СП РК 1.04-101-2012 ОБСЛЕДОВАНИЕ И ОЦЕНКА ТЕХНИЧЕСКОГО СОСТОЯНИЯ ЗДАНИЙ И СООРУЖЕНИЙ (ҚР ЕЖ 1.04-101-2012)

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

13-кесте – Жылу-техникалық зерттеу кезінде зерттелінетін сыртқы

қабырғалық панельдердің саны

Ғимарат қызметінің мерзімі немесе

жөндеу арасындағы қызметтің

мерзімі, жылдар

Үйдегі пәтерлердің саны

100

150

250

300

400

10 дейін

11-15 аралығы

16-20 аралығы

5.1.45 Ағаш ғимараттардың қабырғаларын тексерген кезде деформацияның, шіріген,

қотыры мен қоңыздары бар орындардың бар болуын анықтау керек.

5.1.46 Қирау барысының бұзылуы мен белсенділігінің түрін анықтау үшін ағаштың

үлгілерін микологиялық зертханаға талдау үшін жіберу керек. Үлгілерді қабырғалардың

ең қатты зақымданған телімдерінен таңдау керек.

Әрбір

ғимарат бойынша ашудың үш

жеке телімдерінен кемінде 3 үлгіден алу керек. Бір үлгіде сау

жә

не зақымданған (өту

шекарасындағы) ағаш ұсынылуы керек. Сыртқы қотыр жаратылыстары бар болған кезде

үлгі солармен бірге алынады. Үлгілердің өлшемдерін 15х10х5 см (тақталар үшін – 15х5х2

см) етіп қабылдауға кеңес беріледі.

5.1.47 Ағаш элементтер мен шашпалардың ылғалдығын өлшеуді қабырғалардың

сыздануы мен қатуы анықталған кезде Д қосымшасының 34-тармағына с

йкес жүргізу

керек.

Шашпа материалының (жылытқыштың) жағдайын, оның көлемдік массасын бағалау

конструкциядан қуыстық бұрғылау жолымен алынған үлгі бойынша жүргізіледі. Үлгілерді

алуға арналған тесіктердің саны үштен кем болмауы керек.

Бір уақытта болат қуыс бұрғымен қабырғалар мен ойықтардың қуыстарының,

тесіктерінің, діңгектер мен ағаштардың сызаттарының тығындаудың тығыздығы

тексеріледі.

5.1.48 Бағандарды тексерген кезде ғимаратты тексерудің мақсатына байланысты

14-кестеде көрсетілген жұмыстарды орындау керек.

5.1.49 Алдын-ала қарау кезінде бағанның конструкциясын анықтау, олардың қиысуы

мен анықталған деформацияларды (вертикальдан ауытқу, майысу, тораптардың орын

ауысуы) өлшеу, сызаттарды ашу енін бекіту мен өлшеу керек.

14-кесте – Бағандарды тексеру кезіндегі жұмыстардың құрамы

Ғимаратты тексерудің мақсаты

Орындалатын жұмыстар

Арақабырғаны ауыстырмай

жә

не

жүктемені ұлғайтпай күрделі жөндеу

Алдын-ала қарап алу

жә

не баған конструкцияларын

өлшеу. Беріктілікті механикалық анықтау

Барлық арақабырғаларды ауыстыру

арқылы баптау, реконструкциялау

немесе күрделі жөндеу

Алдын-ала қарап алу

жә

не баған конструкцияларын

өлшеу.

Жұмыс

сипаты

мен

бағанның

конструкцияларын

анықтау.

Беріктілікті

механикалық анықтау. Металдың бар болуын ж

не

қиысуын, тот басу д

режесін анықтау. Деформация

себептерін белгілеу. Бағандарды тексеріп есептеу

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

5.1.50 Баған конструкциясын бақылайтын зондтаумен анықтау керек. Арматураның

орналасуы, оның диаметрі мен темірбетон бағандағы бетонның қорғайтын қабатының

қалыңдығы электр-магниттік

діспен (Д қосымшасының 29-т. қар.) орнатылуы керек.

Кірпіш бағандарда қалаудағы металдың бар болуы мен қисысуын анықтау керек.

Қажет болған кезде атыздарды ою

жә

не баған арматурасын шешу керек.

5.1.51 Бетонның бағандардағы тікелей беріктігін бұзылмайтын

діспен анықтау

керек.

Бақылайтын зондтау мен үлгі алу кезінде телімдерді беріктіктің, сызатқа төзімділік

пен қаттылықтың төмендеуі минималды болатындай етіп белгілеу керек.

5.1.52 Беріктікті анықтауға арналған баған саны тексеру мақсатына байланысты

қабылдануы керек (жүктемені ұлғайтпай күрделу жөндеуге арналған минималдық санды

10-кесте бойынша анықтауға жол беріледі). Жеке конструкцияларды бақылаған кезде

бақыланатын телімдердің саны мен бақыланатын телімдердегі өлшеудің саны

қолданыстағы стандарттарға жауап беруі керек.

5.1.53 Металл бағандардың конструкцияларын

дә

некерленген жіктердің қорғайтын

тот басуға қарсы жабындарының сапасын белгілеу мен баған элементтерінің нақты

өлшемдерін өлшеу үшін қарастыру керек.

Металл үлгілердің механикалық сынау қажеттілігі тексеру мақсатымен анықталады.

5.1.54 Деформацияларды (вертикальдан ауытқуын) вертикаль жобалау арқылы

анықтау керек. Сызаттарды ашуға бақылау жүргізу үшін бақылайтын маяктарды белгілеу

керек.

5.1.55 Анықталған бұзылыстардың қауіптілік

дә

режесі мен конструкцияны

пайдалануға беру мүмкіндігі олардың формасының,

рекеттегі күшке бағытының,

өлшемінің

жә

не өзара орналасуының есебімен тексеретін есеппен белгіленеді.

5.1.56 Конструкциялардың жоспарында

жә

не атқарушы схемаларында жүргізілетін

тексеру мен өлшемдердің орындары мен сипатын көрсету керек. Тексеру н

тижелері

техникалық қорытындыға (Б қосымшасын қар.) кіргізу керек.

5.1.57 Ғимаратты тексерудің нақты мақсаты мен жөндеудің болжамдық түріне

байланысты 15-кестеде берілген арақабырғалар мен жабындарды тексеруге қатысты

жұмыстарды орындау керек.

5.1.58 Алдын-ала қарау арқылы арақабырғаның типін (материалдардың түрі мен

конструкцияның ерекшеліктері бойынша), көрінетін ақаулар мен бұзылыстарды,

жүктеменің арақабырғаларына

рекет ететін, жөндеуге немесе күшейтуге ұныраға

арақабырғаның жеке бөліктерінің жағдайын белгілеу керек.

5.1.59 Арақабырғаларды қарау кезінде күш түсетін элементтердегі немесе олардың

жанасуындағы сызаттардың бар-жоқтығын, ашудың ұзындығы мен енін белгілеу керек.

Сызаттарды қадағалауды бақылайтын маяктардың немесе белгілердің көмегі арқылы

жүргізеді.

Арақабырғалардың майысуын геометриялық

жә

не гидростатикалық ниверлеу

дісімен анықтайды.

