СП РК 3.01-101-2013 ГРАДОСТРОИТЕЛЬСТВО (ҚР ЕЖ 3.01-101-2013) - 2

 

  Главная      Книги - Разные     СП РК 3.01-101-2013 ГРАДОСТРОИТЕЛЬСТВО (ҚР ЕЖ 3.01-101-2013)

 

поиск по сайту            правообладателям  

 

   

 

   

 

содержание      ..      1      2      3      ..

 

 

 

СП РК 3.01-101-2013 ГРАДОСТРОИТЕЛЬСТВО (ҚР ЕЖ 3.01-101-2013) - 2

 

 

6.6 Қалалық және ауылдық елді мекендер аумағында орналасқан жасыл жалпы
аумақтар - пактерр, бақшалар, алаңдар, бульварлар 1-2-кестеге сәйкес қабылданады.
Ең ірі, ірі және ҥлкен қалаларда қолданыстағы қалалық орман қоры қалалық орман
саябақтарына ауыстырылып,
5 м2/адамға есеппен
1-2 кестеде кӛрсетілген жасыл
аймақтарға жатқызу керек.
Жалпы қолданыстағы жасыл аумақтардың қҧрылымында ені 0,5 км және одан
жоғары парктер мен орман паркі кемінде 10 % қҧрауы керек.
Қалалық парктердің қолжетімділігі 20 минуттан, ал жоспарлы аймақтардың пактері -
15 минуттан аспайды.
Ескертпе - Сейсмикалық аудандардағы парктерге, бақшаларға және қоғамдық пайдаланудың басқа да
жасыл аймақтарына еркін қол жеткізу қажет.
1-2-кесте. Жалпы пайдаланылатын аумақтардың алаңы
Кӛгалдандырылған аймақтың аумағы, м2/адам
Жалпы
пайдаланылатын
Ауылдық
Ӛте ірі , ірі және
аумақтарды
Орта қалалар
Кіші қалалар
елді
ҥлкен қалалар
кӛгалдандыру
мекендер
Жалпы қалалық
10
7
8 (10)*
12
Тҧрғын аудандар
6
6
-
-
_________
* Жақшаларда 20 мың адамға дейін елді мекендер ҥшін ӛлшемдер кӛрсетілген.
Ескертпелер
1 Қала-курорттар ҥшін жалпы пайдаланудағы жалпы жасыл аумақтар нормаларын кӛбейткен жӛн, бірақ
50% артық емес.
2 Елді мекендердегі жалпы жасыл аумақтардың ауданын жартылай шӛлді және шӛлейтті жерлерде 20-
30% азайтуға; дала мен орманды дала ҥшін 10-20% -ға ҧлғайту болады..
3 Орташа, шағын қалалар мен ауылдық жерлерде орналасқан, ормандардың ортасында орналасқан, ірі
ӛзендер мен су қоймасы жағалаулары аймақтарында жалпы жасыл аумақтардың алаңын азайтуға болады,
бірақ 20 %-дан артық болмауы керек.
6.7 Парктерді және бақтарды орналастыру кезінде, бар ағаш егістер мен мен су
айдындарын барынша сақтау керек.
Парктер аумағын, бақшалар мен гҥл бақтарын га деп қабылдау керек, бірақ
мыналардан кем емес: қалалық парктер - 15, жоспарланған аудандар парктері - 10, тҧрғын
аудандағы бақтар - 3, гҥлзарлар - 0,5; реконструкциялау жағдайы ҥшін гҥлзарлардың
алаңы аз ӛлшемдерде болуы мҥмкін.
Парктер мен бақтардың жалпы теңгерімінде жасыл аймақ аумағы 70% кем емес
болуы керек.
6.8 Жазық аудандарда парктер салған кезде осы нормативтік қҧжаттаманың және ҚР
ҚН 2.03-04 талаптары орындалуы қажет.
6.9 Бульварлар мен жаяу жҥргіншілер аллеясы жаяу жҥргіншілер қозғалысының
жаппай ағындарына бағытталған жолдарда қамтамасыз етілуі тиіс. Бульварды
орналастыруды оның ҧзындығы мен ені, сондай-ақ кӛшедегі кӛлденең профильдегі орны
20
мен қҧрылыстың сәулет және жоспарлау шешімдерін ескере отырып анықтау керек.
Бульварларда және жаяу жҥргіншілер аллеясында қысқа мерзімді демалысқа арналған
орындар болуы керек.
Бульварлар ені бір жалғыз жаяу жҥргінші аллеясымен бірге қабылданады, кем
дегенде, тӛмендегілерде орналастырылған жағдайда:
кӛшелер««««««««««««««««««««««««««.18
жекелеген учаскелермен бір-бірімен және жиілікте жҥретін«««« 10.
6.10
1-3-кестеге сәйкес ғимараттардан, қҧрылыстардан, сондай-ақ ағаштар мен
бҧталарды техникалық жақсарту объектілерінен қашықтығы алынуы керек.
1-3-кесте. Ғимараттар, құрылыстар, сондай-ақ инженерлік абаттандыру
объектілерінен ағаштар мен бұтақтарға дейінгі арақашықтықтар
Ғимараттан, қҧрылыстан,
объектіден оське дейін
Ғимараттар, қҧрылыстар, объектінің инженерлік желісінің
арақашықтар, м,
қҧрылысы
ағаш
ағаш
діңгегі
кесектері
Ғимарат пен қҧрылыстың сыртқы қабырғасы
5,0
1,5
Трамвай жолағының шегі
5,0
3,0
Бақша жолының және жаяусоқпақтың шегі
0,7
0,5
Кӛшелердің жҥргінші бӛлігінің жиегі, жол жиегінің бекітілген
2,0
1,0
жолағының шеті немесе орлардың сағасы
Жарық беретін, трамвай желісінің мачтасы мен тіреуі, кӛпір тіреуі
4,0
-
және эстакада
Беткейдің тӛменгі жағы, террасалар және т.б.
1,0
0,5
Тіреу қабырғаның негізі немесе ішкі бӛлігі
3,0
1,0
Жерасты желілер:
- газ қҧбыры, кәріз
1,5
-
- жылу жҥйелері (канал қабырғалары, ҥнгіжол немесе тҥтіксіз
2,0
1,0
тӛсеу кезіндегі қабығы)
- су қҧбыры, дренаж
2,0
-
- қуат кабелі мен байланыс кабелі
2,0
0,7
Ескертпе
1 Бҧл нормалар 5 м артық емес диаметрі бар ағаштарға қолданылады және ҥлкен диаметрлі тәжі бар
ағаштар ҥшін кӛбейтіледі.
2 Электр желілерінен ағаштарға дейінгі арақашықтық электр қондырғыларын орнату ережелеріне сәйкес
қабылдануы тиіс.
3 Ғимараттардың жанында отырғызылған ағаштар санитариялық нормалар мен ережелердің және осы
нормативтік қҧжаттың талаптарына сәйкес тҧрғын және қоғамдық ғимараттардың оқшаулануына және
жарықтандыруына кедергі болмайды.
6.11 Қалалардың жасыл аймақтарында қалалық және ауылдық елді мекендерге ағаш
отырғызу материалын ҧсынуды ескере отырып, ағаш және бҧта ӛсімдіктерінің және гҥл
21
және жылыжай шаруашылықтарының питомниктерін қамтамасыз ету қажет.
Тәлімбақтардың алаңы халықты жалпыға ортақ пайдалану аймақтарымен, санитариялық-
қорғаныш аймағының мӛлшерін, бау-бақша және саяжай серіктестіктерінің аумақтарын
дамытудың, табиғи-климаттық және басқа да жергілікті жағдайлардың ерекшеліктерін
ескере отырып, халықты қамтамасыз ету деңгейіне қарай 3-5 м2/адам деген есеппен
қабылдануы тиіс. Гҥл-жылыжай шаруашылығының жалпы алаңы 0,4 м2/адам мӛлшерінде
қабылдануы тиіс.
6.12 Бау-бақша және саяжай серіктестіктерінің аудандары қоғамдық кӛлікпен қол
жетімділік қашықтықта, әдетте, 1,5 сағаттан аспайтын, ҥлкен және ірі қалалар ҥшін - 2
сағаттан аспайтын қашықтықта, сондай-ақ қала маңындағы аймақ жобасына немесе
аудандық жоспарлау жобасына сәйкес резервтіктегі аймақтардан тыс қалалық және
ауылдық елді мекендердің ҧзақ мерзімді дамуын ескере отырып орналасуы керек.
6.13 Жаяу жҥргінші жолдарын (жолдар, аллеялар, трассалар) жол желісі мҥмкіндігі
бойынша ең жақын жаяу жҥргіншілер қозғалысының бағыттарына сәйкес және ең тӛменгі
қашықтықты анықтау нҥктелерін, ойын алаңдарын және спорт алаңдарын ескере отырып,
ең тӛменгі беткейлерде тӛсеу керек. Жолдың ені екі бағытта мҥгедектік арбаға ӛту
мҥмкіндігін ескере отырып, 0,75 м (бір адамның жолақ ені) кӛп болады.
7 Қызмет кӛрсету мекемелері мен кәсіпорындарын жобалау ережелері
7.1 Қызмет кӛрсету мекемелері мен кәсіпорындарын қалалық және ауылдық елді
мекендер аумақтарына, қоғамдық жолаушылар кӛлігі желісімен ҥйлесімде қоғамдық
орталықтарды қалыптастыруды қарастыра отырып, еңбек қолданылатын және ӛмір
сҥретін орындарда орналастырған дҧрыс.
Қызмет кӛрсету мекемелері мен кәсіпорындарын есептеу кезінде белгіленген тәртіп
бойынша жасалатын қамтамасыз етілудің әлеуметтік нормативтерін қабылдау керек.
Қызмет кӛрсету мекемелері мен кәсіпорындарының саны мен олардың жер учаскелерінің
мӛлшерін ҧсынылған В қосымшаға сәйкес есептеуге болады.
Ескертпе - Осы бӛлімде және 6-Қосымшасында кӛрсетілмеген, қызмет кӛрсету мекемелері мен
