифадя едилmяси; фювгяладя щадисялярдя щярякяtляр планы, щансы ки tящлцкяли

mаддялярля ялагядар щадися баш вердикдя эюзлянилmялидир.

Илк tибби йардыm

19 Tящлцкяли йцклярин дашынmасы иля баьлы бядбяхt щадисялярдя БДT-нин илк tибби йардыm

эюсtярmяк цзря рящбярлийи вя онун исtифадя едилmяси вя диэяр рящбярликляр вя радио иля верилян

tибби mяслящяtлярля ялагяли tяtбiги.

Bölmԥ B-V/d^

DHDNÇ Konvensiyasının müddəalarının üzən qurğulara tətbiqi haqqında təlimat

1 DHDNÇ Konvensiyasının müddԥaları sԥfԥrԥ çıxan özühԥrԥkԥt edԥn üzԥn qurğuların

dԥnizçilik vԥzifԥlԥri üzrԥ xidmԥt edԥn heyԥtinԥ tԥtbiq edilir.

2 DHDNÇ Konvensiyasının mü ddԥaları özühԥrԥkԥtetmԥy ԥn vԥ ya stasionar üzԥn qurğulara

şamil edilmir.

3 Stasionar üz ԥn qurğuların heyԥtinin hazırlanması vԥ sertifikatlaşdırılmasına dair müvafiq

standartlar hazırlanarkԥn, üzԥn qurğunun qeydiyyatdan keçdiyi ölkԥ Beynԥlxalq Dԥniz Tԥşkilatının

tövsiyԥlԥrini nԥzԥrԥ almalıdır. Xüsusilԥ, özühԥrԥkԥtedԥn vԥ ya tԥlԥb edildiyi hallarda digԥr üzԥn

qurğularda dԥnizçilik vԥzifԥlԥri üzrԥ xidmԥt edԥn heyԥtinin bütün üzvlԥri DHDNÇ Konvensiyasının

tԥlԥblԥrinԥ cavab vermԥlidir.

4 Özühԥrԥkԥt edԥn qurğular beynԥlxalq sԥfԥrlԥrԥ çıxarkԥn gԥminin sԥfԥrԥ çıxa bilmԥsi üçün

heyԥtin minimal tԥrkibi haqqında sԥnԥdlԥrԥ malik olmalıdır.

5 Stasionar üzԥn qurğulara olduğu xüsusi iqtisadi zonanın yerl ԥşdiyi sahilyanı dövlԥtin milli

qanunvericiliyi tԥtbiq edilir. Hԥmin sahilyanı dövlԥtlԥr B DT-nın müvafiq tövsiyԥlԥrini nԥzԥrԥ almalı

vԥ öz dövlԥtindԥ qeydiyyatdan keçԥn üzԥn qurğularla müqayisԥdԥ digԥr dövlԥtlԥrdԥ qey diyyatdan

keçԥn üzԥn qurğular üçün yüksԥk standartlar müԥyyԥnlԥşdirmԥmԥlidir.

6 Üzԥn qurğularda (hԥm özühԥrԥkԥt edԥn, hԥm dԥ özühԥrԥkԥtetmԥyԥn) xidm ԥt edԥn bütün

xüsusi heyԥt üzvlԥri BDT-nin tövsiyԥlԥrinԥ uyğun olaraq müvafiq qaydada maariflԥndirilmԥli vԥ

zԥruri hazırlıq keçmԥlidir.

Bölmԥ B-V/e^

Tԥchizat gԥmilԥrinin kapitanlarının vԥ kapitanın naviqasiya növbԥsi üzrԥ kömԥkçilԥrinin hazırlığı

vԥ ixtisasına dair tԥlimat

^ Konvensiyada vԥ Mԥcԥllԥnin A Hisԥԥsinin bölmԥlԥrindԥ B-V/a, B-V/b, B-V/c, B-V/d, B-V/e vԥ B-V/f

bölmԥlԥrinԥ müvafiq qaydalar olmadığını nԥzԥrԥ alın.

^ Konvensiyada vԥ Mԥcԥllԥnin A Hisԥԥsinin bölmԥlԥrindԥ B-V/a, B-V/b, B-V/c, B-V/d, B-V/e vԥ B-V/f

bölmԥlԥrinԥ müvafiq qaydalar olmadığını nԥzԥrԥ alın.

346

Dԥniz dԥ tԥchizat ԥmԥliyyatarına cԥlb edilԥn gԥmil ԥrin kapitanları vԥ komandir heyԥtinin

üzvlԥri bu gԥmilԥrdԥ işԥ başlamazdan ԥvvԥl müvafiq tԥcrübԥyԥ malik olmalı vԥ hazırlıq keçmԥlidirlԥr.

Əsas diqqԥt gԥmidԥ ԥmԥliyyatlar üzrԥ tԥcrü bԥyԥ vԥ ya hԥm ԥmԥliyyatlar üzrԥ tԥcrübԥyԥ, hԥm dԥ

trenajor hazırlığına yetirilmԥlidir.

Gԥmi kapitanları vԥ komandir heyԥtinin üzvlԥri tԥchizat gԥmilԥri üçün sԥciyyԥvi olan

manevretmԥ vԥ idarԥetmԥnin xüsusiyyԥtlԥrini anlamalıdırlar.

Dԥniz dԥ tԥchizat

ԥm ԥliyyatlarına başlamazdan

ԥvvԥl

, gԥmi kapitanı vԥ komandir

heyԥtinin üzvlԥri:

.1 Dԥniz dԥ neft-qaz hasilatı sahԥsi vԥ müxtԥlif

ԥmԥliyyatlar zamanı istifadԥ edilԥn

terminlԥr haqqında mԥlumatlı olmalıdırlar;

.2 Dԥznidԥki zonalarda/qurğularda işlԥyԥrkԥn tԥhlükԥsizlik zonası üzrԥ mԥsafԥlԥrin

saxlanılmasının ԥhԥmiyyԥtini anlamaq;

.3 Gԥminin manevr edilmԥsi vԥ müxtԥlif hava şԥraitindԥ gԥminin mövqeyinin

saxlanılması haqqında biliklԥrԥ malik olmaq;

.4 Gԥmilԥrin konstruksiyasının xüsusi ölçülԥrinin anlamaq;

.5 İş zonlarında mԥhdud olmayan görüntünün zԥruriliyini anlamaq.

4 Tԥchizat gԥmilԥrindԥ olarkԥn, gԥmi kapitanları vԥ komandir heyԥtinin üzvlԥri:

.1 Mextԥlif mühԥrrik qurğuları quraşdırılmış gԥmilԥrin xarakteristikalarının idarԥ edilmԥsi

vԥ rejimi haqqında biliklԥrԥ malik olmalıdır;

.2 Tԥchizat gԥmilԥrini dԥnizdԥki qurğulara vԥ digԥr gԥmil ԥrԥ yaxın mԥsafԥdԥ idarԥ

etmԥyi bacarmalıdırlar.

5 Gԥmi kapitanları dԥnizdԥ tԥchizat

ԥm ԥliyyatlarına cԥlb edilmiş heyԥtin öz vԥzifԥlԥri üzrԥ

maariflԥndirilmԥsinin zԥruriliyini anlamalıdırlar.

Lövbər əməliyyatları aparan təchizat gəmiləri

6 Tԥchizat gԥmilԥrindԥ lövbԥr ԥmԥliyyatlarına cԥlb edilԥn kapitanlar vԥ kapitanların naviqasiya

növbԥsi üzrԥ kömԥkçilԥri müvafiq tԥcrübԥyԥ malik olmalı vԥ hazırlıq keçmԥlidirlԥr.

7 Lövbԥr

ԥmԥliyyatlarınԥ hԥyata keçirm ԥzdԥn

ԥvvԥl, kapitanlar vԥ kapitanların naviqasiya

növbԥsi üzrԥ kömԥkçilԥri:

.1 Lövbԥr

ԥmԥliyyatları ilԥ

ԥlaqԥdar gԥminin idarԥ edilmԥsi, o cümlԥdԥn aşağıdakılar

barԥdԥ yaxşı mԥlumatlı olmaq:

.1.1 Naviqasiya vԥ gԥminin mövqeyinin saxlanılması;

.1.2 Gԥminin idarԥ edilmԥsi;

.1.3 Tԥchizat gԥmilԥrinin day anıqlılığı, xüsusilԥ aşağı bucağın GZmax, aşağı açıq

göyԥrtԥnin vԥ böyük xarici tԥsirlԥrin birlԥşmԥsi haqqında

ԥtraflı biliklԥr.

Yüklԥmԥyԥ dair hesablamalardan, hԥmçinin dayanıqlı vԥ möhkԥm gԥmi

arasındakı ziddiyԥt vԥ ԥlverişli iş şԥraitindԥn istifadԥ etmԥk. Gԥmi bortnun

çevrilmԥsinin qarşısını alan cihazlardanistifadԥ nԥticԥsindԥ dayanıqlılığın

ehtimal edilԥn azalması; vԥ

.1.4 neft yataqlarında tԥhlükԥli

ԥm ԥliyyatlar, Lövbԥrlԥrin vԥ yanalma

avadanlıqlarının istifadԥ edildiyi

ԥrazilԥrdԥ o cümlԥdԥn dԥnizin dibinԥ

boruların düzülmԥsi vԥ digԥr qurğuların yerlԥşdirilmԥsi,

.2 Lövbԥr

ԥmԥliyyatlarına cԥlb edilԥn gԥmilԥrdԥ quraşdırılan avadanlıqlar vԥ

sistemlԥrdԥn istifadԥ edilmԥsi, hԥmçinin hԥmin avadanlıqların imkanları vԥ

mԥhdudiyyԥtlԥri ilԥ ԥtraflı tanış olmaq, o cümlԥdԥn aşağıdakılar:

.2.1 Müxtԥlif pԥrlԥrdԥn, standart vԥ azimut hԥrԥkԥtԥgԥtiricilԥrdԥn istifadԥ;

347

.2.2 Yüklԥmԥ(daşıma), idarԥetmԥ, ağır yüklԥrin qaldırılması, yedԥklԥm ԥ, lövbԥrin

idarԥ edilmԥsi, üzԥn qazma qurğuları, barjalar vԥ qurğuların lövbԥrԥ

dayanması;

.2.3 Qazma qurğularının, barjaların vԥ digԥr gԥmilԥrin yedԥklԥnmԥsi

.2.4 Dartınma qüvvԥsi 600 metrik tondan çox olmayan qaldırıcı vԥ yedԥklԥm ԥ

bucurqadları ilԥ ԥmԥliyyatlar;

.2.5 Yedԥklԥm ԥ vԥ lövbԥrin idarԥ edilmԥsi üçün bucurqadlarla

ԥm ԥliyyatların

ԥsasları haqqında

ԥtraflı bilik; xüsusilԥ qaldırılan yükün çԥkisi üzrԥ hԥdd

müԥyyԥn edԥn cihazların funksiyaları, azad etmԥ sistemi, elԥcԥ dԥ

yedԥklԥmԥ ştiftlԥri vԥ stoporlar kimi ԥlaqԥli avadanlıqlar; vԥ

.2.6 Fövqladԥ hadisԥlԥr zamanı yedԥk qarmaqlarının vԥ bucurqadların açılması

arasındakı ԥhԥmiyyԥtli fԥrq.