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

15-кесте – Жабындар мен арақабырғаларды тексеруге қатысты жұмыстардың

құрамы

Ғимаратты тексерудің мақсаты

Орындалатын жұмыстар

Арақабырғаны ауыстырмай

жә

не

жүктемені ұлғайтпай күрделі

жөндеу

Алдын-ала қарап алу

Жүктемені ұлғайту арқылы

жаңғырту, реконструкциялау

Алдын-ала қарап алу. Ашу. Арақабырға материалдарын

зертханалық талдау. Арақабырғалардың жоспарлары мен

жұмыстың статикалық схемаларын жасау. Тексеру

есептері. Сынақтық жүктемені сынау

Арақабырғалардың

деформациясы мен сызаттың

пайда болуының себептерін

анықтау

Алдын-ала қарап алу. Деформацияны аспаптық өлшеу.

Ашу. Арақабырға материалдарын зертханалық талдау.

Тексеру есептері

5.1.60 Темірбетон арақабырғаларды бұзылмайтын

діспен сынаған кезде

конструкцияның геометриялық өлшемдері мен олардың қиысуын, бетонның беріктігін,

бетонның қорғайтын қабатының қалыңдығын, арматуралық сырықтардың орналасуы мен

диаметрін (Д қосымшасының 27, 28-т. қар.) анықтау керек.

5.1.61 Арақабырғаларды ашу арақабырға элементтерін бөлшектік тексеру мен

олардың зақымдану

дә

режесін анықтау үшін орындалуы керек. Ашу орындарының жалпы

саны ғимарат арақабырғасының жалпы ауданына байланысты 16-кесте бойынша анықтау

керек.

Ашуды ең жағымсыз аймақтарда (сыртқы қабырғаларда, санитарлық тораптарда

ж.т.б.) орындау керек.

Бұзылу мен деформацияның белгілерін болмаған кезде ашу санын ашу бөлігін

еденде алдын-ала тесілген тесіктер арқылы қол жетпейтін орындарды оптикалық

аспаптармен (эндоскоп типті) қараумен алмастырып, кішірейтуге жол беріледі.

5.1.62 Арақабырғаларды ашқан кезде:

- еден конструкциясын кемінде екі арқалықты өлшеу мен олардың арасында

ұзындық бойынша 0,5...1м толтырманы қамтамасыз ететін ауданда тарату;

- илемнің арақабырғаның күш түсетін конструкциясына түйісуін мұқият тексеру

үшін ағаш арақабырға илемнің саңылауын, шашпаны, майлауды тазалау;

- арқалық ағашы мен зондтауды толтыру материалдарының сапасын анықтау,

зертханалық талдау үшін сынама мен үлгілерді алу;

- ағаштың бұзылу шекарасын белгілеу;

- тот басу

дә

режесін анықтау үшін болат арқалықтардан сылақты шешу;

- жинақтар мен арқалықтарға тірелетін темірбетон тақтайшалардың қалыңдығын

анықтау;

- төсемдердің өзара монолиттеу

дә

режесін белгілеу;

- гидроқшаулаудың сантораптағы, ас үй мен ванна бөлмелеріндегі жағдайын, еден

мен арақабырға конструкциялары арасындағы дыбыс оқшаулайтын төсеніштердің бар

болуын анықтау;

- күш түсетін конструкциялардың қиысуы мен қадамын анықтау керек.

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

16-кесте – Арақабырғалардағы ашу орындарының санын анықтау

Арақабырғалар

Арақабырғалардың тексерілетін ауданы, м

100 дейін 100-500 500-1000 1000-2000 2000-3000 >3000

Ағаш:

ағаш арқалықтар бойынша

металл арқалықтар бойынша

о.і. зертханалық талдау үшін

Жанбайтын

5.1.63 Ашу сызбаларында:

- күш түсетін конструкциялар мен олардың қиысатын аудандарының өлшемдерін;

- арматураның сортаменті мен қиысуын;

- күш түсетін конструкциялар арасындағы қашықтықты;

- илемнің түрі мен қалыңдығын, лагтардың өлшемдері мен олардың арасындағы

қашықтықтарды;

- илем бойынша майлау қабатының түрі мен қалыңдығын;

- шашпа қабатының түрі мен қалыңдығын;

- жанбайтын конструкциялар үшін тақтайшалар мен жинақтардың қалыңдығын

көрсету керек.

Тексерілген арақабырғалардың жоспарында:

- күш түсетін конструкцияларды орналастыру орындары мен өлшемдері;

- арқалықтар мен белағаштардың аралықтары, олардың арасындағы қашықтық;

- ашу орындары;

- аспаптық зерттеу орындары;

- арақабырғалардың деформациялары, бұзылыстары, қиысуы

лсіреген, ағып кетуі

бар телімдері ж.с.с. көрсетілуі керек.

5.1.64 Арақабырғаларды ықтимал шу мен соққылық шудың берілген деңгейінен

дыбысоқшаулауын бақылау мен өлшеуді нормаларға с

йкес жүргізу керек.

5.1.65 Арақабырға конструкцияларының тексеретін есептерін есептік күшейтуді

белгілеу, қолданыстағы жүктемелер үйлесімдерін тексеру

жә

не өлшеу кезінде белгіленген

көрсеткіштердің нақты м

ндерінен шыға, күшейту қажеттілігін анықтау үшін жүргізу

керек.

5.1.66 Ғимаратты тексерудің нақты мақсатына байланысты, балкон, карниздер мен

күнқағарлардың конструкцияларын тексерген кезде 17-кестеде берілген жұмыстарды

орындау керек.

5.1.67 Алдын-ала қарауда:

- балкон немесе карниз конструкциясының есептік схемасын (тақтайшалардың

ұзындығы, ені мен қалыңдығы, арқалықтардың, аспалардың, тіреуіштердің, борттық

арқалықтардың ұзындығы мен қиысуы, күш түсетін арқалықтар арасныдағы қашықтық);

- күш түсетін конструкциялардың жағдайын (тақтайшалардың үстіндегі сызаттар,

майысулар, болат арқалықтың, арматураның, аспаның тот басуы, жабындар мен

тартпалардың сақтығы, балкон тақтайшаларының еңістері ж.б.);

- тірек арқалықтары мен эркер

жә

не лоджияның тірейтін бөліктерінің астындағы

қабырғалардың тіреуіштерінің жағдайын, эркерлердің ғимаратқа түйісу орындарында

сызаттардың бар-жоқтығын, гидрооқшаулаудың жағдайын;

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

- кірпіштің түскен орнында кірпіш құлауынан сыланбаған карниздердің қалауының

ерітіндісінің жағдайын, сыланған карниздердегі сызаттарды;

- тіректердің, консольдердің, тіреуіштердің, кронштейндер мен аспалардың, күнқағар

жабындарының жағдайларын анықтау керек.

17-кесте – Балкондарды, карниздер мен күнқағарларды тексерген кездегі

жұмыстардың құрамы

Ғимаратты тексерудің мақсаты

Орындалатын жұмыстар

Балконның күрделі жөндеуге

қойған

кездегі

жағдайын

анықтау

Алдын-ала қарап алу. Ашу. Материалдардың беріктігін

механикалық анықтау. Тексеру есептері

Балкон

деформацияларының

себептерін анықтау

Деформация сипатын анықтау. Ашу. Материалдардың

беріктігін механикалық анықтау. Тексеру есептері. Балкон

конструкцияларын сынақтық жүктеумен сынау

5.1.68 Ашуды күш түсетін элементтердің қиысуын анықтау

жә

не оларды қабырғаға

бітеу жағайын бағалау үшін жүргізу керек. Ашу орындарын балкон (күнқағар)

конструкцияларының жұмысының есептік схемасынан шыға белгілейді. Майысуды,

еңістерді, бетонның қорғайтын қабатының қалыңдығын өлшеуді, бетонның беріктігін

анықтауды, темірбетон конструкциялардағы сызаттарды өлшеуді ҚР ЕЖ 1.04-102

қосымшаларында берілген

дістермен орындау керек.