кәсіпорындарының жер учаскелерінің орналасуын, сыйымдылығын және ӛлшемін, жобалауға арналған
тапсырма бойынша қабылдау керек.
(Өзгерт.ред. - ҚТҮКШІК 09.10.2018 ж. №215-НҚ бұйрық)
7.2 Қоғамдық әжетханаларды орналасу жағдайы бойынша жер асты және жер ҥсті,
қҧрылыс типі бойынша қҧрылысқа қосарлана салынған және қала аумағында жеке
орналасқандар деп, беріктігі бойынша стационарлық (беріктік және модульдік) және
уақытша деп бӛлген жӛн.
7.3 Стационарлық типтегі ғимараттар электрмен қамтамасыз етудің, арналық
кәріздің қалалық желісіне қосылатын қоғамдық әжетханалар болып табылады. Уақытша
әжетханалар қалалық желіге қосылмайды.
22
2*-кесте - Қызмет кӛрсету мекемелері мен кәсіпорындарының ғимараттардан
және жер телімдері шеккарасынан арақашықтықтары
Қызмет кӛрсету мекемелері мен кәсіпорындарының
ғимараттардан және жер телімдері шекарасынан ара-
қашықтықтары, м
Қызыл сызыққа дейін
тҧрғын ҥйлердің
жалпы
білім
қабырғаларына
беретін,
білім
Қызмет қӛрсету нысандары
дейін
беру интернат,
қалалар
ауылдық елді
мектепке
мекендерде
дейінгі
және
емдеу
мекемелерінің
ғимараттары
1
2
3
4
Мектепке дейінгі мекемелер
25 (5)
10 (3)
Инсоляция мен жарықтандыру
(ғимарат қабырғалары)
нормалары бойынша
Жалпы
білім
беретін
25
10
Инсоляция мен жарықтандыру
мекемелер
(ғимарат
нормалары бойынша
қабырғалары)
Екінші қайтара шикізаттарды
-
-
20*
50
қабылдау бӛлімшелері
Ӛрт қауіпсіздігі деласы
10
10
-
-
Дәстҥрлі
жерлеу
мен
(6)
(6)
Қазақстан Республикасы Ҧлттық
крематории бейіті
экономика министрінің
2015
жылғы 20 наурыздағы № 237
Кремациядан кейінгі жерлеуге
(6)
(6)
бҧйрығымен
бекітілген
арналған бейіт
«Ӛндірістік
объектілердің
санитариялық-қорғаныш
аймағын белгілеу бойынша
санитариялық-
эпидемиологиялық талаптар»
санитариялық қағидаларының
және Қазақстан Республикасы
Ҧлттық экономика министрінің
2015 жылғы 26 ақпандағы № 138
бҧйрығымен
бекітілген
«Зираттарға
және
жерлеу
мақсатындағы
объектілерге
қойылатын
санитариялық-
эпидемиологиялық талаптар»
санитариялық қағидаларының
талаптарына сәйкес
*2-кесте - Қызмет кӛрсету мекемелері мен кәсіпорындарының ғимараттардан
23
және жер телімдері шеккарасынан арақашықтықтары (жалғасы)
Жақшада-қызыл сызықтан қызмет кӛрсету нысандарының жер телімдері шекарасына дейінгі
арақашықтық
* Кіре берісі және терезелерімен.
Ескертпелер
1 Мектепке дейінгі, жалпы білім беретін мекемелер мен ауруханалар телімдері торапты жолдарға
тікелей жанаспауы керек.
2 Екінші қайтара шикізатты қабылдау бӛлімшелерін жас ағаштар алабымен оқшаулау керек және
оларға келетін автомобиль кӛлігі ҥшін ӛтетін жолдарды қарастыру қажет.
3 Аурухананың жер телімінде шаруашылық аймағына:және емдеу-жҧқпалы, жҧқпалы емес, патолого-
анатомиялық бӛлімдері бар корпустар аймағына жеке кіретін жолды қарастыру керек.
(Өзгерт.ред. - ҚТҮКШІК 25.12.2019 ж. №228-НҚ бұйрық)
(7.4 - 7.9-тармақтармен толықтырылды - ҚТҮКШІК 09.10.2018 ж. №215-НҚ
бұйрық)
7.4 Мекемелер мен сервистік кәсіпорындардың жер учаскелерінің ғимараттары мен
шекараларының арақашықтығы 2-кестеде келтірілгеннен кем емес болуы керек.
7.5 Қалалық есептеу орталықтарының мекемелері мен сервистік кәсіпорындарының
санын, қҧрамын және сыйымдылығын анықтаған кезде, ірі, ірі және ірі елді мекендерге
қозғалысқа жҧмсалатын уақытпен шектелген аймақта орналасқан басқа қалалық және
ауылдық елді мекендерден алдағы халықты қосымша ескеру қажет, ең ҥлкен қала
орталығы 2 сағаттан аспайды, шағын және орта қалалық орталықтарда немесе есеп
айырысу жҥйелерінің шағын орталықтарында - 1 сағаттан аспайды; тарихи қалаларда
туристер контингентін ескеру қажет.
7.6 Аппараттардың
(кабиналардың) болжамды саны орташа сипаттамаларға
негізделуі керек: - бір қҧрылғы (кабинаның) сыйымдылығы сағатына 20 адамды қҧрайды,
дәретханаға бару саны кҥнделікті жҥктің 10 %-ын қҧрайды (мың адам/ ағат «шыңы»).
Бульвар аумағында ені 25 метрден тӛмен және алаң аумағында жерасты дәретханалар
орналастырылады.
7.7 Тҧрғын ҥй қҧрылысында орналасқан мекемелер мен кәсіпорындардың
тҧрғындарға қызмет кӛрсету радиусын 2-1-кестеде кӛрсетілген шамадан кем емес деп
қабылданады.
2-1-кесте. Тұрғын үй құрылысында орналасқан мекемелер және
кәсіпорындармен халыққа қызмет кӛрсету радиусы
қызмет кӛрсету
қызмет кӛрсететін мекемелер мен кәсіпорындар
радиусы, м
1 Мектепке дейін мекемелер1:
- қалаларда
300
- ауылдық елді мекендерде және кіші қалаларды аз қабатты
500
қҧрылыста
24
2-1-кесте. Тұрғын үй құрылысында орналасқан мекемелер және
кәсіпорындармен халыққа қызмет кӛрсету радиусы (жалғасы)
2 Жалпы білім беру мектептері1
500
3 Дене шынықтыру сабақтар ҥшін ҥй-жайлар
500
4 Тҧрғын аудандардың дене шынықтыру, спорт орталықтары
1500
5 Қалалардағы емханалар және олардың филиалдары2
1000
6 Қалалардағы балалар асханасының тарату бӛлімдері:
- кӛп қабатты;
500
- аз қабатты қҧрылыстарда
800
7 Қалалардағы дәріханалар:
- кӛп қабатты;
500
- аз қабатты қҧрылыстарда
800
8 Сауда, қоғамдық тамақтану және жергілікті маңызы бар
тҧрмыстық қызмет кӛрсету кәсіпорындар:
Қалаларда:
- кӛп қабатты;
500
- аз қабатты қҧрылыстарда
800
Ауылдық елді мекендерде
2000
9 Байланыс бӛлімдер және жинақтау банкінің филиалдары
500
1Бҧл қызмет радиусы мамандандырылған және сауықтыратын мектепке дейінгі мекемелер мен жалпы
білім беру мектептерге (тіл, математика, спорт және т.б.) қолданылмайды.
Ауылдық жерлердегі орта мектептерге қызмет кӛрсету радиусы 2-2-кестеге сәйкес қабылданады.
Жағалау сызығының және басқа табиғи және ландшафтық факторлардың контурын және жобалау
тапсырмалары ҥшін тиісті негіздемені қайта қҧру жағдайында кҥрделі жоспарлау қҧрылымдары бар елді
мекендерде (ҧзартылған конфигурация және т.б.), қолжетімді радии 10% -ға дейін ҧлғайтылуы мҥмкін ,
сондай-ақ кӛліктік қолжетімділік радиусының ішінде.
Жалпы білім беру оқу орындарының орналасуына кӛлікке қолжетімділік қашықтықта: бастауыш сынып
оқушылары ҥшін - 15 минут (бір жол), басқа деңгейдегі студенттер ҥшін - 50 минуттан аспауы керек (бір жол).
2 Ауылдық жерлерде дәрігерлік амбулаториялар, амбулаториялық-емханалық мекемелер, фельдшерлік-
акушерлік пункттер мен дәріханалардың болуы 30 минуттан кейін (кӛлікті пайдаланумен).
Ескертпе
1 Шӛл және жартылай шӛлдер аймағында кҥрделі рельеф жағдайында кестеде кӛрсетілген радиустар
30% -ға дейін кеміту керек.
2 Бастауыш білім беру жалпы білім беру мектептерге оқушылардың кӛзқарастарының жолдары (1-4
сыныптар) бір кӛшенің басты кӛшелерінің жолын кесіп ӛтуге болмайды.
7.8
Кәсіпорындар мен қызмет кӛрсету кәсіпорындарын жобалау кезінде жер
учаскелерінің арақашықтығы мен шекаралары 2-2 кестеден алынып отыр.
25
2-2-кесте. Ауылдық жерлерде жалпы білім беру мекемелерін орналастыру
Жаяу жҥру
Кӛлік қатынасы
қолжетімділігінің
қолжетімділігінің радиусы
Білім деңгейі
радиусы кӛп емес, км
артық емес, мин.
(бір жаққа)
Бастапқы білім
2 артық емес
15 артық емес
Орта және орта білім берудің негізгі
4 артық емес
30 артық емес
тҥрлері (жалпы орта білім, техникалық
және кәсіптік білім)
Ескертпе
1 Орташа радиохабарларға қызмет кӛрсетудің жалпы ҧзақтығы 15 км аспайды.