8 Lövbԥrin idarԥ edilmԥsi üzrԥ cavabdeh olan gԥmi kapitanları vԥ kapitanın naviqasiya

növbԥsi üzrԥ kömԥkçisi, Administrasiyanın müvafiq bildiyi qaydada, kurat orluq edilm ԥklԥ qazma

qurğularının bir neçԥ dԥfԥ daşınması üzrԥ kifayԥt qԥdԥr vԥ müvafiq hazırlıq keçmԥli vԥ tԥcrü bԥyԥ

malik olmalıdırlar. Hazırlıq zamanı müvafiq trenajor hazırlığı keçirilԥ bilԥr.

Bölmԥ B-V/f^

Dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirmԥ sistemi istismar edԥn heyԥt üzvlԥrinin hazırlığı vԥ tԥcrübԥsi

haqqında tԥlimat^**

Dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirmԥ sistemi dedikdԥ, özühԥrԥkԥtedԥn gԥminin mövqeyinin

vԥ hԥrԥk ԥt istiqamԥtinin gԥminin mü hԥrrik qurğularından istifadԥ etmԥklԥ avtomatik olaraq idarԥ

edilmԥsi nԥzԥrdԥ tutulur.

Dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirm ԥ sisteminin istismar edilmԥsinԥ cԥlb edilԥn heyԥt üzvü

müvafiq hazırlıq keçmԥli vԥ praktiki tԥcrübԥyԥ malik olmaldır. Bu hazırlıq üzrԥ nԥzԥri dԥrslԥr

dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirm ԥ sisteminin operatorları tԥrԥfindԥn dinamik mövqe

müԥyyԥnlԥşdirmԥ sisteminin

i darԥ edilm ԥsi vԥ onun tԥrkib hissԥlԥri üzrԥ biliklԥrin

mԥnimsԥnilmԥsinԥ şԥrait yaratmalıdır. Əldԥ edilԥn biliklԥr, anlayış vԥ peşԥkarlıq heyԥt üzvlԥrinԥ

dԥnizdԥ insan hԥyatının tԥhlükԥsizliyi vԥ dԥniz mühitinin mühafizԥsini rԥhbԥr tutaraq dinamik

mövqe müԥyyԥnlԥşdirmԥ zamanı gԥmilԥrin tԥhlükԥsiz idarԥ edilmԥsinԥ imkan vermԥlidir.

Hazırlıq vԥ tԥcrübԥ dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirm ԥ sistemi üzrԥ aşağıdakı mԥsԥlԥlԥri

ehtiva etmԥlidir:

.1 dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirmԥnin idarԥetmԥ mԥrkԥzi;

.2 enerjinin istehsalı vԥ idarԥedilmԥsi;

.3 hԥrԥkԥtԥgԥtirici qurğular;

.4 mövqe müԥyyԥnlԥşdirԥn sistem;

.5 istiqamԥti müԥyyԥn edԥn sistem;

ԥtraf mütihin şԥrtlԥrinԥ dair sistem:

xarici qüvvԥlԥrin mü ԥyyԥn edilm ԥsinԥ dair sistem, mԥsԥlԥn burazın dartılmasını ölçԥn

cihaz

Əmԥliyyatların tԥhlükԥsiz şԥkildԥ davam etdirilmԥsini vԥ dayandırılmasını tԥmin etmԥk

mԥqsԥdilԥ hazırlıq v ԥ tԥcrübԥ dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirmԥ üz rԥ adi ԥmԥliyyatları, o cümlԥdԥn

sistemdԥki xԥtaların, nasazlıqların, qԥzaların vԥ fövqԥladԥ hadisԥlԥrin idarԥ edilmԥsini

ԥhatԥ

etmԥlidir. Hazırlıqlar yalnız dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirm ԥ sistemi üzrԥ operat or vԥ gԥmi

kapitanları üçün nԥzԥrdԥ tutulmamalı, dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirm ԥ sisteminin quraşdırıldığı

gԥmilԥrdԥ vԥzifԥlԥrini yerinԥ yetirmԥk mԥqsԥdilԥ ԥlav ԥ hazırlıq vԥ tԥcrübԥnin tԥlԥb edilm ԥ ehtimalı

^ B-V/a, B-V/b, B-V/c, B-V/d, B-V/e vԥ B-V/f bölm ԥlԥri üçün Konvensiyada vԥ ya Mԥcԥllԥnin A Hissԥsinԥ müvafiq

olan qaydaların olmadığını nԥzԥrԥ alın.

^**Dinamik mövqemüԥyyԥnetmԥ üzrԥ

ԥsas heyԥt üzvlԥri üçün MSC.1/Circ.738/Rev.2 nömrԥli

“Dinamik

mövqemüԥyyԥnetmԥ sistemi operatorunun tԥlimi vԥ tԥcrübԥsi haqqında Tԥlimat”a istinad edin

348

olan elektromexanik vԥ mexaniklԥr kimi heyԥtin digԥr üzvlԥri dԥ nԥzԥrdԥ tutulmalıdır. Gԥmidԥ

hazırlıq vԥ tԥcrü bԥnin bir hissԥsi ki dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirm ԥ sistemi üzrԥ müvafiq

tԥlimlԥrin keçirilmԥsi nԥzԥrdԥ tutulmalıdır. Dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirmԥ sistemi operatorları

dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirm ԥ sistemi üzrԥ

ԥm ԥliyyatlara dair istismar tԥlimatları, İmtina

Vԥziyyԥtinin vԥ Tԥsirinin Tԥhlili (FMEA), funksional imkanlara dair qrafiklԥr kimi sԥnԥdlԥrin növlԥri

vԥ mԥqsԥdlԥri haqqında biliklԥrԥ malik olmalıdırlar.

Bütün hazırlıqlar zԥruri ixtisasa vԥ müvafiq tԥcrübԥyԥ malik olan şԥxslԥr tԥrԥfindԥn hԥyata

keçirilmԥlidir.

Dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirm ԥ sistemi vasitԥsilԥ istismar olunan gԥmilԥrԥ tԥyin olunan

gԥmi kapitanları, dinamik mövqe mü ԥyyԥnlԥşdirm ԥ sistemi operatorları vԥ heyԥtin dinamik mövqe

müԥyyԥnlԥşdirmԥ sistemi üzrԥ hazırlıq keçԥn digԥr üzvlԥri gԥmidԥ quraşdırılan xüsusi avadanlıqlar

vԥ gԥminin xarakteristikaları üzrԥ maariflԥndirilmԥlidirl ԥr. Gԥminin i darԥ edilmԥsinin xüsusiyyԥtinԥ

vԥ bu idarԥetmԥ zamanı dinamik mövqe müԥyyԥnlԥşdirmԥ sisteminin ԥhԥmiyyԥtinԥ xüsusi diqqԥt

yetirilmԥlidir.

ФЯСИЛ VI

FÖVQƏLADƏ ЩАДИСЯЛЯРLЯ, ЯMЯЙИН MЦЩАФИЗЯСИЛЯ, MÜHAFİZƏ, TИББИ ГУЛЛУГ

ВЯ САЬ ГАЛЫБ ЙАШАMАГЛА БАЬЛЫ ФУНКСИЙАЛАРА DAİR TƏLİMAT

Бюлmя B-VI/1

Tялцкясизликля tанышлыьа, илкин щазырлыьа вя бцtцн дянизчиляр цчцн tялиmаtлара даир рящбярлик

Йаньын tящлцкясизлийи вя йаньынла mцбаризя

1 А-VI/1 бюлmяси иля tяляб олунан йаньын tящлцкясизлийи цзря илкин щазырлыг вя йаньынла

mцбаризя, ян азы, ашаьыда 2-4-жц бяндлярдя^ эюсtярилян нязяри вя пракtики елеmенtляри юзцндя

бирляшдирmялидир.

Нязяри щазырлыг

2 Нязяри щазырлыг ящаtя еtmялидир:

йаньынын вя парtлайышын цч елеmенtини (йаньын цчбужаьы): йанажаг, алышmа mянбяйи,

оксиэен;

алышmа mянбяляри: киmйяви, биолоъи, физики;

алышан mаtериаллар: алышmа габилиййяtи, алышmа нюгtяси, йанmа tеmпераtуру, йанmа

сцряtи, исtиликtюряtmя габилиййяtи, алышганлыьын ашаьы щядди, алышганлыьын йухары щядди,

аловланmа щядляри, tясирин азалmасы, сtаtик елекtрик бошалmасы, алышmа tеmпераtуру,

юзцндяналышmа;

йаньын tԥhlükԥsi вя yanğının шца ilԥ yayaılması, конвексийа вя исtиликюtцрmя йолу иля

йайылmаг tящлцкяси;

реаксийа габилиййяtи;

йаньынларын tяснифи вя tяtбиг олунан одсюндцрян mаддяляр;

эяmилярдя йаьынын ясас йаранmа сябябляри: mашын шюбясиндя йанажаьын sızması;

сигареtляр; гызmа (подшипникляр); каmбузда)гурьулар (елекtрик плиtяляри, tцсtц бажалары,

гызарtmаг цчцн гурьулар, газ плиtяляри вя с.); юз-юзцня алышmа (йцк, tулланtылар вя с.);

одла иш

(гайнаг, кясmя вя с.); елекtрик апараtлары (гыса гапанmа, гейри-пешякар

^ Kursların hazırlanmasında БДT-нин Model Kurslarından edilԥ bilԥr

349

tяmир); реаксийа, юзцндянгызmа вя юзцндяналышmа; гясдян йандырmа; сtаtик елекtрик

бошалmасы;

йаньынın гaршыsının alınması;

од вя tцсtцнц ашкареtmя сисtеmляри; йаньыны авtоmаtик ашкареtmя сисtеmи;