5.1.69 Алдын-ала қарап алуға ғимараттағы барлық балкондар тиесілі. Сызаты бар

барлық балкон конструкцияларының беріктігін ашу мен механикалық анықтау, ал

бұзылыс болмаған кезде – жартысы соңғы қабатта алынатын ғимараттың

рбір

қасбетіндегі кемінде екі балконда жүргізу керек.

5.1.70 Балкон, күнқағар конструкцияларының тексеретін есептерін есептік

күшейтуді, күш түсетін қабілеттілігі мен оларды күшейту қажеттілігін анықтау үшін

орындау керек.

5.1.71 Ғимаратты тексерудің нақты мақсатына байланысты 18-кестеде берілген

баспалдақтарды тексеруге қатысты жұмыстарды орындау керек.

18-кесте – Баспалдақ торларын тексеруге қатысты жұмыстардың құрамы

Ғимаратты тексерудің мақсаты

Орындалатын жұмыстар

Күрделі жөндеу

Алдын-ала қарап алу

Баспалдақ

деформациясының

себептерін анықтау

Алдын-ала қарап алу. Деформация себептерін анықтау.

Ашу. Тексеру есептері

5.1.72 Баспалдақ тораптарын алдын-ала қараған кезде:

- конструктивтік ерекшеліктер мен қолданылатын материалдар;

- реконструкцияланатын телімдердің жағдайы, элементтердің, қабырғадағы күш

түсетін конструкцияларды бітеу орындарының түйісуі, баспалдақ торларының бекітілуі;

- күш түсетін конструкциялардың деформациялары;

- баспалдақ алаңдарында, арқалықтарда, марштарда, сатыларда сызаттар мен

бұзылыстардың бар болуы;

- ағаш элементтердің ағашының ылғалдығы мен зақымдануы көрсетілуі керек.

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

Үйдегі барлық баспалдақ марштары мен алаңдары үстінен

жә

не астынан қаралуға

тиісті.

5.1.73 Сызатты ашудың енін, баспалдақ элементтерінің майысуын, төсейтін

бөлшектердің бар болуын, бетонның қорғайтын қабатының қалыңдығын, арматуралау

параметрлері мен металл элементтердің тот басу

дә

режесін бақылауды ҚР ЕЖ 1.04-102

қосымшаларына с

йкес белгілеу керек.

5.1.74 Жиналмалы теміретон элементтерден жасалған баспалдақтардың

деформациялары мен бұзылыстарының себептерін белгілеген кезде баспалдақ алаңдарын

қабырғаларға, баспалдақ марштарының тіректеріне бітеу орындарын ашу керек. Металл

қисық уралар бойынша тас баспалдақтар үшін – баспалдақ алаңдарының арқалықтарының

қабырғаларын ашу керек.

Қисық урасыз аспалы тас баспалдақтар кезінде басқышты қабырға қалауына бітеу

беріктігі тексеріледі.

Ағаш баспалдақтарды металл қисық ура мен ағаш адырна бойынша қарастырған

кезде элементтердің бұзылу түрі мен шекараларын анықтау үшін арқалықтарды қабырғаға

бітеу

жә

не ағаш конструкцияларды зондтау орындарын ашу керек.

5.1.75 Итарқа мен фермаларды тексерген кезде келесі жұмыстар орындалуы керек:

- конструкцияны алдын-ала қарап алу

жә

не өлшеу, жоспарлар мен схемаларды жасау;

- күш түсетін жүйелердің (төсеніштер, қаптама торлар, жүгіртпелер) типін белгілеу;

- жабынның типін, шатыр еңістерінің жабын төсенішінің материалына с

йкестігін,

жабын мен ішкі су ағыстарының жағдайын, желдеткіш ауа өткізгіштердің бар екендігін,

олардың шатыр алаңына қатынасын белгілеу;

- жүйенің негізгі деформацияларын (арқалық арақабырғалардың майысу мен ұзаруы,

фермалардың элементтері мен тораптардың қиысу еңісінің бұрыштары), икемді

қосылыстардың орындарының ауысуы (қосылатын элементтердің өзара жылжуы,

үңгімелер мен жанасудағы иін түсіру), бұзылыстың екінші деформациясы мен басқа

бұзылыстар (үгітудегі сызаттар, қысу қыртыстары ж.б.);

- ағаштың жағдайын (шіру, қоңыздарды бүлдіруі), ағаш

жә

не тас конструкциялар

арасында гидрооқшаулаудың бар болуын анықтау.

Тексеру көлемі күш түсетін конструкцияларды ары қарай пайдалануға беру

мүмкіндігін анықтау үшін жеткілікті болуы керек.

5.1.76 Қирау орындарында ағаштың беріктілік қасиеттерін бағалауды 1 см жылдық

қабаттардың саны, соңғы ағаштың пайызы, беріктік мен бояуды төмендететін

қотырлардың жоқтығы бойынша жүргізуге жол беріледі. Ағаштың ылғалдығын

электрондық ықғал өлшегіштің көмегі арқылы белгілейді (ҚР ЕЖ 1.04-102 қосымшаларын

қар.).

Тексерілетін конструкцияда металл жұмыс өліктері бар болған кезде олардың

ішіндегі деформациялар мен бұзылыстарды көрсету керек.

Ылғалдылық пен механикалық сынауды анықтау үшін бұзылған элементтерден ағаш

үлгілерін таңдап алады.

Зертханалық сынақтарға арналған үлгілерді ішінде қирау болған элементтерден

таңдау керек. Механикалық сынауға арналған үлгілердің санын үштен кем емес етіп

қабылдайды.

5.1.77 Металл конструкцияларды тот басу

дә

режесін анықтау, қиысулар мен

майысу

ды ә

лсірету үшін қарастыру керек (ҚР ЕЖ1.04-102

қосымшаларын қар.).

5.1.78 Шатырастылық арақабырғалардың темірбетон панельдері мен төсеніштерін

қараған кезде анықталған сызаттарды, майысуларды өлшеу керек.

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

5.1.79 Шатырастылық арақабырғаларды тексерген кезде қабаттың қалыңдығын,

жылытқыштың (шашпаның) ылғалдығы мен көлемдік массасын тексеру керек.

5.1.80 Монолиттеу арматурасының, төсейтін бөлшектер мен бетонның жағдайын

бағалау үшін ылғалдандыру орындарында шатырастылық арақабырғаларды, парапеттік

тақтайшаларды ашу керек.

5.1.81 Жабынды ағу орындарын белгілеу, гидрооқшаулайтын кілем мен оның

қорғайтын қабатының сақтылығы үшін тексеру керек.

Өлшеу мен қадағалаудан алынған деректердің негізінде тексерілген конструкцияның

күш түсетін қабілеттігінің қорытындысын, жұмыс сызбаларын

жә

не есептерін құру керек.