2 Реконструкциялау шарттарына сәйкес, жобалауға байланысты кӛрсетілетін радиусы қолжетімділігі,
сондай-ақ кӛліктік қолжетімділік радиусының ҧзындығы 10 %-ға дейін артады.
3 Кӛліктік қызмет кӛрсетуді қамтамасыз ететін кӛлік қызметтері, 1 км қашықтықтан тҧратын оқу
ғимараттары. Тҧрақты жерге жету ҥшін 500 м қашықтықта болады.
Кӛлік аялдамалары кӛлік қҧралының жабық бӛлігінен 250 м қашықтықта орналасқан және бӛлек
жолдармен жҥретін жолдардан қорғалған ҥш жаққа салынған болуы тиіс.
4 Кӛліктік қызмет кӛрсетудің шекті рҧқсат етілген мәннен артық қашықтықта тҧратын қатысушылар
ҥшін, сондай-ақ қолайсыз ауа-райы жағдайлары кезінде кӛлікке қол жеткізу мҥмкіндік болмаған кезде ҚР ҚН
3.02-01-2007 талаптарына сәйкес мектеп жанында интернатта кӛздеу қажет.
7.9 Қалада уақытша дәретханаларды жобалау кезінде санитариялық-гигиеналық,
эпидемиологиялық және экологиялық нормалар талап етіледі.
8* Кӛлік пен кӛше жолдары желілерін жобалау мен ұйымдастыру ережелері
8.1* Жалпы талаптар
Кӛшелер мен жолдардың және кӛлік қиылысының ӛткізушілік қабілеті,
автомобильдерді сақтау орындарының саны
1000 адамға:
3-4 ведомостволық
автомобильді қоса,
250-300 автомобиль, парктің қҧрамына байланысты
35-55 жҥк
автомобильдері деп алып, есепті мерзімдегі автомобильмен қамтамасыз ету деңгейінен
шыға отырып анықталуы тиіс. Аз қабатты қҧрылыс алаңдары ҥшін жеңіл
автомобильдермен қанағаттану деңгейін есепті мерзімде 1000 тҧрғынға 400 бірлік деп
қабылдау қажет. Мотоциклдер мен мопедтер санын 100 мыңнан астам тҧрғыны бар
қалалар ҥшін 1000 адамға 65-115 бірлік, ал қалған елді мекендер ҥшін 115-165 бірліктен
деп қабылдауы қажет. Автомобильмен қамтамасыз ету деңгейінің кӛрсеткіші жергілікті
жағдайларға байланысты тиісті негіздемелер болған жағдайда нақтылана алады.
Автотҧрақтардағы бір автомобиль тҧрағы ҥшін учаскенің алаңын
3-кесте бойынша
қабылдау қажет; тҧрақтар ҥшін бӛлінген учаскелердің кӛшелер мен ӛткелдердің жҥргінші
бӛліктерімен жанасқан жағдайда - автомобильге 18,0 м2.
26
Автомобильдер ҥшін тҧрақтардағы ӛтетін жердің ҧсынылатын енін
4-кестеге
сәйкес қабылдау қажет. Қала орталығына басқа елді мекендерден және транзит келетін
автомобильдер саны арнайы есеппен анықталады.
3-кесте - Автотҧрақтардағы бір автомобиль тҧрағы ҥшін учаскенің алаңы
Кӛлік қоятын ғимарат
Орынға бӛлінген жалпы шаршы метр
Жер бетіндегі кӛлік қоятын орын
25-30
Кӛпқабатты/жерасты
30-37
4-кесте
- Автотҧрақтағы автомобиль қатарлары арасындағы ӛтетін жолдың
ҧсынылатын ең аз ені
Кӛлік қоятын орын
Кӛлік ағыны
Ӛтетін жердің ені, м
Кӛлік қоятын жердің
бҧрышы, градус
ені
90
Екі жақты
6,95
Толық ені 3,0
90
Біржақты
6,0
Толық ені 3,0
60
Біржақты
4,2
3,0
45
Біржақты
3,6
3,0
Мҥгедек адамдардың жеке кӛлік қҧралдарына арналған орындар халықтың жҥріп-
тҧруы шектеулі топтары ҥшін қолжетімді кіреберіске, қоғамдық ғимаратқа жақын жерде -
50 м, ал тҧрғын ғимараттарда - 100 м аспайтын қашықтықта кӛзделеді. Халықтың жҥріп-
тҧруы шектеулі топтарының кӛлік қҧралдарын қоятын орындардың саны ҚР ЕЖ 3.06-101-
2012 сәйкес кӛзделеді. Мҥгедек адамдардың кӛлік қҧралдарына арналған тҧрақ
орындарының ені кемінде 3,66 м және ҧзындығы кемінде 5,38 м деп жобаланады.
Халықтың жҥріп-тҧруы шектеулі топтары ҥшін тҧрақ орындарының еңісі
2
%-дан
аспайды.
Қалада жҧмыс істейтін жерлерден жҧмыс орындарына жету уақыты (бір жақты)
жҧмыс істейтін жҧмыскерлердің 90 % ҥшін, мың адам қала тҧрғындары ҥшін:
2000
45
1000
40
500
37
250
35
100 және аз
30
Кҥнделікті келушілердің басқа қалалардан қала орталығында жҧмыс істеуі ҥшін
кӛрсетілген уақытты пайдалану мӛлшерлемесін ҧлғайтуға болады, бірақ екі еседен артық
емес.
Ауылдық елді мекендердің тҧрғындары ҥшін ауыл шаруашылық кәсіпорнында
еңбек қозғалысына (жаяу жҥргіншілерге немесе кӛлік қҧралдарына) жҧмсалатын уақыт,
әдетте, 30 минуттан аспауға тиіс.
Ескертпе
- қалалық тҧрғындарының есептік санының аралық мәндері ҥшін
кӛрсетілген уақыт нормаларын интерполяциялау қажет.
(Өзгерт.ред.
- ҚТҮКШІК
09.07.2021 ж. №98-НҚ бұйрық)
8.2 Кӛшелер мен жолдар тораптары
8.2.1 Сығылысқан жағдайда (жаңғырту) торапты жолдарда автокӛлік қҧралдарының
27
тасымалдау қозғалым ҧйымдастыруда жер ҥсті (жер асты) нҧсқасына рҧқсат етіледі.
(8.2.1-1
- 8.2.1-22 тармақтармен толықтырылды - ҚТҮКШІК 09.10.2018ж.
№215-НҚ бұйрық)
8.2.1-1 Елді мекендердің кӛше-жол желісі кӛшелер мен жолдардың функционалды
мақсатын, кӛлік қарқындылығын, велосипед пен жаяу жҥргіншілердің қозғалысының,
аумақтың архитектуралық және жоспарлы ҧйымдастырылуын және ғимараттың сипатын
ескере отырып ҥздіксіз жҥйе тҥрінде қҧрылуы тиіс. Кӛше-жол желісінің қҧрылымында
магистральдық және жергілікті маңызы бар кӛшелер мен жолдарды, сондай-ақ басты
кӛшелерді бӛлу қажет. Кӛшелер мен қала жолдарының категориясы
5-1-кестеде
келтірілген жіктеуге сәйкес белгіленеді.
Негізгі жолдардың магистральдық жолдарының шетінен тҧрғын ҥй қҧрылысын
реттеу сызығына дейін кемінде 50 м қашықтыққа, егер МҚН 2.04-03-2005 талаптарына сай
келетін шуды қорғау қҧралдары пайдаланылса, кемінде 25 м.
Кӛшедегі негізгі жолдың шетінен, қҧрылыс жолдарындағы жергілікті немесе
қосарланған жолдардың шетіне дейінгі қашықтық 25 м-ден аспайды. Бҧл қашықтықты
асып кеткен жағдайда, ӛрт сӛндіру машиналарына ӛту ҥшін жарамды 6 м жолақ ҥшін
қҧрылыс сызығынан 5 м қашықтықта орналасады.
Қаланың кӛшелері мен жолдарының бағаланған параметрлері 5-2-кестеде, ауылдық
елді мекендерде - 5-3-кестеде келтірілген.
5-1-кесте - Кӛшелер мен қалалардың жолдары және олардың мақсаттары
Елді мекендер
Кӛшелер мен
топтары
жолдардың
жалпыға ортақ
Кӛшелер мен жолдардың негізгі мақсаты
санаты
жолдардың
аналогы
Магистральдық
I-II
Аса ірі және ірі қалалардағы, округтердегі және
жолдар:
кенттердегі жҥрдек кӛлік байланысы: сыртқы
автомобиль жолдарына, әуежайға, жаппай демалатын
ЖҚ жҥрдек
ірі аймақтарға шығу және қоныстану жҥйесіне қоныс
қозғалысы:
аудару. Әртҥрлі деңгейдегі магистральдық
кӛшелермен және жолдармен қиылысу
РҚМЖ
I-II
Тҧрғын ҥй қҧрылысынан тыс жҥзеге асырылатын
реттелетін
жекелеген бағыттардағы және басымдықпен жҥк
қозғалысы
қоғласы учаскелеріндегі аса ірі және ірі қалалардың,
округтердің, қалалық қоныстардың аудандары
арасындағы кӛліктік байланыс, сыртқы автомобиль
жолдарына шығу, бір деңгейде кӛшелермен және
жолдармен қиылысу
28
жалпы қалалық
I-II
Аса ірі, ірі және ҥлкен қалалық округтердегі және
маңызы бар:
қалалық қоныстардағы тҧрғын, ӛндірістік аймақтар
Магистральдық
және қоғамдық орталықтар, сондай-ақ басқа да
жолдар:
магистральдық кӛшелер, қалалық және сыртқы
автомобиль жолдары арасындағы кӛліктік байланыс.
ҤҚМ ҥздіксіз
Әртҥрлі деңгейдегі негізгі бағыттар бойынша кӛлік
қозғалысы:
қозғалысын қамтамасыз ету
РҚМЖ
I-II
Тҧрғын, ӛндірістік аймақтар және қалалық округ
реттелетін
орталықтары, қалалық қоныстар, жоспарлау
қозғалысы
аудандарының орталықтары арасындағы кӛліктік
байланыс; магистральдық кӛшелер мен жолдарға
және сыртқы автомобиль жолдарына шығу. Бір
деңгейдегі магистральдық кӛшелермен және