.10

йаньынла mцбаризя цчцн аваданлыг, бура дахилдир:

.10.1 эяmилярдя сtасионар гурьулар вя онларын йери; йаньын mаэисtраллары, кранлар;

бейнялхалг сащил бирляшmяляри; söndürücü qurğular, карбон газы (CО2), кюпцк;

хцсуси каtегорийалы йерлярдя tязйиг алtында суçilԥyԥn сисtеm вя с.; авtоmаtик

спринклер сисtеmи; гяза йаньын насосу; гяза эенераtору; киmйяви tозларın

tԥtbiqi üçün alԥtlԥr; tяляб олунан вя mювжуд дашынан апараtларын цmуmи

хцсусиййяtляри; йцксяк tязйиг алtында дуmан йарадан сисtеm; йцксяк

кюпцклянmяк габилиййяtли кюпцк; йени tехнолоэийа вя аваданлыг;

.10.2 йаньынсюндцрянин tԥchizatları, шяхси avadanlqılar; tяняффцс апараtы, щяйаt

фяалиййяtини бярпа едян васиtяляр; tцсtц ялейщиня дябилгя вя йа mаска;

одадаваmлы горуйужу tрос (бураз) вя карабин (йайлы гарmаг); онларын эяmидя

йери; вя

.10.3 цmуmи аваданлыг, йаньын шланглары, ужлуглар, бирляшдирижи елеmенtляр, йаньын

балtалары; sԥyyar одсюндцрянляр; йаньына гаршы юрtцкляр;

.11

консtруксийа вя гурулуш, o cümlԥdԥn tяхлийя йоллары; эяmи tанкларынын газдан

tяmизлянmя (дегазасийа) васиtяляри; А, B вя C синифляринин üzrԥ arakԥsmԥlԥr; tясирсиз

газлар сисtеmи;

.12

цmуmэяmи щяйяжан сигналы да дахил олmагла, эяmидя йаньынын сюндцрцлmясинин

tяшкили; йаньындан mцщафизя planları, tопланmа йери вя айры-айры шяхслярин вязифяляри;

эяmи лиmанда оларкян эяmи иля сащил арасында рабиtя дя дахил олmагла, рабиtя; шяхси

tящлцкясизлик проседуралары; эяmидя вахtашыры tялиmляр; hԥrԥkԥtdԥ növbԥçԥkmԥ

сисtеmlԥri;

.13

щяйаt фяалиййяtини бярпаеtmя mеtодлары haqqında праtики билийи;

.14

щяйяжан сигналынын верилmяси дя дахил олmагла, йаньынла mцбаризя mеtодлары;

йерляшдирmя вя tяжрид еtmя; йцкцн суйа аtылmасы; инщибиtорлардан исtифадяеtmя;

сойуtmа; щяжmи йаньынсюндцрmя; йаньынларын сюндцрцлmяси; tякрар алышmанын

гаршысыны алmаг mягсяди иля mцшащидя; tцсtцнц чякmя (чюкдцрmяк); вя

.15

шырнагла, сяпилmякля, су дуmаны йараtmагла, йаньын йерини басmагла верилян су да

дахил олmагла, одсюндцрян васиtяляр; кюпцк (йцксяк кюпцклянmя габилиййяtли, орtа вя

ашаьы кюпцклянmя габилиййяtли); карбон газы (CО2); галонлар; кюпцк йарадан (АФФФ)

су tябягяси; гуру киmйяви tоз; йени tехнолоэийалар вя аваданлыглар.

Пракtики щазырлыг

3 Ашаьыда шярщ едилmиш пракtики щазырлыг онун цчцн реал шяраиtи tяmин едян оtагларда

(mясялян, эяmидяки шяраиtin tԥqlid edilmԥsi) вя яэяр mцmкцндцрся вя mягсядяуйьундурса,

щяm гаранлыгда, щяm дя эцндцз ишиьында кечирилmялидир вя hazırlıq keçԥn şԥxslԥrԥ ашаьыдакы

бажарыглары ялдя еtmяйя иmкан йараtmалыдыр:

sԥyyar одсюндцрянлярин mцхtялиф tипляриндян исtифадя еtmяк;

фярди tяняффцс апараtларындан исtифадя еtmяк;

бюйцк олmайан йаньынлары, mясялян, алышан елекtрик дюврялярини, алышан нефtи вя

пропаны сюндцрmяк;

судан исtифадя еtmякля

(шырнаг вя сусяпян лцляли шлангларла), бюйцк йаньынлары

сюндцрmяк;

350

йаньыны йа кюпцйцн, tозун кюmяклийи иля, йахуд башга mцнасиб киmйяви mаддялярля

сюндцрmяк;

горуйужу tросун кюmяклийи иля, лакин tяняффцс апараtы олmадан, йцксяк кюпцклянmяк

габилиййяtи олан кюпцйцн вурулдуьу бюлmяляря дахил олmаг вя онлардан кечmяк;

фярди tяняффцс апараtындан исtифадя еtmякля, баьлы, tцсtц иля долу йерлярдя йаньынла

mцбаризя еtmяк;

су дуmаны вя йа башга бир mцнасиб одсюндцрян васиtя иля йашайыш йериндя вя йа

mашын шюбясинин mоделиндя, од вя сых tцсtц олmагла, йаньыны сюндцрmяк;

дуmан йарадан гурьу вя сусяпян лцляли шлангларла, гуру киmйяви tоз вя йа ялдя

дашынан кюпцклц одсюндцрянлярля йанажаг йаньыныны сюндцрmяк;

.10 tяняффцс апараtындан исtифадя еtmякля tцсtц долmуш йердян инсаны хилас еtmяк.

Цmуmи mцддяалар

4 Щазырлыг кечянляр ейни заmанда эяmидя щяmишя щазырлыг вязиййяtини сахлаmаьын zԥruriliyi

barԥdԥ maariflԥndirilmԥlidirlԥr.

Elementar илк tибби йардыm^

5 Илк tибби йардыm цзря щазырлыг, щансы ки VI/1 гайдасы иля щазырлыг програmынын ясас щиссяси

киmи tяляб олунан илк tибби йардыm цзря щазырлыг, щазырлыьын илк mярщялясиндя, дянизя чыхmаздан

яввял щазырлыг вахtына цсtцнлцк верmякля иш йериндя щяйаtа кечирилmялидир ки, дянизчиляр бядбяхt

щадися вя йа tяжили tибби йардыm tяляб едян диэяр щаллар баш вердикдя, илк tибби йардыm эюсtярmяк

бажарыьы вя йа эяmидя tибби гуллуьа эюря жавабдещ олан шяхс эяляня киmи, онлар

tяхирясалынmадан щярякяt едя билсинляр.

Шяхси tящлцкясизлик вя сосиал mясулиййяt

6 Адmинисtрасийалар дяниздя инсан щяйаtынын вя яmлакын сахланылmасынын tящлцкясизлийини,

щабеля дянизин чиркляндирилmясинин гаршысыны алmаьы tяmин еtmяк цчцн цнсиййяt сахлаmаьын вя

дил билmяйин ящяmиййяtини нязяря алmалыдырлар. Дянизчилик сащясинин бейнялхалг харакtерини,

эяmилярин бир-бири иля вя эяmи иля сащил арасында еtибарлы ниtг цнсиййяtинин mцщцmлцйцнц, чохmилли

щейяtлԥрдян исtифадянин арtдыьыны нязяря алараг вя гяза щалларында щейяt цзвляринин

сярнишинлярля цнсиййяtдя ола билmяляриня гайьы эюсtяряряк, дяниздя цнсиййяt цчцн цmуmи бир

дилин гябулу mцщцm mялуmаt верmякдя инсан сящвиндян йаранан риски азалtmаг йолу иля

tящцкясизлик пракtикасы üçün imkan yaradacaqdır.

7 Щяр йердя олmаса да, щаmы tяряфиндян гябул едилmиш пракtикада инэилис дили дяниздя

tящлцкясизлийин mягсядляри цчцн эеtдикжя сtандарt цнсиййяt дилиня чеврилmякдядир, бу, гисmян

Сtандарt дяниз навигасийа лцьяt-данышыг киtабчасынын, БДT-нин дяйишдирдийи Дяниздя цнсиййяt

цчцн сtандарt жцmлялярин исtифадяси няtижясиндя mцmкцн олmушдур.

8 Адmинисtрасийалар дянизчилярин дяниз tерmинляриня вя щалларына хцсуси диггяt йеtирmякля,

щеч олmаса, инэилис дилинин садя сюз ещtийаtындан исtифадя еtmяк иmканына mалик олmаларыны

tяmин еtmяйин цсtцнлцйцнц нязяря алmалыдырлар.

Бюлmя B-VI/2

^ Kursların hazırlanmasında BDT-nin model kurslarından istifadԥ edilԥ bilԥr

351

Хиласедижи qayıq вя саллар, нювбяtчи qayıq вя сцряtли нювбяtчи qayıqlar цзря mцtяхяссислярин

серtификаtлаşдырылmасына даир təlimat

1 Щазырлыьа башлаmаздан яввял наmизяд саьлаmлыьынын вязиййяtиня, хцсусиля эюрmя вя

ешиtmя габилиййяtиня mцнасибяtдя tялябляря жаваб верmялидир.

2 Щазырлыг Дяниздя инсан щяйаtынын mцщафизяси щаггында дцзялишляr edilmiş Бейнялхалг

Конвенсийанын (SOLAS) mцддяаларына mцвафиг олmалыдыр.

3 Tԥrԥflԥr A-VI/2 bölmԥsinin 6.1.2, 6.1.3, 6.1.4, 6.2.1 vԥ 12.1.5 bԥndlԥrindԥ müԥyyԥn edilԥn sahԥlԥr

üzrԥ A-VI/2-1 nömrԥli cԥdvԥl ilԥ bacarıqlara dair tԥlԥb edilԥn standartlara nail olmaq üçün gԥmilԥrdԥ

hԥyata keçirilԥn hazırlıqları vԥ ԥldԥ edilԥn tԥcrübԥni dԥ (m ԥsԥlԥn, mԥşqlԥrdԥ iştirak etmԥk) qԥbul edԥ

bilԥr. Administrasiyalar bu sahԥlԥr üz rԥ gԥmidԥ hԥyata keçirilԥn hazırlıqların yalnız

ԥlverişli hava

şԥraitindԥ vԥ dԥniz limanlarının qaydalarına uyğun olaraq hԥyata keçirilmԥsini nԥzԥrԥ almalıdır.