5.1.82 Терезелік толтырмаларды тексерген кезде:

- толтырма элементтерінің деформациялары мен ақауларын;

- сыртқы су бұратын құралдың жағдайын – шынылауда конденсаттың шөгу орны мен

сипатын, ағу

жә

не қатып қалу орындарын;

- ағаштың жағдайын, ылғалдылықты өлшеуді;

- терезелік қораптар мен қабырғалар арасындағы тығыздағыштың жағдайын белгілеу

керек.

5.1.83 Құбыр жолдары мен қыздыру аспаптарының тот басатын жағдайын жаңа

құбыр немесе қыздыру аспабымен салыстырғанда металл қабырғаларының максималдық

тот басу тереңдігі бойынша, сонымен қатар құбырлардың жаңа құбырмен салыстырғанда

тот басу-тат басу шөгінділерінің қиысуының тарылуының орташа шамасы бойынша

бағалау керек.

5.1.84 Үлгілерді жүйенің элементтерінен (қыздыру аспаптарына науалардан,

жеткізуден, қыздыратын аспаптар) таңдау керек.

Олардың элементтерінің үлгілері бойынша тот басудың максималдық тереңдігі мен

тірі қиысудың тарылу шамасы анықталады.

Үлгі-кескіндерді таңдау

жә

не тасымалдау кезінде құбырлардағы (үлгілердегі) тот

басу шөгінділерінің толық сақтығын қамтамасыз ету керек. Кесілген үлгілерге

төлқұжаттар толтырылады, олар үлгілермен бірге зертханалық зерттеуге жіберіледі.

5.1.85 Ішінен үлгілер таңдалатын тұрақтардың саны, олардың тесіп өткен тот басуы

жә

не тесік пайда болуының н

тижесінде тұрақтың апаттық жөндеуі жоқ болған жағдайда,

кемінде үшеу болуы керек.

Монолиттенген тұрақтары бар жүйелерді тексерген кезде талдау үшін үлгілер

олардың жертөледе магистралдарға қосылған орындарынан алынуы керек.

5.1.86 Үлгілер таңдалатын сымдардың саны

ртүрлі секциядағы тіректерден үйдегі

ртүрлі жылытатын аспаптарына апаратын, кемінде үшеу болуы керек.

5.1.87 Құбырлардың тот басқан бұзылысының максималдық қатыстық тереңдігінің

рұқсатты шамасын жаңа құбыр қабырғасының 50% тең етіп қабылдау керек.

5.1.88 Құбыр жолдарының тот-тат шөгінділерімен қиысуының рұқсатты шамасын

пайдалануға берілген құбырларға арналған гидравликалық есепке (0,77 мм абсолюттік

кедергіліктің шамасымен) с

йкес қабылдау керек. Бұл жағдайларда рұқсатты таралу, %,

құбырлар үшін d

= 15 мм – 20; d

= 20 мм – 15; d

= 25 мм – 12; d

= 32 мм – 10; d

= 40

мм – 8; d

= 50 мм – 6 құрайды.

5.1.89 Конвекторлардың тірі қиысуының рұқсатты тарылуын жылытатын аспаптың

жылу беруін рұқсатты кішірейтудің есебінен шыға 10 % деп есептеу керек.

5.1.90 Құбырдың тірі қиысуының тот-тат басу шөгінділер өнімдері арқылы тарылу

шамасын d

вн

мына формула бойынша бағалау керек:

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

(1)

мұнда d

отл

– шөгінділері бар құбырдың орташа ішкі диаметрі;

– оның сыртқы диаметріне сай нормалар бойынша алынған жаңа құбырдың ішкі

диаметр.

Шөгінділері бар құбырдың орташа ішкі диаметрі штативте бекітілген сағаттық типті

индикаторды, үлгінің

рбір 5...7 мм ұзындығы бойынша (тазаланбаған жартысы)

шөгінділерімен бірге құбыр қалыңдығын өлшеудің н

тижесінде анықталады.

Өлшеу н

тижелері сомаланады

жә

не қабырға қалыңдығының орташа арифметикалық

ні анықталады. Алынған н

тижелерінен сол диаметр мен түрдегі жаңа құбырдың

қабырғасының қалыңдығы есептеледі.

Шөгінді сақинасының екі еселенген орташа қалыңдығы құбырдың ішкі диаметрінің

нінен есептеледі, сол арқылы шөгіндісі бар құбырдың орташа диаметрі анықталады.

5.1.91 Құбыр жолдарының жағдайын тексеруді келесі ақауларды:
- құбыр металындағы тесіктерді;
- кесу қосылыстарындағы тесіктерді (ағыстарды);
- тіркеушілердің (орамал құрғатқыштардың) жылымауын анықтаудан бастау керек.
5.1.92 Құбырдың жағдайын бағалау үшін үйдің тексерілетін жүйесінен 150...200 мм

ұзындықты құбыр үлгілерін кесуді (немесе жүгіртпелерді таңдауды) қамтамасыз ету
керек.

5.1.93 Құбыр үлгілерінің тот басу тереңдігінің максималдық қатыстық тереңдігінің

рұқсатты шамаларын жаңа құбырдың қабырғасының қалыңдығының 50% тең етіп
қабылдау керек.

5.1.94 Құбыр жолдарының тот-тат шөгінділерімен тарылудың рұқсатты шамасы

ретінде құбыр үлгілерінің тірі қиысуының 30% аспай кішіреюін қабылдау керек, оның
н

тижесінде [7] бойынша санитарлық аспаптардағы минималдық еркін ағынның шамасы

қабылданады.

5.1.95 Зертханалық сынақтардың материалдарын сумен жабдықтау жүйелерін

күрделі жөндеуді жобалау тапсырмасына бірге беріледі.

5.2 Ғимаратты сараптамалық зерттеу өндірісі

5.2.1 Ғимаратты сараптамалық зерттеу келесі кезеңдерден тұрады:
- объектіні дайындық, жалп

ы жә

не бөлшектік зерттеу;

- күш түсетін конструкцияның

жә

не ғимараттың, имараттың жалпы беріктігін,

тұрақтылығы мен деформациялығын есептеу;

- техникалық есепті құру.

5.2.2 Дайындық кезеңінде жобалау жүргізілген мұрағаттық материалдарды,

нормаларды зерттеп, шығыс деректері мен көркемдік материалдарды жинау керек.

5.2.3 Жұмыстарды орындаудың шығыс деректеріне:

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

- ғимарат қызметінің есептік мерзімінің өтіп кеткендігі туралы анықтамасы бар

техникалық тапсырма;

- инвентаризациялық қабаттық жоспарлар мен ғимараттың техникалық төлқұжаты;

осы материалдар болмаған жағдайда мамандандырылған ұйым өлшемдік сызбаларды

орындауы керек;

- пайдалануға беру қызметі орындаған ғимаратты жалпы тексерудің соңғы актісі

(актінің жоқ болуы жұмыстарды орындамауға негіз болмайды);

- құрылыс телімі (отырмалы топырақтар, өңдемелердің бар болуы ж.б.) туралы

ліметтер, ондай деректер жоқ болған жағдайда зерттеу жүргізетін ұйым оларды

өздігінен алуы керек;

- мамандандырылған ұйым орындаған геоірге (осы материалдардың жоқ болуы ірге

топырағының қасиетін анықтауға қатысты жұмыстардың көлемін ұлғайтады) жатады.