жолдармен қиылысу
Аудандық
II
Тҧрғын аудандардың, сондай-ақ тҧрғын және
маңызы бар:
ӛндірістік аймақтар, қоғамдық орталықтар
арасындағы кӛліктік және жаяу жҥретін жолдар,
басқа магистральдық кӛшелер мен жолдарға шығу
5-1-кесте - Кӛшелер мен қалалардың жолдары және олардың мақсаттары
(жалғасы)
жаяу жҥретін -
II
жаяу жҥретін - кӛлік байланыстары (кӛбінесе
кӛлік
қоғамдық жолаушы кӛлігі) жоспарлау ауданында
Жергілікті маңызы
III
Кӛлік қозғалысы (жҥк және қоғамдық кӛлікті
бар кӛшелер мен
жібермей) және жаяу жҥргіншілер аудандары
жолдар:
(шағын аудандар) аумағындағы ӛтпелі жолдар,
УДМ
магистральдық жаяусоқпақтар мен реттелетін
Тҧрғын ҥй
қозғалыстағы жолдар
қҧрылысындағы
кӛшелер
ғылыми-ӛндірістік,
III
Аймақтар шегінде басымдықпен жеңіл және жҥк
ӛнеркәсіптік және
кӛлігінің кӛліктік байланысы, магистральдық
коммуналдық-
жолдарға шығу. Кӛшелер мен жолдардың
қоймалық
қиылысуы бңр деңгейде орындалады
аймақтарда
(аудандар)
кӛшелер мен
жолдар
29
жаяу жҥретін
III
Еңбек ететін орындармен, қызмет кӛрсететін
кӛшелер мен
мекемелермен және кәсәпорындармен, оның
жолдар
ішінде қоғамдық орталықтар , демалыс орындары
және қоғамдық кӛліктің аялдама орындар шегінде
жаяу жҥретін байланыстар
Парк кӛшелері
III
Басымдықпен жеңіл автомобиль қозғалысы ҥшін
парктер және орман пактері шегінде кӛліктік
байланыстар
Ӛтпе жолдар
III
Кӛлік қҧралдарының тҧрғын, қоғамдық
ғимараттарға, мекемелерге, кәсәпорындарға және
шағын аудандардың (орамдар) аумағынндағы
басқа да объектілерге кіруі
Велосипедке
-
Кӛліктің басқа да тҥрлерінен бос трассалар
арналған жолдар
бойынша
Ескертпелер
1 Мәтінде мынадай белгілер қолданылады:
жылдам жҥретін жолдар - ЖЖ; реттелетін қозғалысы РҚМЖ; жалпыға ортақ маңызы бар негізгі
кӛшелер мен жолдар: ҥздіксіз қозғалыс - ҤМЖ; реттелетін қозғалысы - РҚМК; аудандық маңызы бар
негізгі кӛшелер - РМ; жҥк тасымалы жолдары - ЖҚ; кӛшелер мен жергілікті маңызы бар жолдар - ЖКЖ.
2 Негізгі ережелер, әдетте, кӛлік-жаяулық, пневматикалық-кӛліктік және кӛшпелі кӛшелерден
тҧрады және жалпыға ортақ сәулет-жоспарлау кеңістігін қҧру болып табылады.
5-1-кесте - Кӛшелер мен қалалардың жолдары және олардың мақсаттары
(жалғасы)
3 Мӛлшер мен жоспарлау қҧрылымдарының қалаларына тәуелділіктен басталатын негізгі санаттары
мен жолдары олардың қозғалысына қосылуға немесе олардың ӛздерін толықтыруға кӛмектеседі. Егер еңбек
жағдайлары бойынша есеп айырысу уақытын ескере отырып, осы аталған нормалармен белгіленген
мерзімге сәйкес келетін, негізгі жолдар мен жолдар бойынша арнайы сандарды алу арқылы осы қалалардың
топтары ҥшін қалалық топқа енгізілген.
4 Сондай-ақ аудандық маңызы бар кӛшелерге арналған трасса немесе жаяусоқпақ троллейбус-жаяу
жҥргінші немесе автобус-жаяу жҥргінші қозғалыс ҧйымының қоғамдық кӛлігімен тасымалдауға ғана қажет
болатын учаскелерге арналған.
5 Тарихи қалалар, жалпы тарихи орындардың аумағы арқылы тарихи тастығы арқылы ӛтетін кӛлік
қҧралдарының қозғалысын ӛтеуді немесе жоюды алдын ала қарастырады: магистральдық жаяусоқпақтың
қҧрылысы, кӛліктермен шектелетін кӛліктер, аулалар мен аймақтармен шектелген; осы қиманың периметрі
бойынша ең алдымен автокӛліктерді орналастырады.
5-2-кесте - Қалалардың кӛшелер мен жолдардың есепті параметрлері
Жылдам-
Жоспар-
Жаяу
Жолдар мен
дықтың
дағы
Ең ҧзын
жҥргін-
Жолақ
Жолақ
кӛшелердің санаты
есепті
қисық-
бойлық
шілер
ені, м
саны
қозғалысы,
тардың аз
беткей, +
бӛлігінің
км/сағ.
радиусы, м
ені, м
30
Магистральдық жолдар:
жылдам қозғалыс
120
3,75
4-8
600
30
-
ЖҚ
реттейтін қозғалыс
80
3,50
2-6
400
50
-
РҚМЖ
Магистральдық кӛшелер
жалпы қалалық маңызы бар:
Ҥздіксіз қозғалыс
100
3,75
4-8
500
40
4,5
ҤҚМ
реттейтін қозғалыс
80
3,50
4-8
400
50
3,0
РҚМК
Аудандық маңызы бар:
кӛлік-жаяу жҥретін
70
3,50
2-4
250
60
2,25
жаяу жҥретін -
50
4,00
2
125
40
3,0
кӛлік
Жергілікті маңызы бар кӛшелер мен жолдар: КЖМ
Тҧрғын ҥй
40
3,00
2-3*
90
70
1,5
қҧрылысындағы
30
3,00
2
50
80
1,5
кӛшелер
5-2-кесте - Қалалардың кӛшелер мен жолдардың есепті параметрлері
(жалғасы)
Жолдар мен
Жылдам-
Жоспар-
Жаяу
кӛшелердің санаты
дықтың
Жола
дағы
Ең ҧзын
жҥргін-
Жолақ
есепті
қ
қисық-
бойлық
шілер
ені, м
қозғалысы,
саны
тардың аз
беткей, +
бӛлігінің
км/сағ.
радиусы, м
ені, м
ғылыми-ӛндірістік,
ӛнеркәсіптік және
коммуналдық-
қоймалық
50
3,50
2-4
90
60
1,5
аймақтарда
40
3,50
2-4
90
60
1,5
(аудандар)
кӛшелер мен
жолдар
Парк кӛшелері
40
3,00
2
75
80
-
Ӛтпе жолдар:
негізгі
40
3,00
2
50
70
1,0
Екінші дәрежелі
30
3,50
1
25
80
0,75
31
жаяу жҥретін кӛшелер :
негізгі
-
1,00
Есеп
-
40
Жоба
бойы
бойынша
нша
Екінші дәрежелі
-
0,75
Сол да
-
60
Сол да
Велосипедке арналған жолдар:
жекеше
20
1,50
1-2
30
40
-
жекеленген
30
1,50
2-4
50
30
-
* Жеңіл автомобильдер тҧрақтары ҥшін бір жолақты пайдалануды ескере отырып
Ескертпе
1 Кӛшелер мен жолдардың ені кӛлік пен жолаушылардың қарқынды қозғалысына, (кӛлік жолдар,
жерасты коммуникацияларды, жаяусоқпақ, жасыл екпелер және басқаларды ӛткізу ҥшін техникалық
жолдар) элементтердің кӛлденең қыры шегінде орналастырылған қҧрамына байланысты есеппен,
санитариялық-эпидемиологиялық талаптарды және азаматтық қорғаныс талаптарды ескере отырып
анықталады. Қызыл сызықтар шенберіндегі кӛшелер мен жолдардың ені: магистральдық жолдар - 50-75
м, магистральдық кӛшелер - 40-80 м, жергілікті манызы бар кӛшелер мен жолдар - 15-25 м.
2 Кҥрделі жер бедері немесе реконструкциялау жағдайында, сондай-ақ жоғары қала қҧрылысы
қҧндықдықтары аймақтарында аумақты қозғалыстың жҥрдек жолдар және ҥздіксіз қозғалыстағы кӛшелер
ҥшін жоспарда қисық радиустарды азайта және кӛлденең еңістердеді арттыра отырып есептік
жылдамдықты сағатына 10 км тӛмендетуге рҧқсат етіледі.
5-2-кесте. Қалалардың кӛшелер мен жолдардың есепті параметрлері
(жалғасы)
3 Магистральдық кӛшелерде және жолдарда автобустар мен троллейбустарды жҥргізу ҥшін ҥлкен, ірі
және аса ірі қалаларда ені 4 м шеткі жолақты кӛздеу қажет; жҧмыс уақытында автобустарды ӛткізу ҥшін
сағатына 40 бірліктен астам, ал реконструкциялау жағдайында - сағатына 20 бірліктен астам кезінде
қарқындылығы кезінде ені 8-12 м болатын ерекше жҥргінші бӛлікті орнатуға рҧқсат етіледі. Негзінен жҥк
автомобильдері жҥретін магистарльдық жолдарда қозғалыс жолағының енін 4 м дейін арттыруға рҧқсат
етіледі.
4 Жаяу жҥргіншілер жолдары мен жаяусоқпақтар еніне киоскілерді, орындықтарды және т.б.
орналастыру ҥшін қажет алаңдар қосылмайды.
5 Жергілікті жерлерде қысқа қарәкелетін аумақтың кӛлемі 200 м3/м астам болғанда магистральдық
кӛшелердегі жаяусоқпақтардың енін жобалауға арналған тапсырма бойынша қабылданады, бірақ 3 м кем
емес.
6 Жергілікті маңызы бар кӛшелерді реконструкциялаған жағдайда, сондай-ақ есептік жаяу жҥру
қозғалысы сағатына 50 адамнан кем болмаған кезде екі бағытта ені 1 м жаяусоқпақтар және жол тӛсемдерін
орнатуға рҧқсат етіледі.
7 Жаяусоқпақтар ғимараттың қабырғаларымен, тіреуіш қабырғалармен немесе қоршаулармен тікелей
жанасып жатқан кезде олардың енін 0,5 м кем емес ҧлғайтқан жӛн.