Бюлmя B-VI/3

Эениш програm цзря йаньынла mцбаризя щазырлыьınа даир təlimat

(Mцддяалар йохдур)

Бюлmя B-VI/4

Илк tибби йардыmын эюсtярилmяси вя tибби гуллуq üzrə tялябляря даир təlimat

A-VI/4-1 nöm rԥli cԥdvԥlin 1-ci sütununda gԥmidԥ ilk tibbi yardımın göstԥrilmԥsi üzrԥ sadalanan tapşırıq,

vԥzifԥ vԥ öhdԥliklԥrin icrasının hԥv alԥ edildiyi dԥnizçilԥr üçün hazırlıq proqramlarında yenilԥnmiş

Gԥmilԥr üçün Beynԥlxalq Tibbi Tԥlimat müvafiq qaydada nԥzԥrԥ alınmalıdır.

Бюлmя B-VI/5

Gԥmi mühafizԥsi üzrԥ mԥsul şԥxslԥrin hazırlığı vԥ sertifikatlaşdırılmasına dair tԥlimat

1 Hazırlıq

“Gԥmi vԥ Liman Vasitԥlԥrinin Mühafizԥsi haqqında Beynԥlxalq

Mԥcԥllԥ”nin vԥ Dԥnizdԥ insan hԥyatının mühafizԥsinԥ dair düzԥlişlԥr edilmiş Beynԥlxalq

Konvensiyanın müddԥalarına uyğun olmalıdır^.

2 Hazırlığı bitirdikdԥn sonra, gԥmi mühafizԥsi üzrԥ mԥsul şԥxs, gԥmi vԥ ya liman

vasitԥlԥrinin mühafizԥsinԥ dair müvafiq mԥlumatları düzgün şԥkildԥ şԥrh etmԥk vԥ

ötürmԥk mԥqsԥdilԥ ingilis dili üzrԥ adekvat biliklԥrԥ malik olmalıdır.

3 Tԥxirԥsalınmaz hallarda, gԥmi mühafizԥsi üzrԥ mԥsul şԥxs kimi ixtisas

sertifikatına malik olan şԥxs müvԥqqԥti olaraq vԥzifԥlԥrini icra edԥ bilmԥdikdԥ,

Administrasiya mühafizԥ üzrԥ xüsusi vԥzifԥ vԥ öhdԥliklԥrԥ malik olan, elԥcԥ dԥ gԥmi

mühafizԥ planı haqqında anlayışı olan dԥnizçilԥrԥ gԥmi mühazifԥsi üzrԥ mԥsul şԥxs

qismindԥ xidmԥt etmԥlԥrinԥ, hԥmçinin hansının çox olduğundan asılı olaraq, növbԥti

limanadԥk vԥ ya 30 tԥqvim günündԥn çox olmayan müddԥtԥ, gԥmi mühafizԥsi üzrԥ mԥsul

şԥxsin bütün vԥzifԥ vԥ öhdԥliklԥrini icra etmԥlԥrinԥ icazԥ verԥ bilԥr. Şirkԥt mümkün qԥdԥr

tez bir zamanda növbԥti limanın sԥlahiyyԥtli qurumunu tԥtbiq edilԥn tԥdbirlԥr barԥdԥ

mԥlumatlandırmalıdır.

Бюлmя B-VI/6

Bütün dԥnizçilԥrin gԥmi mühafizԥsinԥ dair hazırlıqları vԥ tԥlimatlandırılmalarına dair

rԥhbԥrik

^ Kursların hazırlanmasında BDT-nin Model Kurslarından istifadԥ edilԥ bilԥr

352

İlkin tanışlıq vԥ mühafizԥ üzrԥ maariflԥndirmԥ

Dԥnizçilԥr vԥ gԥmi heyԥti mühafizԥ üzrԥ ekspert deyillԥr vԥ Konvensiyanın vԥ bu

Mԥcԥllԥnin mԥqsԥdi onları mühafizԥ üzrԥ mütԥxԥssis etmԥk deyil.

Dԥnizçilԥr vԥ gԥmi heyԥti tԥyin edilmiş vԥzifԥlԥri icra etmԥk, o cümlԥdԥn dԥniz

tԥhlükԥsizliyinin güclԥndirilmԥsinԥ kollektiv şԥkildԥ töhfԥ vermԥk üçün tԥlԥb edilԥn biliklԥri

ԥldԥ etmԥk mԥqsԥdilԥ mühafizԥ üzrԥ adekvat hazırlıq vԥ ya tԥlimatlandırma vԥ ilkin hazırlıq

keçmԥlidirlԥr.

3 Mühafizԥ üzrԥ tԥyin edilmiş vԥzifԥlԥrԥ malik olmayan dԥnizçilԥr öz karyeraları ԥrzindԥ ԥn

azı bir dԥfԥ A-VI/6 bölmԥsindԥ nԥzԥrdԥ tutulan mühafizԥ üzrԥ maariflԥndirmԥ hazırlığı vԥ ya

tԥlimatlandırma keçmԥlidirlԥr. Dԥnizçi vԥ ya gԥmi heyԥti VI/6 qaydasının tԥlԥblԥrinԥ ԥsasԥn

mühafizԥ üzrԥ maariflԥndirmԥyԥ dair tԥlԥblԥrԥ cavab verdiyi vԥ Gԥmi vԥ liman vasitԥlԥrinin

mühafizԥsi haqqında Beynԥlxalq Mԥcԥllԥnin

(İSPS) tԥlԥblԥrinԥ

ԥsasԥn mԥşqlԥrdԥ vԥ

tԥlimlԥrdԥ iştirak etdiyi tԥqdirdԥ, bu hazırlıq üzrԥ ixtisasartırmaya vԥ ya eitbarlılıq müddԥtinin

uzadılmasına zԥrurԥt yoxdur.

Mühafizԥ üzrԥ tԥyin edilmiş vԥzifԥlԥrԥ malik dԥnizçilԥr

A-VI/6 bölmԥsindԥ nԥzԥrdԥ tutulan “mühafizԥ üzrԥ tԥyin edilmiş vԥzifԥlԥr” ifadԥsi, gԥmi

mühafizԥ planına müvafiq olaraq mühafizԥ üzrԥ xüsusi vԥzifԥ vԥ öhdԥliklԥrԥ malik olmağı

bildirir.

Mühafizԥ üzrԥ tԥyin edilmiş vԥzifԥlԥrԥ malik dԥnizçilԥr öz karyeraları ԥrzindԥ ԥn azı bir

dԥfԥ A-VI/6 bölmԥsindԥ nԥzԥrdԥ tutulan hazırlığı keçmԥlidirlԥr. Dԥnizçi vԥ ya gԥmi heyԥti VI/6

qaydasının tԥlԥblԥrinԥ ԥsasԥn mühafizԥ üzrԥ maariflԥndirmԥyԥ dair tԥlԥblԥrԥ cavab verdiyi vԥ

Gԥmi vԥ liman vasitԥlԥrinin mühafizԥsi haqqında Beynԥlxalq Mԥcԥllԥnin (İSPS) tԥlԥblԥrinԥ

ԥsasԥn mԥşqlԥrdԥ vԥ tԥlimlԥrdԥ iştirak etdiyi tԥqdirdԥ, bu hazırlıq üzrԥ ixtisasartırmaya vԥ ya

eitbarlılıq müddԥtinin uzadılmasına zԥrurԥt yoxdur.

6 A-VI/6 bölmԥsinԥ uyğun olaraq “mühafizԥ üzrԥ maariflԥndirmԥ hazırlığı”nԥ tԥdris edԥn

şԥxslԥrin I/6 qaydasının vԥ yaxud A-I/6 bölmԥsinin tԥlԥblԥrinԥ cavab vermԥlԥri tԥlԥb edilmir.

Tԥxirԥsalınmaz hallarda, gԥmi mühafizԥsi üzrԥ vԥzifԥlԥrin, mühafizԥ üzrԥ tԥyin edilmiş

vԥzifԥlԥrin icrası üzrԥ ixtisaslaşmış şԥxs tԥrԥfindԥn hԥyata keçirilmԥsi tԥlԥb edildikdԥ, lakin

hԥmin şԥxs müvԥqqԥti olaraq vԥzifԥlԥrini icra edԥ bilmԥdikdԥ, Administrasiya mühafizԥ üzrԥ

tԥyin edilmiş vԥzifԥ vԥ öhdԥliklԥrԥ malik olmayan, lakin gԥmi mühafizԥ planı haqqında anlayışı

olan dԥnizçilԥrԥ mühazifԥsi üzrԥ tԥyin edilmiş vԥzifԥ vԥ öhdԥliklԥri, hansının çox olduğundan

asılı olaraq, növbԥti limanadԥk vԥ ya

30 tԥqvim günündԥn çox olmayan müddԥtԥ icra

etmԥlԥrinԥ icazԥ verԥ bilԥr.

ФЯСИЛ VII

АЛTЕРНАTИВ СЕРTИФИКАTЛАŞДЫРILMАЬА DAİR TƏLİMAT

353

Бюлmя B-VII/1

Алtернаtив серtификаtларын верилmясиня даир рящбярлик

(Mцддяалар йохдур)

Бюлmя B-VII/2

Göyԥrtԥ vԥ maşın şöbԥsi üzrԥ birlԥşdirilmiş xüsusi hazırlıq proqramları üzrԥ tԥlimat

1 Hԥr bir tԥrԥf göyԥrtԥ vԥ maşın şöbԥsi üzrԥ birlԥşdirilmiş xüsusi hazırlıq proqramlarının

aşağıdakı qaydada tԥmin etmԥlidir:

.1 Tԥsdiq edilmiş hazırlıq proqramı ԥsasında hԥyata keçirilmԥsini;

.2 Sahildԥ dԥnizçilik üzrԥ tԥlim-tԥdris müԥssisԥlԥrindԥ vԥ/vԥ ya t ԥsdiq edilmiş tԥdris

gԥmisindԥ keçirilmԥsini;

.3 Hazırlıq üzrԥ tԥsdiq edilmiş qeydiyyat kitabçası ԥsasında sԥnԥdlԥşdirilmԥsini.

Бюлmя B-VII/3

Алtернаtив серtификаtларын верилmясини mцяййянляшдирян принсипляря даир təlimat

(Mцддяалар йохдур)

ФЯСИЛ VIII

НЮВБЯ ЧЯКMЯЙЯ DAİR TƏLİMAT

Бюлmя B-VIII/1

Хидmяtи вязифялярин ижрасына йарарлыьа даир təlimat

Йорьунлуьун гаршысыны алmаг

1 Исtиращяt mцддяtиня олан tялябляри эюзляйяркян “гейри-ади исtисmар шяраиtи” tерmини эяmидя

йалныз mцщцm ишляри билдирян киmи изащ олунmалыдыр, щансылары ки tящлцкясизлик бахыmындан вя йа

яtраф mцщиtин горунmасы mягсяди иля tяхиря салmаг олmаз, йахуд mянtигля сяфярин яввялиндя

габагжадан эюрmяк mцmкцн олmазды.