5.2.4 Жалпы зерттеу ғимаратпен алдын-ала танысу

жә

не конструкцияны бөлшектік

тексеру бағдарламасын құру үшін жүргізіледі. Жалпы зерттеу кезінде келесі жұмыстарды

орындау керек:

- ғимараттың конструктивтік схемасын белгілеу

жә

не күш түсетін

конструкциялардың жоспарда

жә

не биіктік бойынша орналасуын анықтау;

- шатыр конструкциясын, есік

жә

не терезе блоктарын, баспалдақтарды, күш түсетін

конструкцияларды, қасбеттерді жаппай қарау

жә

не фотосуретте түсіру;

- сенімді (0,95 төмен емес деңгейде) деректерді алу үшін өңдеу, ашу, конструкцияны

зондтау орындарын белгілеу;

- аумақтың жақын жатқан телімдерінің, вертикаль жоспарлаудың, аумақты

абаттандырудың жағдайының, үстіңгі суларды бұруды ұйымдастырудың ерекшеліктерін

зерттеу;

- ғимарат маңында көмілген орлардың, көшкін

жә

не басқа да қауіпті геологиялық

жаратылыстардың бар болуын белгілеу;

- түтін, газ

жә

не желдетілген арналарда тіреу көзқарасынан кварталдардың

құрылысын салуда ғимаратты орналастыруды бағалау.

5.2.5 Бөлшектік зерттеу ғимараттың конструктивтік схемасын, элементтердің

өлшемдерін, материалдар мен конструкцияның жалпы жағдайын нақтылау үшін

жүргізіледі.

Бөлшектік зерттеу кезінде конструкциялар мен қосылыс тораптарын өлшеу, сынама

алу, деформацияны тексеру

жә

не бағалау, конструкциялардың, материалдардың,

топырақтардың  ж.с.с.  физика-механикалық  сипаттарын  анықтау  бойынша  таңдалған
сынамаларды  сынау  арқылы  ашуға  қатысты  жұмыстарды  орындау  керек.  Жұмыстардың
барлық  түрлері  сынауға  арналған  құралдарды,  аспаптарды,  жабдықтарды  пайдалану
арқылы орындалуы керек.

5.2.6 Олардың нақты жағдайының есебімен жеке конструкцияның

жә

не ғимараттың

жалпы беріктігін, тұрақтылығы мен деформациялығын есептеу күш түсетін қабілеттіктің
бар резервтерін анықтауға

жә

не апатсыз жұмыстың ұзақтығын болжауға мүмкіндік береді.

Егер зерттеу ғимарат қабырғаларында қату

жә

не су болу орындарының бар екендігін

анықтаған болса, онда жылу-техникалық есептерді орындау қажеттігі туады.

Нә

тижелері

жөндеу іс-шараларын жүргізуге қатысты кеңес

терді әзі

рлеу кезінде ескеріледі.

5.2.7 Сараптамалық тексеруге қатысты техникалық есеп:

- өзі соның негізінде жасалған құжаттамалық деректердің тізімінен;

- имараттың тарихынан;

- қоршаған орта мен құрылыс телімін сипаттаудан;

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

- ғимараттың жалпы жағдайын қасбеттер мен зақымдалған конструкциялардың

фотосуреттерімен сыртынан қарау бойынша сипаттаудан;

- жоспарлар мен кескіндердің (өлшеуді қоса) сызбаларынан;

- ашу орындарын көрсету арқылы конструкцияның маркаланған сызбаларынан;

- физикалық тозудың шамасын көрсету арқылы барлық конструкциялар мен ашу

орындарының ақау ведомостьінен;

- жылу-техникалық есептерден (қажет болғанда);

- қолданыстағы жүктемелерді есептеуден

жә

не іргенің, іргетастың

жә

не күш түсетін

конструкциялардың тексеретін есептерінен;

- шурфтар мен ұңғымаларды, шурфтар мен ұңғымалардың кескіндерін салу арқылы

ғимара

т және телімн

ің схемалық жоспарынан;

- телімнің геологиялық

жә

не гидрогеологиялық жағдайынан, топырақтың құрылыс

сипаттамаларынан, сейсмикалық туралы деректерден

жә

не жылжу мульдасынан;

- ғимараттың жалпы физикалық тозуын анықтаудан;

- егер ондай бар болса, ғимараттың апаттық жағдайларының себептерін талдаудан;

- қорытындылар мен кепілдемелерден тұруы керек.

5.2.8 Егер ғимарат іргетастарының тозуы:

- қабырғалардың горизональ сызықтарының қисаюы;

- жеке телімдері шөккен;

- терезелік

жә

не есіктік ойықтардың қисаюы;

- бүйір жағының толық қирауы;

- топырақтың елеулі ісуі сияқты ақаулармен сипатталатын болса, онда олар 60%

жә

не одан асқан физикалық тозуға ие.

Тексеру арқылы көрсетілген ақаулардың бар екендігі белгіленеді, бұл жерде келесі

жұмыстар орындалады:

- топырақты бұрғылау арқылы зерттеу;

- бақылайтын шурфтарды ашу;

- гидрооқшаулаудың бар екендігі мен жағдайын тексеру;

- топырақтар мен сулардың зертханалық талдау, іргетас материалын зертханалық

зерттеу;

- іргелер мен іргетастардың күш түсетін қабілеттігін тексеретін есептер.

Нормативтерге (ҚР ЕЖ 1.04-102, [5], [7])

жә

не ҚНжЕ 2.01.07 с

йкес, іргеге ғимарат

іргетасымен берілетін жүктемелер мен

сер ету ғимарат

жә

не ірге конструкциясының

бірлескен жұмысының есебімен белгіленеді.

5.2.9 Барлау ұңғымаларының саны 7-кесте бойынша анықталады.

Іргетастардың конструкцияларын, өлшемдері мен материалдарын тексеруге арналған

бақылайтын шурфттарды ғимаратқа 2...3 бойынша орнатады. Шурфтарды ашу ыңғайына

байланысты сыртқы немесе ішкі жағынан үзеді.

5.2.10 Шурфтарды іргетас табанынан төмен 0,5 м үзеді. Егер осы деңгейде шашпалы,

торфталған, борпылдақ немесе басқа да

лсіз топырақтар табылған болса, онда осы жерде

лсіз топырақтың қабатының қалыңдығын анықтау үшін ұңғыма төселуі керек.

Шурфтардың минималдық өлшемін 7-кесте бойынша анықтайды.
Ашылатын іргетастың ұзындығы 1 м кем болмауы керек.
5.2.11 Ашылған шурфтардың шегінде іргетастар мен іргелерді тексеру келесі жолмен

жүргізіледі:

- іргетастың типі, оның жоспардағы формасы, өлшемі, төселу тереңдігі, бұрын

орындалған күшейту, сонымен қатар ростверктер мен жасанды іргелер белгіленеді;

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

- тас пен ерітіндінің маркаларын механикалық

діспен анықтау арқылы қалау

зерттеледі;

- зертханалық сынау үшін топырақ сынамалары мен қалау материалдары таңдалады;

- гидрооқшаулаудың бар екендігі анықталады.

5.2.12 Кірпіш, тас

жә

не ағаш қабырғалардың физикалық тозуы 61% ж

не одан

жоғары болып бағаланады, бұл жерде олардың жағдайы:

- қабырғалардың горизонталь

жә

не вертикаль сызықтарының көзге көрінетіндей

қисаюының;

- қалаудың, блоктардың немесе панельдердің жаппай қирауының;

- уақытша бекітпелердің бар болуының;

- бағандардың вертикальдан 3 см аса ауытқуының;

- үй-жай биіктігінің 1/50 аса ісуінің;

- жіктердің 40 мм аса тереңдікке желдетілуінің;

- қорғайтын қабаттың сызаттары мен қыртыстануының, тот басуының

жә

не

темірбетон баған арматурасының кез жерлерде үзілуінің;

- ағаш қабырғалардың шіруінің белгісімен сипатталады.