8 Перспективалық қҧрылыс ҥшін аумақты және жерасты кеңістікті міндетті тҥрде резервтеп, кӛліктер
мен жҥргіншілер қозғалысының нақты мӛлшерін ескере отырып, магистральдық кӛшелер мен жолдардың,
кӛліктік қиылысу жолдарының есептік параметрлеріне кезең-кезеңмен қолжеткізуді кӛздеуге рҧқсат етіледі.
9 Шағын, орташа және ҥлкен қалаларда, сондай-ақ реконструкциялау жағдайында және кӛліктің бір
32
жақты қозғалысын ҧйымдастыру кезінде жалпы қалалық мағызы бар магистральдық кӛшелерді жобалау
ҥшін аудандық маңызы бар магистральдық кӛшелердің параметрлерін пайдалануға рҧқсат етіледі.
10 Жҥргінші бӛліктің екі жағынан ені 0,5-1,0 м ені болатын ірілендірілген жол жиектерін ҧйымдастыруға
рҧқсат етіледі.
5-3-кесте - Ауылдық елді мекендердің кӛшелер мен жолдарының есептік
параметрлері
Ауылдық
Қозғалыстың
Жаяу-
кӛшелер мен
Қозғалыс
есептік
Қозғалыс
соқпақтың
жолдардың
Негізгі мақсаты
жолдың
жылдамдығы,
жолдың ені, м
жаяу жолдың
санаты
саны
км/с
ені, м
Кенттік жол
Ауылдық елді
мекеннің жалпы
желілірдің
60
3,5
2
-
сыртқы
жолдарымен
байланысы
Бас кӛше
Тҧрғын
аумақтардың
қоғамдық
40
3,5
2-3
1,5-2,25
орталықтармен
байланысы
5-3-кесте - Ауылдық елді мекендердің кӛшелер мен жолдарының есептік
параметрлері (жалғасы)
Тҧрғын ҥй қҧрылысындағы кӛше:
Негізгі
Тҧрғын
аумақтарының
бас кӛшемен
қарқынды
40
3,0
2
1,0-1,5
қозғалыс
бағдарлары
бойынша ішкі
байланысы
Екінші дәрежелі
Басты тҧрғын
(тҧйық кӛше)
кӛшелермен
30
2,75
2
1,0
байланыс
Ӛтпе жол
Квартал ішінде
орналасқан
0 немесе 1,0
тҧрғын ҥйлердің
20
2,75-3,0
1
(мҥмкіндік
кӛшемен
болғанша)
байланысы
33
Шаруашылық
Жеке малдын
ӛтпе жол, мал
жолы және ҥй
жолы
жанындағы
30
4,5
1
-
учаскелерге жҥк
таситын кӛліктің
жолы
5-4-кесте - Кӛлденең қисықтардағы әрбір жолақты кеңейту
Қисық радиусы, м
Әрбір жолақ ҥшін кеңейту, м
700-800
0,2
500-600
0,25
400
0,30
300
0,35
200
0,4
150
0,5
100
0,7
80
1,0
60
1,0
50
1,2
40
1,5
8.2.1-2 Жалпыға бірдей маңызы бар кӛшелерде қисық сызықтар жоспарда керісінше
ҧштасқанда, олардың арасындағы тікелей кірістіру 50 м кем емес.
8.2.1-3 Жалпыға бірдей маңызы бар негізгі кӛшелер маршрутының тегістігін
қамтамасыз ететін ӛтпелі қисықтар маршруттың мынадай элементтерінде қолданылуға
тиіс:
- тік учаскелер және
2000 м және одан аз радиусты шеңбер қисық сызықты
учаскелер;
- жоспардағы бір жақты шеңберлі қисықтар, егер олардың радиусы 1,3 еседен артық
болса;
- кері шеңберлі қисықтары.
8.2.1-4 Ӛтпелі қисықтардың ең аз ҧзындығын 5-5-кестеден алынады.
5-5-кесте - Ӛтпелі қисықтардың ең аз ұзындығы
Шеңберлі
қисық
1000-
150
200
250
300
400
500
600-1000
радиусы, м
2000
Ӛтпелі
қисықтың
60
70
80
90
100
110
120
100
ҧзындығы, м
Ескертпе - Кешенді қала қҧрылысы жағдайында тиісті техникалық-экономикалық негіздемен тек
қана айналдыру қисықтары қолданылуы мҥмкін.
8.2.1-5 Жалпы қалалық маңызы бар кӛшелердің бағыттарын жобалау кезінде:
34
- жоспардағы қисық сызықтарды жолдың бҧрылу бҧрыштарының аз мәндерінде 5-6-
кестеге сәйкес қабылданады;
- тік кӛлденең қисықтарды ӛздерінің орталықтарымен сәйкестендіре отырып,
кӛлденең қисық сызықтан тік кӛлденең қисықтардың ҧзындығынан біршама артуы тиіс;
- жоспардағы қисық сызықтың шығу нҥктесі дӛңес тік қисықтың шыңында, кем
дегенде, 5-7-кестеде кӛрсетілген қашықтыққа орналастырылуы тиіс.
5-6- кесте - Жоспардағы қисық сызық радиусы сызықтың кіші бұрыштарында
Айналу бҧрышы, град.
1
2
3
4
5
6
8
10
Қисықтың ең аз радиусы,
20000
10000
6000
5000
4000
4000
3000
3000
м
5-7- кесте - Жоспардағы қисықтың шығу орны
Жоспардағы радиустардың қисық шығу пайда болуы, м
Кӛріну қашықтығы, м
600
1000
1500
2000
2500
200
40
45
55
60
65
150
30
35
45
50
55
100
20
25
35
40
8
8.2.1-6 Кӛшелерді жоспарлағанда жоспардағы және профильдегі трасса бойымен 5-
8-кестеде кӛрсетілгеннен кем емес кӛрінуді қамтамасыз етіледі.
5-8-кесте. Кӛшелерді жоспарлағанда жоспардағы және профильдегі трасса
бойымен кӛріну
Кӛріну қашықтығы, м
Кӛше мен автомобиль жолдарының санаты
Жолдың бет жағы
Қарсы кӛліктің
Магистральдық кӛшелер:
жалпы қала мақсатындағы: МУРД
100
200
аудандық маңызы бар, РД
100
200
Жергілікті маңызы бар кӛшелер мен
жолдар: УДМ
тҧрғын ҥйлердегі кӛшелер
75
150
ӛндірістік алаңдардағы кӛшелер
75
150
8.2.1-7 Жоғары кӛтеру аймағында ең ҥлкен кӛлбеу учаскелердің барынша ҧзындығы
5-9-кестеден алынады. Кӛтерілу бӛлігінің ҧзындығының ҥлкен болған жағдайда бір жолақ
қосу керек. Кӛтерілуден кейін қосымша жолақтың ҧзындығы 50 м-ден 200 м дейін
болады.
5-9-кесте - Ең үлкен градиенттік учаскелерді шектеу
35
Ҧзындық кӛлбеуі, ‰
30
40
50
60
Учаскенің шекті ҧзындығы, м
1200
600
400
300
8.2.1-8 Жалпықалалық маңызы бар магситарльдық кӛшелерде, жҥріс бӛлігінің екі
жағында қауіпсіздік жолақтары - ҥздіксіз қозғалысы ҥшін ені 0,75 м, реттелетін қозғалысы
ҥшін - 0,5 м болуы керек.
8.2.1-9 Кӛшелердің кӛлденең профилінің жекелеген элементтерін және қозғалыс
бағыттарының әрқайсысын бӛлу ҥшін белдеулерді бӛлу керек. Орталық бӛлгіш белдіктер
жолдың дәл сол деңгейінде, олардың таңбалануымен жасалады. Бӛлу жолақтарының ені 5-
10-кестеден алынады.
5-10-кесте - Бӛлу жолақтарының ені
Жолақтың ені, м
Магистральдық жолдар
Жергілікті
жалпы қалалық маңызы бар
маңызы бар
кӛшелер,
Жолақтың орналасуы
ҥздіксіз
реттелетін
аудандық
Тҧрғын ҧй
қозғалысы
қозғалысы
маңызы бар
салынған
бар
бар
аудандағы
кӛшелер
Орталық бӛлу жолағы
4,0
4,0
-
-
Негізгі жҥріс бӛлігі мен
жергілікті
жҥрулер
3,0
3,0
-
-
арасындағы
Жолдар
мен
3,0
3,0
3,0
2,0
жаяусоқпақтардың арасында
Ескертпе
1 Реконструкциялау жағдайында магистральдық жҥріс бӛлігінен және негізгі қалалық кӛшелердегі
жергілікті жолдар арасында бӛлінетін жолақтардың енін 2 метрге дейін азайтуға жол беріледі.
2 Қолданыстағы ғимараттардың жағдайында негізгі қалалық кӛшелердегі орталық бӛлгіш сызықтың
енін 2 метрге дейін азайтуға болады.
8.2.1-10 Жолдың аяқталу жолдары мен жолдардың соңында кӛліктерді айналдыру
ҥшін кем дегенде 16 м диаметрі бар аралдар бар учаскелерді және қоғамдық кӛлік
қҧралдарын айналдыру ҥшін тҥпкілікті пунктті қҧрастырған кезде кемінде
30 м.
Айналымдағы тҧрақ орындарын пайдалануға жол берілмейді.
8.2.1-11 Кӛше мен жолдардың жаяусоқпақтарының ң және бӛлгіш белдіктерінің бойымен
ӛтетін жолдың қисық сызығының радиусын кемінде мынадай деп қабылданады, м:
- негізгі кӛшелер мен реттелетін қозғалыс жолдары ҥшін - 8;
- жергілікті маңызы бар - 5;
- кӛлік аудандарында - 12.
Шектелген жағдайларда және қайта қҧру кезінде негізгі кӛшелердің қисықтық
радиусы және реттелетін қозғалыс жолдары кемінде 6 м, кӛлік аудандарында - 8 м болуы
36
тиіс.
Тҧйық болмаған кезде, сондай-ақ қисықтықтың ең аз радиустарын қолданған
жағдайда кӛшелер мен жолдардың жҥріс бӛлігінің ені әрбір жолақ ҥшін шеткі бӛлу
жолақтары немесе сыртқы жағынан кеңейту арқылы 1 м-ге дейін артуы керек, бҧл.
Ескертпе - Қоғамдық кӛлікте (трамвай, троллейбус, автобус) қисықтық радиусы осы кӛлік тҥрлерін
пайдаланудың техникалық талаптарына сәйкес белгіленеді.
8.2.1-12 Автомобиль жолдарының қиылыстары мен қосылыстары еркін жерлерде