2 Йорьунлуьун щаmы tяряфиндян гябул едилmиш tехники анлайышыnın olmamasına бахmайараг,

эяmи яmялиййаtлары иля баьлы олан щяр бир шяхс, йорьунлуьун йаранmасына сябяб ола биляжяк, o

cümlԥdԥn Tяшкилаtын^ mцяййянляшдирдиклярi ilԥ mԥhdudlşmayan аmилляря щазыр олmалы, щяmçinin

эяmинин istismarı haqqında qԥrarlar qԥbul edԥrkԥn onları nԥzԥrԥ almalıdır.

3 VIII/1 гайдасыны tяtбиг едяркян ашаьыдакылар нязяря алынmалыдыр:

йорьунлуьун гаршысыны алmаг цчцн нязярдя tуtулmуш mцддяалар tяmин еtmялидир ки,

щяддян арtыг вя йа шяраиt иля баьлы иш вахtындан арtыг сааtларда иш эюрцлmясин.

Хцсусян дя, А- VIII/1 бюлmясиндя гейд едилmиш mиниmал исtиращяt вахtлары еля баша

дцшцлmяmялидир ки, бцtцн вахtларда нювбя чякmяк вя йа башга ишляр эюрmяк олар;

^ BDT-nin Assambleyasının A.772(18) nömrԥli qıtnamԥsinin Gԥmi heyԥtinin komplektlԥşdirilmԥsi vԥ

tԥhlükԥsizlik haqqında

ԥla vԥsinin

2-4.4.1, hԥmçinin Yo rğunlu ğun a za ldılma sı vԥ ida rԥ edilmԥsi ha qqında

MSC/Circ.1014 nömrԥli sirkulya ra ba xın.

354

mязуниййяtлярин tезлийи вя mцддяtляри, щабеля явязи юдянmя киmи mязуниййяtин

верилmяси вахt эеtдикжя арtан йорьунлуьун гаршысыны алан mадди аmиллярдир;

mцддяалар гыса дяниз сяфярляриндя mяшьул олан эяmиляр цчцн дяйишя биляр, бу шярtля

ки, tящлцкясизлик цчцн хцсуси tядбирляр щяйаtа кечирилmиш вя гурьулар ишя салынmышдыр.

4 A-VIII/1 bölmԥnin 9-c u bԥndi ilԥ nԥzԥrdԥ tutulan istisnalar, Beynԥlxalq Əm ԥk Tԥşkilatının 1996-cı il

tarixli

180 nömrԥli Dԥnizçilԥrin İş vaxtı vԥ Gԥminin heyԥt üzvlԥrinin müԥyyԥn edilm ԥsi haqqında

Konvensiyasında vԥ ya qüvvԥyԥ mindikdԥn sonra 2006-ci il tarixli Dԥniz Əmԥyԥ dair K onvensiyada

nԥzԥrdԥ tutulan istisnalar kimi izah olunmalıdır. İstisnaların tԥtbiq olduğu şԥrtlԥri Tԥrԥflԥr müԥyyԥn

etmԥlidirlԥr.

Дяниздя баш верmиш гязаларын tящгиги няtижясиндя ялдя олунан mялуmаtлар ясасында

Адmинисtрасийалар даиmа йорьунлуьун гаршысыны алmаьа mцнасибяtдя юз mцддяаларыны tящлил

еtmялидирляр.

Narkotik vasitԥlԥrdԥn vԥ alkoqoldan sui-istifadԥnin qarşısının alınması

Narkotik vasitԥlԥrdԥn vԥ alkoqoldan sui-istifadԥ dԥnizçinin sağlamlığına vԥ növbԥçԥkm ԥ vԥ ya

dԥniz üzgüçülüyünün tԥhlükԥsizliyi, çirklԥndirilmԥnin qarşısının alınması vԥ tԥhlükԥsizlik üzrԥ

müԥyyԥn edilԥn vԥzifԥlԥri icra etmԥk qabiliyyԥtinԥ bilavasitԥ tԥsir edir. Vԥzifԥlԥrini icra etmԥk

qabiliyyԥti bԥrpa olunanadԥk, nark otik vasitԥlԥrin vԥ alkoqolun tԥsiri altında olan dԥnizçilԥrin

növbԥçԥkmԥyԥ v ԥ ya dԥniz üzgüçülüyünün tԥhlükԥsizliyi, çirklԥndirilmԥnin qarşısının alınması vԥ

tԥhlükԥsizlik üzrԥ müԥyyԥn edilԥn vԥzifԥlԥri icra etmԥsinԥ icazԥ verilmԥmԥlidir.

Administrasiyalar növbԥçԥkԥn heyԥt üzvlԥrinin, elԥcԥ dԥ dԥniz üzgüçülüyünün tԥhlükԥsizliyi,

çirklԥndirilmԥnin qarşısının alınması vԥ tԥhlükԥsizlik üzrԥ müԥyyԥn edilԥn vԥzifԥlԥrini icra edԥn

şԥxslԥrin bacarıqlarını zԥiflԥdԥn alkoloqol vԥ narkotik vasitԥlԥrin qarşısını almaq üçün adekvat

tԥdbirlԥr hԥyata keçirmԥli vԥ aşağıdakıları nԥzԥrԥ alan lazımi yoxlama proqramları tԥşkil etmԥlidir:

.1 Narkotik vasitԥlԥrdԥn vԥ alkoqoldan sui-istifadԥni müԥyyԥnlԥşdirmԥlidir;

.2 Aidiyyԥti şԥxslԥrin lԥyaqԥtinԥ, şԥxsi toxunulmazlığına, mԥxfiliyinԥ vԥ ԥsas hüquqlarına

hörmԥt etmԥlidir;

.3 Müvafiq beynԥlxalq tԥlimatları nԥzԥrԥ almalıdır.

Şirkԥtlԥrԥ narkotik vasitԥlԥrdԥn vԥ alkoqoldan sui-istifadԥnin qarşısını alan aydın yazılı siyasԥtin

tԥtbiqi, o cümlԥdԥn ya şirkԥtin keyfiyyԥtin idarԥedilmԥsi sisteminԥ daxil edilm ԥklԥ, vԥ yaxud

dԥnizçilԥrԥ müvafiq mԥlumatın verilmԥsi vԥ biliklԥrinin artırılması üsulları ilԥ növbԥçԥkmԥ hey ԥtinin

üzvü kimi xidmԥtԥ çıxmazdan 4 saat ԥvvԥl alkoqol qԥbul etmԥyin qadağan edilmԥsini nԥzԥrԥ

almaları tövsiyԥ olunur.

Narkotik vasitԥlԥrdԥn vԥ alkoqoldan sui-istifadԥnin qarşısının alınması üzrԥ proqram hazırlayan

şԥxslԥr Beynԥlxalq Əm ԥk Tԥşkilatının Dԥniz nԥqliyyatı sahԥsindԥ narkotik vasitԥlԥri vԥ alkoqolu

qadağan edԥn proqramlar

(Planl aşdırma aparan şԥxslԥr üçün Tԥlimat)^ üzrԥ nԥşrini, olduğu

tԥqdirdԥ yeni nüsxԥsini nԥzԥrԥ almalıdırlar.

Бюлmя B-VIII/2

Нювбя чякmянин tяшкилиня вя принсипляриня даир təlimat

1 Сонракы исtиmар рящбярлийи ширкяtляр, капиtанлар вя коmандир щейяtинин нювбя чякян

шяхсляри tяряфиндян нязяря алынmалыдыр:

^ Bu Tԥlimatın III Əlavԥsinԥ “Dԥniz nԥqliyyatı sahԥsindԥ narkotik vasitԥlԥrin vԥ alkoqolun yoxlanılması

üzrԥ bynԥlxalq sԥviyyԥdԥ tԥtbiq edilԥn prosedurlara dair ԥsas prinsiplԥr” daxildir. Bu ԥsas prinsiplԥr

Dԥnizçilԥrin Sağlamlığı üzrԥ

(may,

1993) Beynԥlxalq Əmԥk Tԥşkilatı vԥ Dünya Sԥhiyyԥ Tԥşkilatı

tԥrԥf indԥn birgԥ qԥbul edilmişdir.

355

ЩИССЯ 1 - СЕРTИФИКАTЛАŞДЫРMА ЦЗРЯ TƏLİMAT

(Mцддяалар йохдур)

ЩИССЯ 2 - СЯФЯРИН ПЛАНЛАШДЫРЫЛMАСЫNA DAIR TƏLİMAT

(Mцддяалар йохдур)

ЩИССЯ 3 - ДЯНИЗДЯ НЮВБЯ ЧЯКMЯ ЦЗРЯ ÜMUMİ PRİNSİPLƏR

(Mцддяалар йохдур)

ЩИССЯ 4 -DƏNİZDƏ NÖVBƏÇƏKMƏ ÜZRƏ TƏLİMAT

HİSSƏ 4-1 - ЩЯРЯКЯTДЯ НЮВБЯ ЧЯКMЯ ЦЗРЯ РЯЩБЯРЛИК

Эириш

2 Хцсуси tип, щабеля zԥrԥrli, tящлцкяли, зящярли вя йа yüksԥk alovlanma qabiliyyԥtinԥ malik

йцкляр дашыйан эяmиляр цчцн конкреt tԥlimat zԥruri ola bilԥr. Капиtан исtисmар tԥlimatını

mцвафиг олараг tяmин еtmялидир.

3 Важибдир ки, капиtанын нювбя цзря кюmякчиляри хидmяtи вязифяляринин сяmяряли ижрасынын

дяниздя инсан щяйаtынын mцщафизяси, mühafizԥ вя яmлакын горунmасы, щабеля дяниз mцщиtинин

чиркляндирилmясинин гаршысыны алmаг цчцн лазыm олдуьуну баша дцшсцнляр.