5.2.13 Қабырғаларды, бағандар мен күш түсетін арақабырғаларды бөлшектік

зерттеген кезде:

- конструкцияның анықталған ақауларын сипаттау

жә

не бағалау;

- конструкция материалының беріктігін механикалық анықтау;

- материал беріктігін зертханалық тексеру;

- пайдалануға беру жүктемесінің

сер етуінен конструкцияның беріктігін тексеріп

есептеу;

- жылу-техникалық есепті жүргізу керек.

Конструкция беріктігін тексеріп есептеуді [7] с

йкес күш түсетін қабілеттілік

бойынша, сызаттардың, деформациялардың пайда болуы мен ашу бойынша орындайды.

5.2.14 Тас қабырғалардың материалын бақылайтын зондтаумен анықтайды. Ол үшін

диаметрі 16...20 мм шлямбурлар мен электрлік бұрғы қолданылады.

5.2.15 Қабырға материалдарын зертханалық тексеруге арналған үлгілердің саны

ғимарат өлшеміне байланысты (10-кесте) белгіленеді.

5.2.16 Жиналмалы темірбетон арақабырғалардың, қос қуысты илемдік панелдерден

жә

не жиналмалы темірбетон илемнен жасалған арақабырғалардың, ағаш

арақабырғалардың 60%

жә

не одан аса тозуын сипаттайтын белгілер:

- майысу, кей жерде төменгі тақтайшаның бетонының құлауы;

- жоғарғы тақтайшалардың қабырғаларының қыртыстану мен жалаңаштануы;

- тақтайшалардағы көптеген терең сызаттар;

- тақтайшалардың жазықтықтан жылжуы;

- қос қуыстық темірбетон панельдердің 1/50 аса майысуы;

- темірбетон төсеніштердің 1/80 аса, жиналмалы

жә

не монолиттік тұтас

тақтайшалардың 1/100 дейінгі майысуы;

- монолиттік

жә

не жиналмалы темірбетон, металл маркалардың 1/1500 аса майысуы;

- арматураның қиысудың 10% аса тот басуы;

- арқалықтардың қиысуының 10% аса кішіреюі;

- ағаштың қатты шіруі;

- ағаш арқалықтар мен жүгіртпелердің майысуы.

Аспаптық тексеру кезінде арақабырғаның материалы мен конструктивтік схемасын

анықтау үшін алдын-ала қарау, деформация орындарын көзбен көріп тексеру жүргізіледі.

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

5.2.17 Темірбетон конструкциялардың арматурасының қиысуын, жинақтық

арақабырғалардағы металл элементтердің орналасуы мен қиысуын анықтау ИСМ

аспаптарының немесе ферроскоптың көмегімен орындалады.

5.2.18 Тексеру барысында:

- күш түсетін конструкциялардың орналасу орындары мен өлшемдері;

- арқалықтар мен жүгіртпелердің аралықтары, олардың арасындағы қашықтық

анықталуы керек.

5.2.19 Арақабырғалардың тексеретін есептері конструкция материалдында

қолданыстағы жүктемелерден пайда болатын нақты кернеуді материалдың жұмыс

шарттарын мен нақты беріктігінің есебімен белгілеу үшін жүргізіледі. Арабақырға

конструкциясының материалына байланысты есептеу ([5], [6], [10]) нормаларына с

йкес

орындалады.

5.2.20 Қажет жағдайларда арақабырға элементтерінің беріктілік сипаттарын анықтау

үшін сынақтық жүктеме арқылы сынақтар жүргізілуі мүмкін.

Әрбір

жағдайда жүктеу схемасын арақабырғаның конструктивтік схемасына с

йкес

белгілейді. Конструкцияны бақылайтын жүктемемен q

жүктейді. Өзіндік салмақтан

болатын жүктеме конструкция материалының зертханалық жолмен анықталатын көлемдік

салмағы бойынша есептеледі, бұл жерде есептелген салмаққа 1,1 тең артық жүктеудің

коэффициенті енгізіледі.

Уақытша жүктеме q

вр

[5] с

йкес үй-жайдың көрсетілген түрі үшін жүктемелердің

қолданыстағы нормаларынан шыға, 1,2...1,3 тең етіп қабылданады.

5.2.21 Арақабырғалардың майысуын П-1 майысуды есептегішпен, сонымен қатар

арнайы саптамасы бар нивелирмен анықтайды.

5.2.22 Арақабырға материалының беріктілік сипаттарын анықтау үшін саны

зерттелетін ауданға (16-кесте) байланысты белгіленетін ашуды жүзеге асырады.

5.2.23 Аралықтың 1/100 асатын тақтайшалардың майысуы, 2 мм аса сызаттары,

қабырғаның ұзындығының 1/150 асатын ісуі бар болған кезде балкондар (лоджиялар)

апаттық конструкциялар тобына жатқызылады.

Балконды аспаптық тексерген кезде: алдын-ала қарау, ашу, деформация сипатын

анықтау, конструкцияны сынамалық жүктемемен сынау, тексеретін есептер жүргізу іске

асырылады. Балкон конструкциясының материалына байланысты олардың элементтерінің

беріктігі мен деформациялығын тексеру ([5], [6], [10] нормаларына с

йкес орындалады.

5.2.24 Қажетті жағдайларда балкондарды сынамалық жүктемемен сынауды

арақабырғаларды сынауға аналогты түрде жүргізеді. Бұл жерде балкондардың

конструктивтік схемалары мен оларға байланысты қолданыстағы жүктемелерден күш

түсетін конструкцияларда пайда болатын кернеулер мен деформациялар ескеріледі.

5.2.25 Шатыр элементтерін аспаптық зерттеу құрылыс фермаларында немесе

балкондарда 2 мм асатын сызат, тақтайшалар мен арқалықтарда 1/100 асатын майысу,

тақтайшаның алаңда шатырдың 20% аса бұзылысы бар болған кезде арақабырғаларды

зерттеу

дістеріне аналогты түрде жүргізіледі. Зерттеген кезде күш түсетін

конструкциялардың типі мен материалы анықталады, күш түсетін конструкция

материалына зертханалық талдау жүргізіледі, шатыр элементтерінде қолданыстағы

жүктемелерден болатын кернеуге тексерілетін есеп жүргізіледі.

5.2.26 Аралықтың 1/150 дейінгі майысуы, жергілікті бұзылыстар, мртштық

тақтайшалардың түйісуінде сызаттар, олардың алаңмен байланысы

лсіреу арқылы болат

қисық урлардың майысуы, ағаш баспалдақ конструкцияларында қуыстардың бұзылуы,

ағаш элементтерінің шірігі бар болған кезде баспалдақ жағдайы апатты жағдайға

жатқызылады. Баспалдақтарды аспаптық зерттеу барысында күш түсетін

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

конструкцияларды сыртынан қарау жүргізіледі, қажет болған жағдайда зертханалық

талдау үшін материалдардың сынамасын алу арқылы ашу жүргізіледі, тексеретін есеп

орындалады.