және қиылысатын немесе жалғасатын жолдардың тікелей учаскелерінде орналасады.
Жол қиылыстарында нақты қарқындылық қозғалыс бағытында жазылуға және жол
қозғалысы қауіпсіздігінің деңгейін бҥкіл кесіп ӛтудің авариялық жағдайына байланысты
анықталады.
Автомобильді тоқтату ҥшін кӛріну қашықтығынан қиылысатын жолдардағы жолдың
бойлық беткейлері 40 ‰ аспауы тиіс.
8.2.1-13 Жол қиылыстарының ӛткізу қабілетін арттыру ҥшін оларға қосымша
жолақтарды орнату керек. Қосымша жолдың ҧзындығы кемінде 50 м, ал қосымша жолдың
ені 30 м қҧрайды.
8.2.1-14 Әр тҥрлі деңгейдегі қиылыстардағы қисықтар радиусы 100 м (болжалды
жылдамдық 50 км/сағ), сол жақ пандустарда - 30 м (болжалды жылдамдықпен 30 км/сағ.)
оң жақ жҥретін жолдар ҥшін алынады.
Ескертпе - Тиісті техникалық-экономикалық негіздемені қалпына келтіру жағдайында оң жақ жҥретін
жолдардың радиусын 20-30 км дейін тӛмендетуге жол беріледі, бҧл 20-25 км/сағ жылдамдықтың қозғалыс
жылдамдығын тӛмендетеді.
8.2.1-15 Темір жолмен ӛтетін магистральдық жолдардың қиылыстары станциялар
шегінде және маневрлік жолдардан тыс жерлерде, негізінен қиылысатын жолдардың
тікелей учаскелерінде жобаланады. Бір деңгейдегі қиылысатын жолдар арасындағы ӛткір
бҧрыш 600-ден кем болмайды.
Негізгі кӛшелерді әртҥрлі деңгейдегі теміржолдармен қиылысқанда, теміржол
рельсінің басы жоғарғы бӛлігінен ӛтетін жол ӛтпесінің қҧрылымының тӛменгі жағына
дейін МЕМСТ 9238 талаптарына сәйкес болуы керек.
8.2.1-16 Қалалық жоспарлау жағдайына сәйкес жаяу жҥргіншілер қозғалысына жол
берілмейтін жолдарда, тоннельдерде, ӛтпе жолдарда және жол ӛтпелерінде тек қана ені
0,75 м кем емес болатын қызмет жаяусоқпақтары кӛзделінеді.
Қалалық жағдай жаяу жҥргіншілердің қозғалысын ҧйымдастыруды талап ететін
ӛтпе жолдар, кӛпірлер мен тоннелдерде жаяу жҥргіншілер қозғалысы ҥшін тротуардың
орналасуы қамтамасыз етіледі, оның ені ҚР ҚН 3.03-12 және ҚР ЕЖ 3.03-112 талаптарына
сәйкес есептеледі.
Қалалық кӛпірлер мен тоннельдері ҚР ҚН
3.03-12 және ҚР ЕЖ
3.03-112
талаптарына сәйкес жобаланады.
8.2.1-17 Автожолдарды қиылысу санаттарына байланысты қозғалыс қиылыстары
шегіндегі шығулар мен кірулердің есептік жылдамдығы
5-11-кестеде келтірілген
деректерден алынуы тиіс (оң жақтауларға байланысты).
5-11-кесте - Қозғалыс жол қиылыстары шегінде шығулар мен кірулердің
есептелген жылдамдығы
37
Шығулар мен кірулердің есептік жылдамдығы,
км/сағ
Кесу
Магистральдық кӛшелер
Негізгі бағыты
бағыты
Қозғалысты қалалық маңызы
Аудандық
бар
маңызы бар
ҥздіксіз
реттелетін
Жалпыға бірдей маңызы
Шығу
50
40
40
бар магистральдық кӛшелер
ҥздіксіз қозғалысты
Кіру
50
50
50
қамтамасыз етеді
Ескертпе
- Шығуларда және кӛлік дәліздерінің кіреберісінде тиісті негіздеумен қайта қҧру кезінде
конструкторлық жылдамдықты тӛмендетуге болады, бірақ 20 км/сағ. артық емес.
8.2.1-18 Шығулардағы ӛтпелі қисық элементтері ретінде қисықтардың минималды
радиусы 5-12-кестеге сәйкес иілуді ескере отырып, негізгі бағытта қозғалыстың есептік
жылдамдығына байланысты қабылдануы тиіс.
5-12-кесте - Шығулардың ӛтпелі қисық элементтері ретінде ең аз радиустар
Шеңберлі қисықтың минималды радиусы, м,
Есептік жылдамдық, км/сағ.
иілу бҧрышымен
(негізгі бағытта)
20 +
40 +
90
375
350
80
300
275
70
225
200
60
175
150
50
100
100
40
75
75
30
40
40
Ескертпе - Кӛлденең кҥш коэффициентімен 0,15 тең бҧралуға арналған қисықтар радиусы.
8.2.1-19 Ӛтпелі қисықтардың ҧзындығы 5-13-кестеге сәйкес қабылданады.
5-13-кесте - Ӛтпелі қисықтардың ұзындығы
Шығулар мен кірмелердің
Шеңберлі қисықтар
Ӛтпелі қисықтардың
Бҧрылыс, +
есептік жылдамдығы, км/сағ.
радиусы, м
ҧзындығы, м
20
75
35
40
40
75
35
20
100
55
50
40
100
55
20
175
55
60
40
150
8
8.2.1-20 Қосымша кеңейтуді ескерместен жоспардағы қисығы бойынша шығулар
38
мен кірмелердің ені, мынлардан кем емес, м:
- бір бағытты қозғалыста: бір жолақты жолда - 5, екі жолақты жҥріс бӛлігінде - 8;
- екі бағытты қозғалыста: ҥш жолақты жҥріс бӛлігінде - 11, тӛрт жолақты жҥріс
бӛлігінде - 14.
Кеңейтудің шамасы
5-12-кестеге сәйкес жоспардағы қисықтардың радиусына
байланысты қабылданады.
8.2.1-21 Тҧрақты қозғалыстағы басты кӛшелердің қиылыстарындағы шығулар мен
кірмелерде ӛтпелі жылдамдықты жолақтарды қамтамасыз ету қажет. Кӛлденең бӛліктерге
арналған жеделдету және баяулату панелдерінің ҧзындығы
5-14-кестеге сәйкес
қабылданады.
5-14-кесте - Кӛлденең қималарға арналған жеделдету және баяулату
панелдерінің ұзындығы
Ӛтпелі жылдамдық белдеулерінің
Есептік жылдамдық, км/сағ.
ҧзындығы, м
негізгі бағытта
шығуда
тежеу ҥшін
ҥдеткіш ҥшін
20
130
175
60
40
110
140
30
175
260
80
40
160
230
50
150
185
20
250
390
30
240
380
100
40
230
345
50
210
320
Ескертпе
1 Ӛткелдің жоғары жылдамдықты жеделдетілу белдеуінің ҧзындығы автомобильдерді негізгі
бағыттың шеткі оң жақ шетіне дейін еркін жҥру және баяулату жолағы жағдайында анықталады
-
автомобильдерді баяулату жолағына еркін кіру.
2 Негізгі бағытта кӛлік қҧралдарының жылдамдығы негізгі бағыттың оң жақ шетіндегі қозғалыс
режиміне байланысты қабылданады.
3 Ҧзындығын 0-ден 40-ға дейін арттыра отырып, жылдамдық жолағының ҧзындығы 10-20 %-ға дейін
тӛмендейді, тежеу - 10-15 %-ға артады. Бойлық градиентін 0-ден 40-ға дейін арттыруға байланысты
жеделдету жолағының ҧзындығы 15-30 %-ға артады, тежеу - 10-15 %-ға дейін тӛмендейді.
8.2.1-22 Жолдың аяқталу жолдары мен жолдардың соңында автокӛлікті кері бҧру
ҥшін кемінде 16 м диаметрі бар аралдар бар жерлерді және қоғамдық жолаушылар кӛлігі
қҧралдарын айналдыру ҥшін тҥпкілікті нҥктені ҧйымдастыру ҥшін 30 м кем болмайды.
Айналмалы автотҧрақтарды пайдалануға жол берілмейді.
8.2.2 Барлық категориядағы кӛшелердің тҥзу сызықты тарауларындағы жҥретін жол
бӛлігін кӛліктің екі жақты қозғалысы кезенде, әдеттегідей, жолақтардың жҧп санында, сонымен
қатар қисық сызықты 800 метр радиуста және 600 м радиуспен жалпықалалық маңызы бар
39
торапты жолдар ҥшін ҥздіксіз қозғалыспен және одан да жоғары реттелетін қозғалыстағы
торапты жолдар ҥшін екі жағы да еңісті кӛлденең бағытпен қарастыру қажет.
8.2.3 Кӛліктер ағынының қарқындылығы мен қҧрамын еепке алу уақыт бірлігі
ішіндегі қалалық кӛше-жолдар тораптары элементінің таңдалған қимасындағы әрбір
рҧқсат етілген бағыттағы қозғалыс бойынша кӛлік қҧралдарының типі мен санын
анықтаудан тҧрады.
8.2.4 Кӛлік қҧралдарының санын есептеуді визуалды тҥрде де, сондай-ақ кӛлік
қҧралдарын автоматты есепке алу қҧралдарының кӛмегі арқылы да жҥргізуге рҧқсат
етіледі.
Кӛлік қҧралдарын визуалды есептеу кӛлік қҧралдарын алғашқы есепке алу бланкісін
пайдаланумен арнайы дайындалған есептегіш қҧралымен жҥргізіледі.
Кӛлік қҧралдарын алғашқы есепке алу бланкісінде (Л Қосымшасы) болу керек:
- кеңістік бағытын
(солтҥстік-оңтҥстік) кӛрсете отырып, кӛше-жол тораптары
элементінің сызбасы;
- есепке алынуға тиісті кӛлік қҧралдары типтерінің тізімі мен олардың сызбалық
бейнесі.
- есепке алынуға тиісті кӛлік ағынының бағыттарын кӛрсету.
8.2.5 Әрбір есептегіш қҥралы кӛлік қҥралдарын бір немесе бірнеше қозғалыс
бағыты бойынша, кӛлік қҧралдарының бір немесе бірнеше типін есептей алады.