Lövbԥr dayanacaqlarında olan gԥmidԥ növbԥçԥkmԥ

DHDNÇ dair Mԥcԥllԥnin VIII fԥslinin, A-VIII/2 bölmԥsinin, 4-1 hissԥsinin, 51-ci bԥndinԥ ԥs asԥn

mühafizԥ olunmayan lövbԥr dayanacağında, xarici reyddԥ vԥ ya faktiki olaraq “dԥnizdԥ” hesab edilԥn

hԥr gԥminin kapitanı, növbԥçԥkm ԥnin daimi tԥhlükԥsizliyini tԥmin etmԥk mԥqsԥdilԥ növ bԥçԥkmԥnin

tԥşkilinin adekvatlığını tԥmin etmԥlidir. Göyԥrtԥ heyԥtinin üzvü lövbԥr dayancağında növbԥçԥkmԥnin

tԥhlükԥsizliyi üzrԥ daima cavabdehdir.

Növbԥçԥkmԥnin tԥşkili zamanı vԥ gԥminin tԥhlükԥsizliyi vԥ mühafizԥsi, gԥniz mühitinin mühafizԥsi

ilԥ uyğunluğu tԥmin edԥrkԥn , gԥmi kapitanı aşağıdakı şԥrait vԥ şԥrtlԥri nԥzԥrԥ almalıdır:

.1 Görmԥ vԥ eşitmԥ qabiliyyԥti, elԥcԥ dԥ digԥr vasitԥlԥrlԥ daimi sayıqlığın tԥmin edilmԥsi;

Gԥmi-gԥmi vԥ gԥmi-sahil kommunikasiyası üzrԥ tԥlԥblԥr;

.3 Üstünlük tԥşkil edԥn hava, hidrometeoroloji, buzluq vԥ cԥrԥyan şԥrtlԥri;

.4 Gԥminin mövqeyinԥ daimi olaraq nԥzarԥt etmԥk zԥrurԥti;

.5 Lövbԥr dayanacaqlarının mahiyyԥti, ölçüsü vԥ xüsusiyyԥtlԥri;

.6 Gԥmilԥrin hԥrԥkԥtinin vԥziyyԥti;

.7 Gԥminin mühafizԥsinԥ tԥsir edԥ bilԥcԥk hallar;

.8 Yüklԥmԥ vԥ boşaltma ԥmԥliyyatları;

.9 Tԥxirԥsalınmaz hallar üzrԥ növbԥ çԥkmԥk üçün heyԥt üzvlԥrinin müԥyyԥn edilmԥsi; vԥ

.10 Gԥmi kapitanının xıbırdar edilmԥsi vԥ mühԥrrikin hazır vԥziyyԥtdԥ saxlanılması.

9 Radio reqlament dԥ dԥ fԥlakԥt siqnalının yalnız gԥminin kapitanı vԥ ya gԥmi üzrԥ cavabdeh olan digԥr

şԥxsin ԥmri ԥsasında göndԥrilmԥsi tԥlԥb edilir.

ЩИССЯ 4-2 - MАШЫН ŞÖBƏSİNDƏ НЮВБЯНИН ЧЯКИЛMЯСИ ЦЗРЯ TƏLİMAT

6 Хцсуси рящбярлик баш mцщяррик гурьулары вя йа йардыmчы аваданлыьы хцсуси tипя mяхсус

олан, щабеля tящлцкяли, зящярли вя йа аловланан mаtериаллар дашыйан, йахуд башга хцсуси tип

йцк дашыйан эяmиляр цчцн лазыm ола биляр. Баш mеханик mцвафиг олараг бу исtисmар рящбярлийини

tяmин еtmялидир.

7 Важибдир ки, нювбя цзря mеханикляр хидmяtи вязифяляринин сяmяряли ижрасынын дяниздя инсан

щяйаtынын mцщафизяси вя яmлакын горунmасы, щабеля дяниз mцщиtинин чиркляндирилmясинин

гаршысыны алmаг цчцн лазыm олдуьуну баша дцшсцнляр.

356

8 Нювбяйя чыхан mеханик нювбя чякmяк цзря ющдяликляри юз цзяриня эюtцрmяздян яввял:

инсан щяйаtынын tящлцкяли вя йа зящярли mцщиtдя tящлцкясизлийи цчцн нязярдя tуtулmуш

аваданлыьын йерляшmяси вя ондан исtифадя иля tаныш олmалыдыр;

илк tибби йардыm эюсtярmяк цчцн mаtериалларын, хцсусиля йаныьы саьалtmаг цчцн tяляб

едилянлярин ялдя олдуьуна яmин олmалыдыр;

лиmанда олан заmан эяmи еtибарлы суряtдя лювбярдя дайандыгда вя йа кюрпцйя баьлы

олдугда, хябярдар олmалыдыр:

йцкля баьлы фяалиййяt, tехники хидmяt вя tяmир цзря функсийаларын вязиййяtи, нювбя

чякилmясиня tясир эюсtярян башга яmялиййаtлар барядя; вя

сярнишинляр вя йа щейяt цчцн нязярдя tуtулmуш йерляря хидmяtлярин эюсtярилmяси,

йцк яmялиййаtлары цчцн исtифадя едилян йардыmчы mеханизmляр, суйун верилmяси

вя ишлянmиш газлары чякmяк цчцн сисtеmляр барядя.

ЩИССЯ 4-3 РАДИОНЮВБЯНИН ЧЯКИЛMЯСИ ЦЗРЯ TƏLİMAT

Цmуmи mцддяалар

9 Радиореглаmенt ԥlavԥ olaraq tяляб едир ки, щяр бир эяmи радиосtансийасы лисензийайа mалик

олсун, йалныз капиtанын вя йа эяmийя эюря mясулиййяtли олан диэяр бир шяхсин рящбярлийи алtында

олсун вя анжаг лазыmи суряtдя ихtисас алmыш щейяt цзвляринин нязаряtи алtында исtисmар едилсин.

10 Капиtан нязяря алmалыдыр ки, фялакяt щаггында хябяр верmяк киmи цзяриндя mясулиййяt

олан бцtцн щейяt цзвляри tялиmаtландырылmалыдырлар, эяmидяки радио аваданлыьыны I/14 гайдасынын

1.5-жi бянди иля tяляб олундуьу киmи билmяли вя лазыmы суряtдя исtисmар еtmяйи бажарmалыдырлар.

Fövqԥladԥ hadisԥ щаггында хябярдарлыг эяmи вя йа радиосtансийанын нювбя ъурналына йазылыр.

Нювбянин чякилmяси

11 Радионювбянин чякилmясиня даир tялябляря ялавя олараг, щяр бир дяниз эяmисинин капиtаны

tяmин еtmялидир ки:

эяmи радиосtансийасы лазыmи шякилдя цmуmи радиорабиtя ялагяси йараtmаг mягсяди иля

коmплекtляшдирилmиш олсун, хцсусиля дя ижtиmаи корреспонденсийа иля, ону йериня

йеtирmяйя сялащиййяtин верилдийи шяхслярин хидmяtи вязиляри иля ялагядар йаранан

эярэинлийи нязяря алmагла;

эяmинин борtунда олан радио аваданлыг вя яэяр онлар гурашдырылmышса, ещtийаt енеръи

mянбяляри даиmа ишчи вязиййяtиндя сахланылmалыдыр.

12 Радио аваданлыьын фялакяt заmаны вя tялцкясизлийин tяmин олунmасы проседуралары цчцн

лазыmи tялиmаtлар вя mялуmаt вахtашыры щейяtин бцtцн mцвафиг цзвляриня о шяхс tяряфиндян

верилmялидир ки, сигналлар цзря сийащыйа уйьун олараг, онун ясас хидmяtи вязифяси гяза заmаны

радиорабиtяйя эюря mясулиййяtдир. Tялиmаtландырmа факtы радиосtансийанын нювбя ъурналына

гейд едилmялидир.

13 Dԥnizdԥ insan hԥyatının mühafizԥsinԥ dair 1974-cü il Конвенсийасынын шаmил едилдийи щяр

бир эяmинин капиtаны tяляб еtmялидир ки, радио нювбя Радиореглаmенtи нязяря алmагла

Адmинисtрасийанын mцяййянляшдирдийи киmи лазыmи суряtдя апарылсын.

Исtисmар щиссяси

14 Сяфяря чыхmаздан яввял, фялакяt заmаны радиорабиtяйя эюря mясулиййяt дашыйан

радиоопераtор tяmин еtmялидир:

фялакяt вя tящлцкясизлик щалларында исtифадя олунан бцtцн радио аваданлыг вя ещtийаt

енеръи mянбяляри сяmяряли иşlԥk вязиййяtиндя олmалыдыр вя бу радиосtансийанын нювбя

ъурналына гейд едилmялидир;

357

бейнялхалг сазишлярля tяляб олунан бцtцн сянядляри, эяmи радиосtансийаларына

эюндярилян mялуmаtлары вя Адmинисtарасийа tяряфиндян tяляб олунан ялавя сянядляри

вя онларын сонунжу ялавяляря mцвафиг олараг tясщищ олунmаларыны, щяр щансы бир гейри-

уйьйнлуг барядя капиtана хябяр верилmялидир;

радиорубкада сааt ягрябляри вахtын йохлаmа сигналларына mцвафиг олараг

гойулmалыдыр;

анtеналар дцзэцн гурулmалы, зядясиз олmалы вя лазыmи шякилдя бирляшдирилmялидир; вя

пракtики жящяtдян бу ня гядяр mцmкцндцрся, цзmя району цчцн ади mеtеоролоъи вя

навигасийа хябярдарлыглары башга районлар цчцн олан mялуmаtларла бирликдя, капиtанын

tялябиня уйьун олараг, йениляшдирилmяли вя беля mялуmаtлар капиtана верилmялидир.

Növbԥ çԥkԥn радио-operator sԥfԥrԥ çıxarkԥn vԥ stansiyanı açarkԥn:

mцвафиг гяза tезликляриндя mцmкцн ола биляжяк гяза сигналларыны ашкар еtmяк

mягсяди иля ефиря гулаг асmалыдыр; вя

йерли сащил сtансийасына вя ümumi радиоmцбадилянин mцmкцн олдуьу башга mцвафиг

сащил сtансийаларына mялуmаt верmялидир (эяmинин ады, олдуьу йер, tяйинаt лиmаны вя

саиря).

сtансийа ачыг олдугда нювбя радиоопераtору ашаьыда эюсtярилянляри еtmялидир:

эцн ярзиндя бир дяфядян аз олmайараг, радиорубкада сааtы сtандарt вахtы йохлаmа

сигналлары цзря йохлаmаг;

сащил радиосtансийасынын хидmяt эюсtярдийи зонайа дахил олуб-чыхаркян, радиорабиtянин

mцmкцн олдуьу сащил сtансийасына mялуmаt эюндярmяк; вя

эяmи ялагя сисtеmляриня уйьун олараг капиtанын эюсtяришляриня mцвафиг хябярляр

верmяк.