5.2.27 Баспалдақтың күш түсетін конструкцияларының майысуын П-1 майысуды

есептегішпен, сонымен қатар арнайы саптамасы бар нивелирмен анықтайды. Алынған

өлшемдер осы конструкцияның апаттық жағдайы үшін белгіленген максималдық

рұқсатты майысумен салыстырады.

5.2.28 Ғимараттың іргесі мен іргетасының деформациясын анықтаудың

дістемесі

келесі жұмыстардан тұрады.

Жұмысты бастамас бұрын орынға шолу жүргізіледі.

Шолудың мақсаты:

конструкцияның жағдайы, сызаттың бар-жоғы

жә

не сипаты туралы м

ліметтерді

жинау; маяктың орналасуы мен конструкциясын белгілеу; деформацияның пайда болу

себептерін анықтау (ҚР ЕЖ 1.04-102 қосымшаларын қар.).

Шолудың н

тижелері бойынша:

- үйді иеленудің ж

не ғимараттың қысқаша сипаттары;

- топырақтың сипаты мен жағдайын суреттеу;

- геодезиялық белгілерді төсеу орындаурын сипаттау, оларды таңдауды негіздеу;

- көзделген өлшеу желісінің шамалы схемасы;

- сызаттар мен маякты орнату орындарының бар болуы құрылады.

Одан кейін ғимараттың іргесі мен іргетасының деформациясын анықтауға қатысты

жұмыс бағдарламасы құрылады.

Жұмыс бағдарламасы қысқа түсіндірме қағазынан тұрады, оған жұмыстың

күнтізбелік жоспары бірге беріледі.

Түсіндірме қағазында:
- қадағалаудың мақсаттары мен тапсырмалары;

- іргенің инженерлік-геологиялық шарттары;

- жобаланатын белгілердің

жә

не олардың деформацияны өлшеуге арналған түрінің

саны;

- өлшеу аспаптары мен амалдары;

- өлшеу н

тижелерін өңдеу

тәрті

бі;

- қадағалау н

тижелері бойынша есеп құрастыру көрсетіледі.

5.2.29 Егер өлшеудің үш цнклының ішінде олардың шамалары өлшеудің берілген

нақтылығының шегінде ауытқитын болса, іргелер мен іргетастардың шөгінділері мен

деформацияларына қадағалау жүргізу тоқтатылады.

5.2.30 Вертикаль орын ауысудың (шөгінді, көтерілу ж.с.с.) өлшеу үш класқа бөлінеді,

олар өлшеудің екі циклынан шыққан орташа шаршылық қатенің шамасымен – өлшеудің

нақтылығымен:

1 класс үшін ±1 мм;

II класс үшін ±2 мм;

III класс үшін ±3 мм болып сипатталады.

Қысылған топырақта салынған ғимараттар үшін шөгінділер мен отырмалар

айқындылықтың ІІ класымен өлшенеді.

5.2.31 Шығыс реперлерді орналастыру, конструкциясы мен орнату төмендегідей

орындалады:

- шөгіндіні өлшеуге қатысты жұмыстарды бастамас бұрын қату тереңдігінен төмен

төселетін топырақтық геодезиялық белгіні орнатады;

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

- топырақ репері металл немесе темірбетон болуы мүмкін; ғимараттың маңында

төсеу тереңдігі топырақтың қату тереңдігінен төмен, металл немесе темірбетон имараттар

бар болған кезде олар топырақ реперлері ретінде қолданыла алады;

- көрші ғимараттардың қабырғаларында төселген реперлерді пайдалануға болады;

- топырақ реперлерінің саны – үштен кем емес, қабырғалық реперлердің саны –

төрттен кем болмауы керек;

- қабырғалық реперлерді төсеген кезде ғимараттардың көрінетін деформациялары

болмау

ы жә

не белгіні төсегенге дейін

5 жә

не одан да көп жыл бұрын салынуы керек.

5.2.32 Шөгіндіні ІІ кластың геометриялық ниверлеуімен өлшеген кезде:

- нивелирлік барыс реперден басталады

жә

не сол немесе басқа реперде аяқталады;

аспалы барыстағы станцияның саны 2 аспауы керек;

- визирлік с

уленің ұзындығы 20 см аспауы керек; визирлік с

уленің биіктігі жер

бетінен 0,5 м кем болмауы керек;

- тұйық барысты орындағаннан кейін оның үйлеспеушілігі есептелінеді; ол рұқсатты

үйлеспеушіліктен f"

аспауы керек.

5.2.33 Өлшеу н

тижелерін өңдеу келесі жолмен жүргізіледі:

- далалық өлшеу аяқталғаннан кейін маркалар мен реперлер арасындағы өсуді

өлшейді

жә

не ниверлік барыстың схемасы жасалады, оның ішіне есептелінген өсуді,

алынған

жә

не рұқсатты үйлеспеушілікті жасады; дөңгелектеу келесі шамаларға дейін

жүргізіледі:

- асу … 0,1 мм;

- белгілер ………. 1 мм;

- шөгу ………... 1 мм;

рбір марканың үстіндегі іргетастардың шөгінділерін өлшеудің соңғы циклінде

алынған, осы марканың белгісі мен бірінші циклде алынған белгінің арасындағы

айырмашылық ретінде есептелінеді;

- іргетастық жоспарында

рбір марканың нөмірінің астына оның шөгуінің шамасын

мм жазылады;

- шөгінді ведомостьі негізінде шөгіндінің орташа апталық, орташа айлық

жылдамдықтарының ведомостьі жасалады;

- қысылған жағдайларда шөгіндіні анықтау үшін гидростатикалық ниверлеуді

пайдаланады.

5.2.34 Сызаттарды бақылауды төмендегі шарттарды сақтай отырып, іске асырады:

- ең үлкен ашу орнында

ғы ә

рбір сызатқа маяк орнатылады;

- сызаттарға бақылау оларды ашуды тоқтаткан с

тке дейін жүргізіледі;

р қараған

сайын сызат аяғының күйін бояумен немесе үшкір аспаппен белгілейді,

рбір штрихтің

қасына тексерілген күн жазылады;

- сызаттарды орналастыруды жалпы түрдің сызбаларында жүйелі түрде көрсету

керек;

рбір сызатқа оны ашудың кестесі құрылады;

- қарау кестесіне сай сызаттар мен маяктарға акт жасалады, актіде:

- тексеру күні;

- тексерген тұлғалардың тектері мен лауазымдары;

- сызаттар мен маяктарды орналастырған сызбалар;

- сызаттар мен маяктардың тексерген кездегі жағдайы мен қираған маяктарды

жаңасына айыстыру туралы деректер;

- жаңа маяктардың бар-жоғы туралы м

ліметер көрсетіледі.

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

5.2.35 Тұрғын

жә

не қоғамдық ғимараттарды апаттық ғимараттардың санатына

жатқызудың

тәрті

бі келесі жұмыстардан тұрады.

Тұрақты тұруға жарамсыз тұрғын үйлер мен тұрғын үй-жайлардың алдын-ала

тізімін:

- тұрғын үйлердің жағдайын жүйелі тексерген кезде – мамандандырылған жобалық

ұйымдар;

- үй қорын жоспарлық жаппай тексерген кезде – техникалық инвентаризацияның

жергілікті бюросы;

- тұрғын үйді жоспарлы түрде тексерген кезде – тұрғын үй-пайдалануға беру ұйымы

жасайды.

Алдын-ала жасалған тізімдер балансында үй тұрған тұрғын үй-пайдалануға беру

ұйымына, к

сіпорынға (ары қарай – үй иесі) жіберіледі.