Қалалық жағдайда бір сағатта бір есептегіш қҧралға тӛмендегі жҥктемелерден
артық жҥктеме саямау ҧсынылады:
- қозғалыстың бір бағыты ҥшін 7500 жеңіл автомобиль;
- қозғалыстың екі бағыты ҥшін 5000 жеңіл автомобиль;
- қозғалыстың ҥш және одан да кӛп бағыты ҥшін 2500 жеңіл автомобиль;
- қозғалыстың екі және одан да кӛп бағыты ҥшін әр тҥрлі типтегі 1000 кӛлік қҧралдары.
Егер бір сағаттағы жалпы ағын қарқындылығы 2500 кӛлік қҧралдарынан артатын
болса, екі немесе одан да кӛп бағытта қозғалатын жеңіл автомобильдер мен кӛлік
қҧралдарының басқа да типтерін бір мезгілде есептеу ҥшін бір есептегіш қҧралын
пайдалану ҧсынылмайды.
8.2.6 Кӛлік ағындарын есептеу тікелей кӛше жолдар тораптарында да, тиісті
бейнежазба бойынша да жҥргізіле алады.
Кӛлік қҧралдарын визуалды есептеу ҥдерісінде есепті жеңілдету ҥшін әр тҥрлі
механикалық және электрондық қҧрылғылар пайдаланыла алады (Л Қосымшасы).
Бҧл кезде тиісті қҧралдарды пайдалану бойынша нҧсқау талаптарын сақтау қажет, ал
есептегіш қҧралдарына салынатын жеке жҥктеме қҧралдың типіне және есептегіш
қҧралдың квалификациясына байланысты 25-50% ҧлғайтылуы мҥмкін.
8.2.7 Торапты кӛшелерде бӛліп кӛрсететін жолақтармен белгіленген велосипед
жолдарын қарастыруға рҧқсат етіледі. Халықтың жаппай дем алатын аймақтарында және
басқа да кӛгалдандырылған территорияларда велосипед жолдарын кӛше, жол және
жҥргінші қозғалысынан оқшау жерлерде қарастырған жӛн. Велосипед жолдары
веложолдын шетінен қауіпсіздік арақашықтығы сақталып орналастырылады, м:
- ағаштарға, тіректерге, ӛтетін жол бӛлігіне дейін-0,75-тен кем емес;
- жҥргінші жолына дейін-0,5-тен кем емес;
40
-кӛлік тҧрағына және қоғамдық кӛлік аялдамасына дейін-1,5 кем емес.
Ескертпе - Велосипед жолақтарын кӛшелердің ӛтетін бӛлігінің шеті және қоссызықты белгісі бар жол
шеті бойымен жҥргізуге рҧқсат етіледі.Жолақтың ені кӛлік ағыны бағытындағы қозғалыс кезінде 1,2 м және
қарсы қозғалыс кезінде
1,5 м кем болмауы керек. Жҥргінші жолы бойында жҥргізілген велосипед
жолақтарының ені 1 м кем болмауы керек.
8.2.8 Қоршау кӛмкермесі болмаған жағдайда, сонымен қатар кӛшелер мен
жолдардың ӛтетін бӛлігінің еніне дӛңгелектеудің ең аз радиусы қолданылса, бҥйірлік
бӛлгіш жолақтар немесе сырт жағынан кеңейту есебінен қозғалыстың әрбір жолағына 1 м
ҧлғайтқан дҧрыс.
Ескертпе - Қоғамдық кӛлік (трамвай, троллейбус, автобус) ҥшін дӛңгелектеу радиусы кӛліктің осы
тҥрлерін пайдаланудың техникалық талаптарына сәйкес белгіленеді.
8.2.9 Реттелмейтын қиылыстарда және кӛшелер мен жолдардың қосылысында,
сонымен қатар жҥргіншілер жолдарында кӛрінім ҥшбҧрыштарын қоюды алдын-ала ескеру
қажет. Қозғалыс жылдамдығы сағатына 40-60 км кезінде «кӛлік-кӛлік» шарты ҥшін тең
бҥйірлі ҥшбҧрыш жақтарының кӛлемі 25-40 м сәйкес болуы керек. «Жҥргінші-кӛлік»
шарты ҥшін тікбҧрышты ҥшбҧрыштың кӛлемі кӛліктің 1 сағаттағы 25 және 40 км
қозғалыс жылдамдығы кезінде сәйкесінше
8х40 және
10х50м болуы тиіс. Кӛрінім
ҥшбҧрышы шегінде биіктігі 0,5 м жоғары ғимараттарды, қҧрылымдарды, қозғалмалы
заттарды
(киоскілер, жарнамалар, кіші сәулеттік формаларды ж.б.), ағаштар мен
бҧталарды орналастыруға рҧқсат етілмейді.
Қҧрылыс жобасында қарастырылған және жол органдары пайдаланбайтын
автомобиль жолдары бҧрылысы жолақтары тҧрған жерге сервис нысандары мен сыртқы
жарнамаларды орналастыру жалпы қолданыстағы автомобиль жолдары бҧрылысы
жолақтары тҧрған жерге сервис нысандары мен сыртқы
(визуалдық) жарнамаларды
орналастыру Ережесі талаптарына сәйкес жҥргізіледі.
Ескертпе - Қажетті кӛрінім ҥшбҧрышын ҧйымдастыруға мҥмкіндік бермейтін кҥрделі қҧрылыс салу
жағдайында кӛлік пен жҥргіншілердің қауіпсіз қозғалысын реттеу қҧралдары мен арнайы техниқалық
жабдықтармен қамтамасыз ету керек.
8.2.10 Тҧрғын аудандарда, қарттар мен мҥгедектерге арналған ҥйлер, денсаулық
сақтау мекемелері мен халық кӛп баратын басқа да мекемелер орналасқан жерлерде
механикалық мҥгедектер арбасының (балалар арбасының) ӛтуіне мҥмкіндік жасалған
арнайы қҧрылғылары бар жҥргіншілер жолдарын қарастыру қажет. Бҧл кезде баратын
жолдағы тік орналасқан кедергілердің (ернеулік тастар, поребриктер) биіктігі 5 см аспау
керек, тік
(100%-дан аса) қысқа рампалар сонымен қатар жҥргіншілер жолдары мен
жаяусоқпақтардың ҧзына бойы ылдилығы 50% -дан жоғары болуына жол берілмейді. 30-
60% ылдилы жолдарда әрбір 100 м соң ҥзындығы 5 м ден кем болмайтын кӛлденең
телімдер болуы қажет.
8.2.11 Қҧрылыс салынған территория ішіндегі қозғалысы реттелетін торапты
кӛшелер мен жолдарда 200-300 м арақашықтықпен бір деңгейдегі жҥргіншілер ӛтетін
жолдарды қарастыру қажет. (К Қосымшасы)
Баспалдақтармен, пандустармен жабдықталған әр тҥрлі деңгейдегі жҥргіншілер
ӛтетін жолды мынадай арақашықтықта қарастыру керек:
шапшаң жылдамдықпен жҥретін жолдарда, трамвай мен темір жолдарда 400-800м;
ҥздіксіз қозғалыстағы торапты жолдарда 300-400м.
41
Ескертпелер
1 Жҥргіншілер ағыны сағатына 3000 адамнан асатын қозғалысы реттелетін торапты кӛшелерде әр
тҥрлі деңгейде жҥргіншілер ӛтетін жер қҧрылымына рҧқсат етіледі.
2 Әкімшілік және сауда орталықтары, қонақ ҥйлер, кӛрмелер мен базарлар жанындағы жҥргіншілер
жолдарын (жаяу соқпақтар, баспалдақтар) «қарбалыс» сағаттарда жҥргіншілер ағыны тығыздығын 0,3 м2
адамнан аспайтындай, зауыт алды алаңдарда, спорт мекемелері, кинотеатрлар, вокзалдар алдында 0,8 м2
адам ӛтетіндей етіп жобалаған дҧрыс.
8.2.12 Жаяусоқпақтар кӛшенің жҥретін бӛлігінен жасыл ағаштар, кӛмкерулер немесе
басқа да элементтерден тҧратын бӛлгіш жолақтармен бӛлініп тҧруы керек.
Торапты жолдардың бойында жолаушыларды тҥсіруге және мінгізуге арналған ені
0,8м аспайтын қатты тӛсемі бар алаң қарастырылуы қажет.
8.2.13 Іргелес жатқан қҧрылысқа кӛлікпен қызмет ету қажеттігі туған жағдайда,
сонымен қатар тораптың ӛткізу қабілетін арттыру ҥшін реттелетін қозғалысы бар
жалпықалалық маңызы бар торапты кӛшелердің бойында екі жағынан ӛтетін жолдар
қарастырылуы қажет.
Екі бҥйірдегі ӛтетін жолдарда біржақты да, екіжақты да кӛлік қозғалысын
ҧйымдастыруға болады.
Бҥйірдегі ӛтетін жолдардың енін былайша қабылдау керек:
-біржақты ҥшін арнайы жолақ қҧрылғылары болмаған кезде 7,0 м кем емес;
-біржақты қозғалыс және жергілікті ӛтетін жолмен кӛпшілік таситын жолаушылар
кӛлігінің қозғалысын ҧйымдастыру кезінде -10,5 м;
-екіжақты қозғалыс пен кӛпшілікті таситын жолаушылар кӛлігінің қозғалысын
ҧйымдастыру кезінде-11,25м.
8.2.14 Тҧрғын ҥйлер ғимараттарының және ӛзге де нысандарға, сонымен қатар
орамдардағы (квартал) жекелеген ғимараттарға келетін жолдарды қарастыру керек.
Келетін жолдардың ӛтетін бӛлігінің енін 5,5 м кем алмау керек, жаяусоқпақ енін
1,5м етіп алу керек.
Жеке тҧрған трансформаторлық қосалқы бекеттерге, газ тарататын бӛлімшелерге,
мектеп пен бала бақша телімдеріне бару ҥшін жҥру жолдарының подъезінің ені 3,5м
болуы қарастырылуы тиіс.
Жеке тҧрған ғимараттарға баратын тҧйық жолдардың ҧзындығы 150 м аспауы керек
және ол кӛлемі
16х16 м тҧрғыдағы бҧрылмалы алаңқайлармен немесе кӛшенің осі