Фялакяtя эюря mясулиййяtли олан радиоопераtор дяниздя оларкян радио аваданлыьын лазыm

олдуьу киmи ишляmясиня яmин олmалыдыр:

фялакяt заmаны вя tялцкясизлийи tяmин еtmяк цчцн ялагяни tяmин едян радио

аваданлыьы щяфtядя щеч олmаса бир дяфя рягяmли сечижи чаьырышла, сынаг чаьырышы иля

йохланылmалыдыр; вя

фялакяt заmаны вя tящлцкясизлийи tяmин еtmяк цчцн исtифадя олунан радио аваданлыьы

эцн ярзиндя, щеч олmаса бир дяфя сигнал бурахылmадан йохланылmалыдыр.

Бу йохлаmаларын няtижяляри радиосtансийанын нювбя ъурналына гейд олунmалыдыр.

18 Цmуmи tяйинаtлы радорабиtянин tапшырылдыьы радиоопераtор сяmяряли нювбяни еля tезликлярдя

сахладыр ки, бу tезликлярдя рабиtя, ещtиmал ки, эяmинин сащил сtансийайаларына mцнасибяtдя

олдуьу йеря вя радиоmцбадилянин mцmкцн олдуьу сащил радиосtансийаларына диггяt йеtирmякля

щяйаtа кечириляжякдир.

Радиоmцбадиля апараркян, радиоопераtорлар

Beynԥlxalq

Telekommunikasiya Birliyinin mцвафиг tювсийяляриня яmял еtmялидирляр.

19 Лиmана дахил олдугдан сонра сtансийаны баьлайаркян, нювбя операtору йерли сащил

сtансийасына вя рабиtянин сахландыьы диэяр сащил сtансийаларына эяmинин эялmяси вя сtансийанын

ишинин дайандырылmасы барядя mялуmаt верmялидир.

20 Сtансийаны баьлайаркян, фялакяt заmаны радиорабиtяйя эюря mясулиййяtли олан

радиоопераtор:

юtцрцжц анtеналарын йерля бирляшдирилmясини tяmин еtmялидир; вя

ещtийаt енеръи mянбяляринин кифайяt гядяр йцклянmясини йохлаmалыдыр.

Фялакяt щаггында хябярин верилmяси вя проседуралар

21 Фялакяt щаггында хябярдарлыг вя йа фялакяt сигналы бцtцн башга верилишляр гаршысында

mцtляг биринжилийя mаликдир. Бцtцн сtансийалар беля сигналлар алан киmи, Радиорабиtя сигналына

358

mцвафиг олараг, дярщал фялакяt заmаны радиоmцбадиляйя mанея йарада биляжяк бцtцн верилишляри

дайандырmалыдырлар.

22 Яэяр фялакяtя юз эяmиси уьрайырса, фялакяt заmаны радиорабиtяйя эюря mясулиййяtли олан

радиоопераtор дярщал Радиореглаmенtинин проседураларынын вя mцвафиг Beynԥlxalq

Telekommunikasiya Birliyinin Radiokommunikasiya sektorunun tювсийяляринин ижрасына эюря

mясулиййяtи юз цзяриня эюtцрцр.

23 Фялакяt щаггында хябяр алдыгда:

нювбяtчи радиоопераtор бу барядя капиtана вя яэяр лазыmдырса, фялакяt заmаны

mясулиййяt дашыйан радиоопераtора mялуmаt верmялидир; вя

фялакяt заmаны mясулиййяt дашыйан радиоопераtор йаранmыш вязиййяtи

гийmяtляндирmяли вя дярщал Радиореглаmенtинин проседураларынын вя mцвафиг

Beynԥlxalq Telekommunikasiya Birliyinin Radiokommunikasiya sektorunun

tювсийяляринин ижрасына эюря mясулиййяtи юз цзяриня эюtцрmялидир.

Tԥxirԥsalınmaz mԥlumatlar

24 Яэяр tԥxirԥsalınmaz mԥlumatlar юз эяmисиня аиддирся, фялакяt заmаны mясулиййяt

дашыйан радиоопераtор дярщал Радиореглаmенtинин проседураларынын вя mцвафиг Beynԥlxalq

Telekommunikasiya Birliyinin Radiokommunikasiya sektorunun tювсийяляринин ижрасына эюря

mясулиййяtи юз цзяриня эюtцрmялидир.

25 Tибби mяслящяtляря даир радиорабиtянин баьландыьы щалда, фялакяt заmаны mясулиййяt

дашыйан радиоопераtор Радиореглаmенtин проседураларыны йериня йеtирmяли вя mцвафиг

бейнялхалг сянядлярдя дярж олунmуш шярtляри (бах. бянд 14.2) вя йа рабиtя пейки хидmяtи иля

tяжщиз едянин гейд-шярtлярини эюзляmялидир.

12 авгусt

1949-жу ил Женевря конвенсийасынын ялавя edilԥn vԥ бейнялхалг силащлы

tоггушmа гурбанларынын горунmасы haqqında Проtоколунda müԥyyԥnlԥşdirilԥn qaydada,

(Protokol

1) tибби няглиййаtа даир радиорабиtянин баьландыьы щалда, фялакяt заmаны

radiokommunikasiya üzrԥ bilavasitԥ mясулиййяt дашыйан радиоопераtор Радиореглаmенtинин

проседураларына яmял еtmялидир.

27 Tяxirԥsalınmaz mԥlumat алан нювбяtчи радиоопераtор бу барядя капиtана вя яэяр

лазыmдырса, фялакяt заmаны radiokommunikasiya üzrԥ bilavasitԥ mясулиййяt дашыйан

радиоопераtора mялуmаt верmялидир.

Tящлцкясизлиyԥ dair mԥlumatlar

28 Яэяр tящлцкясизлиyԥ dair mԥlumat ötürmԥk лазыmдырса, капиtан вя нювбяtчи радиоопераtор

Радиорабиtя реглаmенtи проседураларыны ижра еtmялидирляр.

29 Tящлцкясизлиyԥ dair mԥlumat алан нювбяtчи радиоопераtор онун mязmунуну йазmалы вя

капиtанын tялиmаtларына уйьун щярякяt еtmялидир.

30 "Капиtан кюрпцсц

- капиtан кюрпцсц" рабиtяси

13 УГД (улtрагыса дальа) каналында

сахланылmалыдыр. "Капиtан кюрпцсц

- капиtан кюрпцсц" рабиtяси Радиореглаmенtдя

”Dԥniz

üçgüçülüyünü Tԥhlükԥsizliyi üzrԥ gԥmilԥrarası kommunikasiya рабиtяsi киmи гейд олунmушдур.

Радиосtансийанын нювбяtчи ъурналынын апарылmа гайдасы

31 Ъурнала ялавя гейдляр 10,12, 14, 17 вя 33-жц бяндляря mцвафиг олараг дахил едилир.

32 Ижазянин верилmядийи ötürmԥlԥr вя zԥrԥrli müdaxilԥ halları, яэяр mцmкцндцрся,

ейниляшдирилmяли, ъурнала гейд олунmалы вя Радиорабиtя реглаmенtиня mцвафиг олараг,

радиосtансийанын нювбяtчи ъурналындан чыхарышла бирликдя Адmинисtрасийанын нязяриня

чаtдырылmалыдыр.

359

Гидаландырmа баtарейаларына tехники хидmяt

33 Радиогурьунун щяр щансы бир щиссяси цчцн енеръи mянбяйини tяmин едян баtарейалар,

арасыкясилmядян елекtрик енеръиси верmяк цчцн нязярдя tуtуланлар да дахил едилmякля, фялакяt

заmаны mясулиййяt дашыйан радиоопераtора щяваля едилир вя баtарейалар:

щяр эцн йцк алtында вя онсуз йохланылmалыдыр вя яэяр лазыmдырса, tаm йцклянилmялидир;

щяфtядя бир дяфя щидроmеtрин васиtяси иля йохланылmалыдыр, яэяр пракtики жящяtдян бу

mцmкцндцрся вя йа яэяр щидроmеtрдян исtифадя еtmяк олmазса, mцнасиб йолла йцк

цчцн йохланылmалыдыр; вя

айда бир дяфя щяр бир баtарейа вя онун бирляшmяляри tящлцкясизлик цчцн, щабеля

баtарейаларын вязиййяtи вя онларын йерляшдирилmяси йохланылmалыдыр.

Бу йохлаmаларын няtижяляри радиосtансийанын нювбяtчи ъурналына гейд едилmялидир.

ЩИССЯ 5 ЛИMАНДА НЮВБЯНИН ЧЯКИЛMЯСИНЯ ДАИР TƏLİMAT

(Mцддяалар йохдур)

КОНФРАНСЫН БАШГА ГЯTНАMЯЛЯРИ

ГЯTНАMЯ 3

КЕЧИД ДЮВРЦНЦН MЦДДЯАЛАРЫ

КОНФРАНС,

360

Дянизчилярин щазырланmасы, серtификаtландырылmасы вя нювбя чякmяляри щаггында 1978-жи ил

Бейнялхалг Конвенсийасына 1995-жи илдя едилmиш дцзялишляри Конвенсийанын щяйаtа кечирилmясини

эцжляндирmяк вя бунунла да дянизчилярин сяришtялярини арtырmаг mягсяди иля TЯГДИР ЕДЯРЯК,

Конфранс tяряфиндян tягдир едилmиш дцзялишляря mцвафиг олараг серtификаtларын верилmяси,

tанынmасы вя tясдиг олунmасы щагда tяляблярин Tяряфляр tяряфиндян йериня йеtирилmясиня

mцнасибяtдя 5 ил tяхирясалmаны нязярдя tуtан кечид дюврцнцн mцддяаларына даир I/15

гайдасынын дцзялишлярин tяркибиня дахил олажаьыны ГЯРАРА АЛАРАГ,

Tаm уйьунлуьу tяmин еtmяк цчцн 1 феврал 2002-жи ил tарихиня Tяряфляря tяхирясалынmадан

йенидян бахылmыш Конвенсийанын юз mилли щазырлыг, серtификаtландырmа вя идаряеtmя

сисtеmляриндя йериня йеtирилmяси цчцн лазыmи tядбирляр эюрmяйин лазыm олдуьуну TЯСДИГ

ЕДЯРЯК,

Йенидян бахылmыш STCW Конвенсийасынын tялябляринин йериня йеtирилmяси иля баьлы йарана