Тұрғын үйді (үй-жайды) немесе қоғамдық ғимаратты апатты деп тану туралы актіні

дайындауды ведомствоаралық комиссиялар жүргізеді.

Ведомствоаралық комиссия өз жұмысын құрылыс иесінің өтінішінің негізінде, өзі

комиссияны шақыру үшін қажет деп санаған себептерді көрсету арқылы жүзеге асырады.

Ведомствоаралық комиссияда тұрғын үйдің немесе тұрғын үй-жайдың, қоғамдық

ғимараттың апаттылығы туралы сұрақты қарастыруы үшін, құрылыс иесі комиссияның

сұрауы бойынша:

- конструкцияның жағдайы, жөндеу, қайта жоспарлау, қайта орнату жұмыстарының

мақсатқа сай келуі ж

не бағасы туралы, мамандандырылған жобалық ұйым

зірлеген

техникалық қорытындыны;

- негізгі конструктивтік элементтердің

жә

не жалпы ғимараттың, немесе жеке үй-

жайдың тозғанын көрсету арқылы, техникалық инвентаризациялау бюросы берген

(комиссияға барған күніне берілген деректер бойынша) ғимараттың техникалық

төлқұжатын;

- техникалық инвентаризациялау бюросы немесе мамандандырылған жобалық ұйым

берген, үй-жайдың тиісті жоспарлары мен кескіндерін;

- соңғы үш жылда жасалған жөндеу жұмыстары мен көлемі көрсетілген, соңғы 3

жылда ғимаратты (үй-жайды) жалпы тексерудің актісін беруге міндетті.

Апаттық жағдайға немесе адамдардың денсаулығы үшін ерекше қауіпті факторлар

анықталға байланысты азаматтарды дереу жаңа жерге орналастыру қажет болған
жағдайда, жаңа жерге орналастыруды комиссия актісін немесе құрылыс
конструкцияларын тексеру хаттамасын алған күн

і рәс

імдеу керек.

Ғимаратты апаттық санатқа жатқызу туралы соңғы шешім осы ережелер жинағының

Ж қосымшасына с

йкес қабылданады.

5.3 Имаратты техникалық тексеру өндірісінің ерекшеліктері

5.3.1 Имаратты техникалық тексеру

дістемесі осы ережел жинағының 4-бөлімінде

берілген.

Имаратты техникалық тексеру өндірісінің кейбір ерекшеліктері ережелер

жинағының осы бөлімшесінде берілген.

5.3.2 Имаратты алдын-ала тексеру барысында:

- конструкцияны дайындауға қатысты ақаулардың;

- конструкцияның құрылысын салуға қатысты ақаулардың;

- жобаның қателігімен шарттасқан ақаулардың;

ҚР ЕЖ 1.04-101-2012

- жоба қарастырылмаған статикалық

жә

не динамикалық күшті

сер етуден болған

бұзылыстардың; сонымен қатар конструкцияны пайдалануға беру ережелерінің басқа

бұзылыстарынан туған ақаулар мен бұзылыстардың бар екендігі, даму сипаты мен

дә

режесі белгіленеді.

5.3.3 Алдын-ала тексеру барысында қауіпті деформациялар, ақаулар, бұзылыстар

немесе конструкцияның құлауының ықтималдығының басқа белгілері табылған жағдайда

мамандандырылған ұйымның жетекшісі бұл туралы тапсырыс берушіге жазбаша түрде

хабар береді

жә

не хабарламаның көшірмесін ҚР ТЖА аумақтық органына жібереді.

Апаттық жағдайда тұрған конструкцияны анықтаған жағдайда, бірінші кезекте

қауіпсіздікті қамтамасыз ететін шараларды (қирауы ықтимал аймақтың адамдар үшін

қолжетімділігінің алдын-алу, уақытша бекітулерді белгілеу, конструкцияның қирауының

алдын-алу ж.с.с.) орындау керек.

5.3.4 Имаратты техникалық тексерген кезде конструкцияның ақаулары мен

бұзылыстарының қауіптілік санаты келесі белгілер бойынша анықталады:

А – ерекше жауапты элементтер мен қирау қаупін көрсететін қосылыстардың

ақаулары мен бұзылыстары (егер тексеру н

тижесінде А тобының бұзылғандығы

анықталса, онда конструкцияның тиісті бөлігін қажетті жөндеу немесе күшейту

орындалғанға дейін шұғыл түрде пайдалануға беруден шығару керек);

Б – қарау кезінде конструкцияның қирау қаупін көрсетпейтін, бірақ болашақта

немесе бұзылуы дамыған кезде А санатына өтетін, басқа элементтер мен тораптардың

бұзылуына

кеп соғатын қуатты ақаулар мен бұзылыстар;

В – болашақта дамыған кезде басқа элементтер мен конструкцияларға (қосалқы

конструкциялардың, алаңдардың бұзылуы, кернелмеген конструкциялардың жергілікті

майысуы

жә

не мыжылуы ж.с.с.) ықпал ете алмайтын, жергілікті сипаттағы ақаулары мен

бұзылыстары ақаулар мен бұзылыстар.

5.3.5 Таңдамалы тексерудің көлемі біртипті конструкцияларды аналогтық жағдайда

пайдалануға берудің

тәжіри

бесінің есебімен белгіленеді. Бұл жерде тексеруге біртипті

конструкциялардың кемінде 20%; оның ішінде кернеу деңгейі бойынша ең жағымсыз
жағдайда,

сіресе ықтимал механикалық бұзылыс, сыртқы ортаның басқыншылықты

сер

етуінің, жоғары дірілді аймақтарда орналасқан барлық элементтер ж.с.с. тиісті.

5.3.6 Таңдамалы тексеру, егер оны орындау барысында:
- техникалық жағдайдың өлшейтін параметрлерінің м

ндерінің, материал

қасиеттерінің, қоршаған ортаның басқыншылық

дә

режесінің, жүктеу шартының күрт

тегіссіздігі;

- конструкцияның күш түсетін қабілеттігі мен пайдалануға беру жарамдылығын

айтарлықтай төмендететін (сызаттар, үлкен майысу, элементтер мен қосылыстардың

елеулі тот басқаннан тозуы ж.с.с.) ақаулар мен бұзылыстар бар екендігі анықталған кезде,

толығымен ауыстырылуы керек.

5.3.7 Имаратты бөлшектік зерттеудің

дістемесі ғимарат конструкциясын

техникалық тексеру өндірісінің (5-бөлім

) ә

дістемесінен ерекшелінбейді.

Имарат конструкциясын бөлшектік тексеруді имараттың техникалық жағдайын

бағалау үшін қажетті

жә

не жеткілікті ақпаратты алу, конструкцияның нақты күш түсетін

қабілеттігін анықтау, ғимаратты ары қарай пайдалануға беру

жә

не конструкцияны

күшейту мүмкіндігі туралы сұрақты шешу арқылы жүргізеді.

Бөлшектік тексерудің көлемін алдын-ала тексеру барысында алынған ақпарат

негізінде жоспарлау керек.

5.3.8 Имаратты бөлшектік тексеру тапсырмаларына:

СП РК 1.04-101-2012 ОБСЛЕДОВАНИЕ И ОЦЕНКА ТЕХНИЧЕСКОГО СОСТОЯНИЯ ЗДАНИЙ И СООРУЖЕНИЙ (ҚР ЕЖ 1.04-101-2012) - 3