бойынша 10 м кем емес радиусты дӛңгелекпен аяқталуы тиіс.
Ӛрт машиналарының бҧрылу мҥмкіндігі болу ҥшін тҧйық жолдардың аяғындағы
бҧрылу алаңқайларының кӛлемі біратаулы қҧрылыс нормаларының «Ӛрт қауіпсіздік»
бӛлімі талаптарына сәйкес қабылданады.
8.2.15 Тҧйық кӛшелердің жҥретін бӛлігінің аяғында бҧрылу радиусы
12-15 м
болатын автомобильдердің бҧрылуы ҥшін алаң болуы керек. Автобустар мен
троллейбустар ҥшін тоқтап-бҧрылу алаңдарында бҧрылыс радиусы
15м болуын
қамтамасыз ету қажет.Автомобиль тҧрағы ҥшін бҧрылыс алаңдарын пайдалануға жол
берілмейді.
8.2.16 ВСН 25-86 сәйкес қиылыс қауіптілігінің дәрежесі қиылыстан ӛткен 10 млн.
автомобильге шаққандағы ЖКО санын сипаттайтын қозғалыс қауіпсіздігі кӛрсеткішімен
бағаланады.
42
G
107
K
r
K
,
a
(
M
N
)25
i n
qi
мҧндағыG
1
,
-1 жылдағы ЖКО теориялық тҧрғыдағы мҥмкін саны; n-
қиылыстағы қайшылықты нҥктелер саны
(3 сурет); М-басты жолдағы қарқындылық
тәу./авт; N-жанама жолдар ҥшін; Kr-қозғалыстың 1 жылдағы бір қалыпты еместігінің
коэффициенті (6 кесте).
Ka кӛрсеткіші
(26 кесте) қиылыстағы қозғалыс қауіпсіздігін қамтамасыз ету
дәрежесін сипаттайды
6-кесте - Қозғалыстың бір қалыпты еместігінің жылдық коэффициенті
Қозғалыстың орташа жылдық тәуліктіқ қарқындылығы коэффициенті Kr
Айлар
авт./тәул.
1000дейін
1000-2000
2000-6000
> 6000
I
0,0885
0,0800
0,0510
0,0510
II
0,0860
0,0660
0,0550
0,0585
III
0,0860
0,0714
0,0550
0,0670
IV
0,0800
0,0750
0,0690
0,0790
V
0,0800
0,0850
0,0750
0,0850
VI
0,0860
0,0714
0,0860
0,0855
VII
0,0816
0,0784
0,1160
0,1000
VIII
0,0875
0,0850
0,1230
0,1320
IX
0,0900
0,1100
0,1130
0,1080
X
0,0840
0,0960
0,0870
0,0890
XI
0,0715
0,0850
0,0834
0,0800
XII
0,0775
0,0790
0,0760
0,0780
7-кесте- Kӛрсеткіш Ка
Ка
< 3
3,0-8,0
8,1-12
> 12
Қиылыс қауіптілігі
Қауіпсіз
Қауіптілігі аз
Қауіпті
Ӛте қауіпті
Жаңа жолдарды жобалау немесе бар кӛшелерді қайта жаңғырту кезінде қиылыстың
әрбір нҧсқасы ҥшін Ка кӛрсеткішін белгілейді. Ол қаншалықты аз болса, қиылыс сызбасы
соншалықты сәтті. Қайта жобаланған жолдардағы қиылыстағы қауіпсіздік кӛрсеткіші бір
деңгейде 8-ден аспауы керек, ал олай болмаған жағдайда қиылыстың одан да қауіпсіздірек
сызбасы жасалуы тиіс.
8.2.17 Торапты кӛшелердің қиылыстары соңғысының категориясына байланысты
тӛмендегідей жіктеуді жобалау қажет:
-1 класты кӛліктік шешім-максималды параметрлі толық кӛпдеңгейлі шешім
1
класты жалпықалалық маңызы бар торапты кӛшелердің қиылысында жобаланады.
-2 класты кӛліктік шешім-бағдаршамсыз реттеу желісіндегі барлық бҧрылыс
бағыттарын ҧйымдастырумен, әр тҥрлі деңгейде ең аз параметрлермен негізгі
бағыттардың толық шешімі; І және ІІ кластағы торапты кӛшелердің қиылысында
жобаланады.
-3 класты кӛліктік шешім- бағдаршаммен реттелетін жанама бағыттағы бҧрылу
43
қозғалысын ҧйымдастырумен толық шешім, ҥздіксіз қозғалыстағы торапты кӛшелердің
және қозғалысы реттелетін торапты кӛшелердің қиылысында жобаланады.
-4 класты кӛліктік шешім-әр тҥрлі деңгейдегі толық емес шешім, барлық кластардың
жалпықалалық маңызы бар тораптарының қиылыстарындағы қалақҧрылысының кҥрделі
жағдайында жобаланады.
-5 класты кӛліктік шешім-бағдаршаммен реттелетін кӛшелер мен тораптардың
қиылысы. Кӛше торабындағы бағдаршамдық реттеуді ҧйымдастыру 52289 МЕМСТ Р,
52282 МЕМСТ Р талаптарымен белгіленеді.
- наиболее опасные точки для
20
27
движения (левые повороты)
- конфликтные точки
21
32
28
30
4
5
6
7
23
19
3
8
14
13
15
16
2
9
17
24
1
12
11
10
29
26
31
22
25
18
Рис. 3 Схема конфликтных точек
- наиболее опасные точки - қозғалыктың ӛң қауыпты нҥктелері (сол жақ бҧрылыс)
- конфликтные точки - қайшылықты нҥктелер
3-сурет. Қайшылықты нүктелер сызбасы
8.2.18 Жолдардың бір деңгейде қиылысуы мен шектесіп жатуын қиылысу сызбасына
байланыссыз оған тікелей немесе жақын бҧрышпен орындау ҧсынылады. Кӛлік ағыны
қиылыспай, тарамдалып немесе тҧтасып кеткен жағдайда, кӛрінуінің қамтамасыз етілуін
ескере отырып жолдардың қиылысын кез келген бҧрышпен жасау рҧқсат етіледі.
8.2.19 Әр тҥрлі деңгейдегі кӛлденең және тік қисық кӛшелер мен жолдардың
қиылысында жасанды ғимараттарды орналастыру торапты кӛшелердің жоспары мен
бағыт-бағдарына бағынуы керек.
8.2.20 Торапты жолдардың әр тҥрлі деңгейдегі темір жолдармен қиылысуы кезінде
темір жол жолдары рельсі басының жоғарысынан ӛтетін жолдағы аралық қҧрылыстың
тӛменіне дейінгі қашықтықты МЕМСТ 9238 талаптарына сәйкес қабылдау керек.
8.2.21 Автомобиль жолдарының қҧбырлармен (су қҧбыры, кәріз, газ қҧбыры, мҧнай
44
қҧбыры, жылу қҧбырлары және т.б.), сонымен бірге байланыс пен электр беретін желілер
кабельдерімен қиылысуы
«Инженерлік инфрақҧрылым аймағы» бӛлімі талаптарын,
сонымен қатар осы қатынасты жобалаудың нормативті қҧжаттары талаптарын сақтай
отырып қарастырылуы тиіс.
Автомобиль жолдарының жер асты қатынасымен қиылысуын, әдеттегідей, тура
бҧрышпен жобалау керек. Қатынас жолдарын
(жолдардың тӛсеме ҥймесі) астымен
жҥргізуге жол берілмейді.
Жҥргіншілердің қозғалысын ҧйымдастыруды талап ететін қалақҧрылысы
жағдайында жолдарда, кӛпірлерде, тоннельдерде ені ҚНжЕ 2.05.03 талаптарына сәйкес
есептеу бойынша анықталатын жҥргіншілер қозғалысы ҥшін жаяусоқпақ қҧру
қарастырылған.
Қалалық кӛпірлер мен тоннельдерді ҚНжЕ 2.05.03 талаптарына сәйкес жобалау
керек.
8.3 Жол құрылымдарын жобалау
8.3.1 Қҧрылысы бітпеген және қҥрылыс салуға жатпайтын территориялармен
жҥретін топтық жеке-жеке орналасу жҥйесіндегі елді мекендер арасындағы телімдердегі
қалалық тез жҥретін жолдардың жол киімдері ҚНжЕ 3.03.09 бӛлімдері нормалары және
қаладан тыс жатқан жолдарға арналған қолданыстағы басқа да нормативтер бойынша
жобаланады.
8.3.2 Жол киімдері деп су-жылу режимінің кез келген ӛзгерістерінде жыл мезгіліне
байланыссыз кӛлікті есептік жылдамдықпен және жҥктемемен ӛткізуді қамтамасыз ететін
кӛшелердің жҥріп ӛтетін бӛлігін бекітудің қҧрылымын айтады. Осымен байланысты жол
киімдері ерекшеленуі керек:
а) қҧрылымның қажетті беріктігі мен қҧрылым жҧмысының есептік мерзім ішіндегі
есептік жҥктеменің әсерінен қалдық бҧзылулардың болмауымен;
ә) кӛліктің есепті жылдамдықпен және қауіпсіз қозғалысын қамтамасыз ететін
тӛсемдердің ҥстінің тегістігі және кедір-бҧдырлығымен;
б) санитариялық талаптарды қанағаттандыруымен: шаңның болмауы, қарды,
қоқысты, балшықты,жинаудың қолайлылығы, кӛлік шуының ж.б. болмауы;
Жалпы беріктігі бойынша жол киімдері 3.03-09 ҚР ҚНжЕ-ге сәйкес бӛлінеді.
8.3.3 Киімнің қҧрылымын және жолдың жҥретын бӛлігінің тӛсем типін 3.03-09 ҚР
ҚНжЕ сәйкес қозғалыстың қҧрамы мен алдағы қарқындылығын, кӛшелер мен жолдардың
немесе алаңдардың категорияларын ескере отырып айқындайды. Әр тҥрлі категориядағы
кӛшелер ҥшін ҧсынылатын жол киімдері 8 кестеде берілген.
8-кесте - Жолдар категориясы бойынша ұсынылатын жол киімдері
Кӛше және жол категориясы
Жол киімдері типі
СД, МДРД торапты жолдары
Кҥрделі
МНД, МУРД торапты кӛшелері
Кҥрделі
УДМ жергілікті маңызы бар кӛшелер мен
жолдар
Жеңілдетілген
45

 

 

 

 

 

 

 

содержание      ..      1      2      3      ..