биляжяк чяtинликлярин бу Конвенсийанын mцmкцн гядяр гыса заmанда tяжрцбядя ялдя олуна

билян ян йцксяк сяришtя сtандарtларынын tяtбигиндян ибаряt олан mягсядини поза биляжяйиндян

НАРАЩАT ОЛАРАГ,

1. Щяр бир Tяряфи TЯКИДЛЯ Бейнялхалг Дяниз Tяшкилаtынын Дяниз цзэцчцлцйцнцн tящлцкясизлийи

Коmиtясиня I/15 гайдасынын кечид дюврцнцн mцддяаларына mцнасибяtдя эюрцлян ишляр,

Конфрансла tягдир едилmиш STCW Конвенсийасынын дцзялишляринин tяляблярини юз mилли сисtеmляри

чярчивясиндя йериня йеtирилmяси, щабеля бу щалда йаранан щяр щансы бир чяtинлик барядя

mялуmаt верmяйя ЧАЬЫРЫР,

2. Дяниз цзэцчцлцйцнцн tящлцкясизлийи Коmиtясиня tяжрцбядя ялдя олуна билян ян йцксяк

сяришtя сtандарtларынын tяtбигиня кюmяк цчцн mцmкцн гядяр гыса заmан ярзиндя йенидян

бахылmыш STCW Конвенсийасынын, низаmланmыш кечиди йцнэцлляшдирmяк вя онун tаm вя

сяmяряли исtифадясиня mанея йарада биляжяк чяtинликлярин гаршысыны алmаг mягсяди иля, бцtцн

Tяряфляр tяряфиндян ижра олунmасыны mцшащидя еtmяйи TЮВСИЙЯ ЕДИР.

ГЯTНАMЯ 4

ФЯЛАКЯT ЗАMАНЫ ВЯ TЯЩЛЦКЯСИЗЛИЙИ TЯMИН ЕTMЯК ЦЧЦН

ГЛОБАЛ ДЯНИЗ ФЯЛАКЯT ВЯ ЯMНИЙЙЯTЛИ РАБИTЯ СИСTЕMИ (ГДФЯР) ЦЧЦН

РАДИООПЕРАTОРЛАРЫН ЩАЗЫРЛАНMАСЫ

КОНФРАНС

Дянизчилярин щазырланmасы, серtификаtландырылmасы вя нювбя чякmяляри щаггында 1978-жи ил

Бейнялхалг Конвенсийасына 1995-жи илдя едилmиш дцзялишляри Конвенсийанын щяйаtа кечирилmясини

эцжляндирmяк вя бунунла да дянизчилярин сяришtялярини арtырmаг mягсяди иля TЯГДИР ЕДЯРЯК,

Щабеля щярякяtдя нювбя чякян бцtцн капиtанын нювбя цзря кюmякчи-ляринин щазырлыг

кечmяляри вя радионювбя чякmяк цчцн лазыm олан серtификаtлара mалик олmалары барядя tялябляри

ГЯБУЛ ЕДЯРЯК,

Дяниздя инсан щяйаtынын вя яmлакын mцщафизясини, щабеля дяниз mцщиtинин горунmасы

цчцн сяmяряли радионювбянин вя радио апараtларына tехники хидmяtин эюсtярилmясинин

ящяmиййяtини TАНЫЙАРАГ,

361

Радиорабиtя реглаmенtи вя Инсан щяйаtынын дяниздя mцщафизяси цзря 1974-жц ил tарихли,

1988-жи илдя дцзялишлярин едилдийи Бейнялхалг Конвенсийа

(SOLAS Конвенсийасы) иля

mцяййянляшдирилmиш ГДФЯР tяляблярини НЯЗЯРЯ АЛАРАГ,

1974-жц ил tарихли, 1988-жи илдя дцзялишлярин едилдийи SOLAS Бейнялхалг Конвенсийасынын IV/1

гайдасына mцвафиг олараг, SOLAS Конвенсийасынын IV фяслинин tяtбиг олундуьу щяр бир

эяmинин 1999-жу илин феврал айынын 1-дян сонра бу фяслин tяtбиг олунан бцtцн tялябляриня жаваб

верmяли олажаьыны вя ГДФЯР-ин tаm йериня йеtиряляжяйини ГЕЙД ЕДЯРЯК,

Щабеля 1974-жц ил tарихли, дцзялишлярин едилдийи SOLAS Конвенсийасы-нын IV/16 гайдасынын

фялакяt заmаны вя tялцкясизлийин mягсядляриня эюря радио рабиtяни tяmин еtmяк цчцн щяр бир

эяmинин ихtисаслы mцtяхяссисляря mалик олmасыны tяляб еtдийини ГЕЙД ЕДЯРЯК,

Даща сонра Бейнялхалг Дяниз Tяшкилаtынын Ассаmблейасы tяряфиндян гябул едилmиш

А.769(18) гяtнаmясинин щюкуmяtляря tювсийясини - щюкуmяtлярин ГДФЯР цзря серtификаtлар

верилянядяк ГДФЯР серtификаtы олmайан серtификаt сащибиндян гяtнаmянин ялавясиндя шярщ

едилmиш mцвафиг гайда вя tяшкиля уйьун олараг серtификаt алmасы цчцн mящдуд щяжmдя

иmtащан верmясини, лакин баша дцшяряк ки, 1997-жи ил февралын 1-дян еtибарян бу гяtнаmянин

mцддяалары юз гцввясини иtирир, tяляб еtmясини ГЕЙД ЕДЯРЯК,

ГДФЯР-ин бир чох эяmиляр цчцн, щансылара ки 1974-жц ил tарихли, дцзялишлярин едилдийи SOLAS

Конвенсийасы tяtбиг едилmир, фялакяt заmаны вя tящлцкясизлийин mягсядляри цчцн йеэаня васиtя

олажаьыны TЯСДИГ ЕДЯРЯК,

Ейни заmанда беля эяmилярдя шяхслярин Радиорабиtя реглаmенtиня вя 1978-жи ил tарихли,

дцзялишлярин едилдийи STCW Mяжяллясиния mцвафиг олараг щазырлыг кечmялярини вя серtификаtлара

mалик олmаларыны TЯСДИГЛЯЙЯРЯК,

Бунун щазырлыг вя серtификаtландырmа tяляб едяжяйиня эюря, 1999-жу илин феврал айынын 1-дяк

щазырда ящяmиййяtли сайда олан капиtан, капиtан кюmякчиляринин вя радиоmцtяхяссислярин юз

цзяриляриня ГДФЯР радиоопераtорунун функсийаларыны эюtцря биляжяклярини НЯЗЯРЯ АЛАРАГ,

Щазырлыг вя серtификаtландырmа просессиндя эежикдирmянин ГДФЯР tаmаmиля ишя салындыгдан

сонра бцtцн дцнйада ГДФЯР цзря радиоопераtорларын чаtышmазлыьына сябяб ола биляжяйини

ЩЕСАБ ЕДЯРЯК,

Щюкуmяtляри TЯКИДЛЯ ЧАЬЫРЫР:

фялакяt заmаны вя tящлцкясизлийин tяmин едилmяси цчцн эяmилярдя рабиtяйя жавабдещ

олан шяхслярдян кифайяt гядяринин

1999-жу илин феврал айынын

1-дяк щазырлыг

кечmялярини вя ГДФЯР радиоопераtорлары серtификаtларыны алmаларыны tяmин еtmяк цчцн

tядбирляр эюрцлсцн;

бу mясяля юз эяmи сащибкарларынын вя дянизчиляринин, щяm дя ГДФЯР-ин

хидmяtляриндян исtифадянин tяляб олуна биляжяйи бцtцн башга шяхслярин (вя йа онларын

эяmиляринин) нязяриня чаtдырылсын.

362

ГЯTНАMЯ 5

РО-РО СЯРНИШИН ЭЯMИЛЯРИ ЩЕЙЯTИНИН ФЮВГЯЛАДЯ ЩАЛЛАРДА ИДАРЯЕTMЯЙЯ

ВЯ ИНСАНЫН БЕЛЯ ЩАЛЛАРДА ЩЯРЯКЯTИНЯ MЦНАСИБЯTДЯ ЩАЗЫРЛЫЬЫ

КОНФРАНС,

Дянизчилярин щазырланmасы, серtификаtландырылmасы вя нювбя чякmяляри щаггында 1978-жи ил

Бейнялхалг Конвенсийасына 1995-жи илдя едилmиш дцзялишляри вя Дянизчилярин щазырланmасы,

серtификаtландырылmасы вя нювбя чякmяляри щаггында Бейнялхалг Mяжялляни TЯГДИР ЕДЯРЯК,

STCW Конвенсийасынын гяза щалларында сярнишинлярин tящлцкясизлийиня эюря mясулиййяt

дашыйан капиtанларын, капиtанларын баш кюmякчиляринин, баш mеханиклярин, икинжи mеханиклярин вя

беля mясулиййяt дашыйан диэяр шяхслярин фювгяладя щалларда идаряеtmяйя вя инсанын беля

щалларда щярякяtиня mцнасибяtдя щазырлыг кечmясини tяляб едян V/2.8 гайдасыны дцзялишлярля

НЯЗЯРЯ АЛАРАГ,

Щабеля, STCW Конвенсийасынын бунлардан башга, беля щазырлыьын Бейнялхалг Дяниз

Tяшкилаtы tяряфиндян ишляниб щазырланmыш сtандарtлара ясасланmасыны вя Адmинисtрасийанын

tялябляриня жаваб верmясини tяляб еtдийини дя НЯЗЯРЯ АЛАРАГ,

Бейнялхалг Дяниз Tяшкилаtынын Дяниз цзэцчцлцйцнцн tящлцкясизлийи Коmиtясинин кечирдийи

65-жи сессийасында Ро-Ро tипли сярнишин эяmиляринин щакиm щейяtи цчцн фювгяладя щалларда

идаряеtmяйя вя инсанын щярякяtиня mцнасибяtдя щазырлыьын важиб вя ашаьыдакы елеmенtляри

tяркибиня дахил еtmяли олдуьуну ГЕЙД ЕДЯРЯК,

- инсанын щярякяtи вя онун реаксийасы;

- ещtийаtлардан исtифадянин опtиmаллашдырылmасы;

- гяза планларынын ишляниб щазырланmасы;

- рящбярлийи щяйаtа кечирmяк бажарыьы;

- сtресс щалларына гаршы дурmаг бажарыьы; вя

- рабиtя,

363

БЕЙНЯЛХАЛГ КОНВЕНСИЙА 1978 - 9